Η πρωθυπουργός Σανάε Τακαΐτσι οδηγεί την Ιαπωνία σε πρόωρες εκλογές στις 8 Φεβρουαρίου, ζητώντας καθαρή εντολή για επιθετική δημοσιονομική χαλάρωση και ενίσχυση της άμυνας. Το στοίχημα: φοροελαφρύνσεις και αυξημένες δαπάνες σε μια κοινωνία που ασφυκτιά από το κόστος ζωής.
Η Ιαπωνία εισέρχεται σε μια αιφνιδιαστική, αλλά εξαιρετικά κρίσιμη προεκλογική περίοδο, μετά την απόφαση της πρωθυπουργού Σανάε Τακαΐτσι να προκηρύξει εθνικές εκλογές για τις 8 Φεβρουαρίου. Η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός της χώρας «ποντάρει» το προσωπικό της πολιτικό κεφάλαιο σε μια κάλπη που θα λειτουργήσει ως δημοψήφισμα για το μείγμα φοροελαφρύνσεων, δημοσίων δαπανών και σκληρότερης στρατηγικής ασφάλειας.
Φοροελαφρύνσεις με βαρύ δημοσιονομικό αποτύπωμα
Κεντρικός πυλώνας της ατζέντας Τακαΐτσι είναι η διετής αναστολή του φόρου κατανάλωσης 8% στα τρόφιμα. Το μέτρο στοχεύει στην άμεση ανακούφιση των νοικοκυριών και στην τόνωση της κατανάλωσης, σε μια συγκυρία όπου το αυξανόμενο κόστος ζωής αναδεικνύεται σε κορυφαία κοινωνική ανησυχία. Σύμφωνα με κυβερνητικές εκτιμήσεις, η απώλεια εσόδων από την κίνηση αυτή υπολογίζεται σε περίπου 5 τρισ. γεν ετησίως, δηλαδή περί τα 32 δισ. δολάρια.
Η αγορά ομολόγων αντέδρασε άμεσα: η απόδοση του 10ετούς ιαπωνικού κρατικού τίτλου ανήλθε στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 27 ετών, αντανακλώντας τους φόβους για περαιτέρω επιβάρυνση ενός ήδη διογκωμένου δημόσιου χρέους. Η Τακαΐτσι, ωστόσο, υποστηρίζει ότι το πακέτο δαπανών και φοροελαφρύνσεων θα δημιουργήσει θέσεις εργασίας, θα ενισχύσει την κατανάλωση και τελικά θα αυξήσει τα συνολικά φορολογικά έσοδα, ποντάροντας σε έναν «δυναμικό» δημοσιονομικό πολλαπλασιαστή.
Εκλογικό ρίσκο για πολιτική σταθεροποίηση
Οι πρόωρες εκλογές αφορούν και τις 465 έδρες της Κάτω Βουλής και συνιστούν την πρώτη εκλογική δοκιμασία της Τακαΐτσι από τον Οκτώβριο, όταν ανέλαβε την πρωθυπουργία. Η χρονική στιγμή δεν είναι τυχαία: η κυβέρνηση επιδιώκει να κεφαλαιοποιήσει την ακόμη ισχυρή δημοφιλία της, να εδραιώσει τον έλεγχο στο κυβερνών Συντηρητικό Κόμμα και να θωρακίσει την εύθραυστη πλειοψηφία του συνασπισμού.
Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης NHK, το 45% των πολιτών δηλώνει ότι η βασική του ανησυχία είναι οι τιμές και το κόστος διαβίωσης, ενώ η διπλωματία και η εθνική ασφάλεια ακολουθούν με 16%. Η Τακαΐτσι επιχειρεί να απαντήσει και στα δύο μέτωπα, συνδέοντας την εσωτερική οικονομική ατζέντα με μια νέα στρατηγική ασφάλειας, η οποία προβλέπει επιτάχυνση της ενίσχυσης της ιαπωνικής άμυνας σε ένα όλο και πιο ασταθές περιφερειακό περιβάλλον στην Ανατολική Ασία.
Η ίδια δηλώνει ότι «βάζει το πολιτικό της μέλλον» σε αυτή την εκλογή, ζητώντας από τους ψηφοφόρους να αποφανθούν άμεσα αν την εμπιστεύονται για τη διαχείριση της χώρας. Στην πράξη, το εκλογικό αποτέλεσμα θα κρίνει όχι μόνο τη διάρκεια της διακυβέρνησής της, αλλά και το αν η Ιαπωνία θα συνεχίσει – ή θα αναγκαστεί να αναθεωρήσει – μια πορεία δημοσιονομικής χαλάρωσης με αυξημένο γεωπολιτικό αποτύπωμα.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η κάλπη της 8ης Φεβρουαρίου στην Ιαπωνία είναι λιγότερο μια τυπική πολιτική αναμέτρηση και περισσότερο ένα τεστ αντοχής για το ιαπωνικό μοντέλο: αν μια χώρα με ήδη τεράστιο χρέος μπορεί να χρηματοδοτεί ταυτόχρονα κοινωνική ανακούφιση και στρατιωτική αναβάθμιση χωρίς να «τιμωρηθεί» από τις αγορές – και χωρίς να εξαντλήσει την υπομονή των φορολογουμένων.







