Το ιρανικό καθεστώς σηματοδοτεί στροφή σε ακόμη πιο βίαιη καταστολή των μαζικών αντικυβερνητικών διαδηλώσεων, με τους Φρουρούς της Επανάστασης να μιλούν ανοιχτά για «τρομοκράτες» και «κόκκινες γραμμές». Την ίδια ώρα, η αντιπολίτευση επιχειρεί να μετατρέψει τις κινητοποιήσεις σε γενικευμένη εξέγερση, ενώ η Ουάσινγκτον διαμηνύει ότι είναι «έτοιμη να βοηθήσει».
Οι μεγαλύτερες αντικαθεστωτικές διαδηλώσεις στο Ιράν εδώ και χρόνια εισέρχονται σε κρίσιμη φάση, με τις αρχές να προειδοποιούν ανοιχτά για κλιμάκωση της καταστολής και τους Φρουρούς της Επανάστασης να υιοθετούν ρητορική «αντιτρομοκρατικής» εκστρατείας. Η διακοπή του διαδικτύου σε μεγάλο μέρος της χώρας καθιστά δύσκολη την ανεξάρτητη επαλήθευση των γεγονότων, ωστόσο οι μαρτυρίες και τα βίντεο που διαρρέουν σκιαγραφούν εικόνα εκτεταμένης βίας.
Κλιμάκωση βίας και απειλές από τους Φρουρούς της Επανάστασης
Σύμφωνα με την οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων HRANA, τουλάχιστον 50 διαδηλωτές και 15 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας έχουν σκοτωθεί, ενώ περίπου 2.300 άνθρωποι έχουν συλληφθεί. Βίντεο από την Τεχεράνη και πόλεις όπως η Ραστ, η Ταμπρίζ, η Σιράζ και η Κερμάν δείχνουν οδοφράγματα, φωτιές και συνθήματα όπως «Θάνατος στον δικτάτορα» και «Θάνατος στον Χαμενεΐ», κάτι που σηματοδοτεί σαφή πολιτικοποίηση των αρχικά κοινωνικοοικονομικών διαμαρτυριών.
Οι Φρουροί της Επανάστασης, σε ανακοίνωση που μετέδωσε η κρατική τηλεόραση, κατηγορούν «τρομοκράτες» ότι στοχοποιούν στρατιωτικές και αστυνομικές βάσεις, κάνοντας λόγο για νεκρούς πολίτες και προσωπικό ασφαλείας και για εκτεταμένους εμπρησμούς δημόσιας και ιδιωτικής περιουσίας. Η «διαφύλαξη των επιτευγμάτων της Ισλαμικής Επανάστασης» και η ασφάλεια της χώρας ορίζονται ως «κόκκινη γραμμή», διαμορφώνοντας το ιδεολογικό πλαίσιο για μια ακόμη πιο σκληρή καταστολή.
Παράλληλα, ο τακτικός στρατός διακηρύσσει ότι θα προστατεύσει «τα εθνικά συμφέροντα και τις στρατηγικές υποδομές», στέλνοντας μήνυμα ετοιμότητας για πλήρη ευθυγράμμιση των ενόπλων δυνάμεων με τη γραμμή του καθεστώτος.
Αντιπολίτευση, διεθνείς πιέσεις και κίνδυνος αποσταθεροποίησης
Οι διαδηλώσεις ξεκίνησαν στις 28 Δεκεμβρίου, με αφορμή τον υψηλό πληθωρισμό και την κατάρρευση του ριάλ, όμως εξελίχθηκαν ταχύτατα σε κίνημα αμφισβήτησης της ίδιας της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Ο εξόριστος Ρεζά Παχλαβί, γιος του τελευταίου σάχη και εγκατεστημένος στις ΗΠΑ, καλεί πλέον ανοιχτά σε «κατάληψη και διατήρηση των κέντρων των πόλεων», δηλώνοντας ότι το καθεστώς θα «γονατίσει» και ότι προετοιμάζει την επιστροφή του στη χώρα.
Η Τεχεράνη αποδίδει τις αναταραχές σε υποκίνηση των ΗΠΑ και του Ισραήλ. Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, αν και αποφεύγει προς το παρόν να στηρίξει συγκεκριμένο ηγέτη της αντιπολίτευσης, κλιμακώνει τη ρητορική του, υποστηρίζοντας ότι «το Ιράν κοιτάζει προς την ελευθερία» και δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ είναι «έτοιμες να βοηθήσουν». Η στάση αυτή αυξάνει την πίεση στο καθεστώς, αλλά ταυτόχρονα τροφοδοτεί την αφήγηση της Τεχεράνης περί ξένης συνωμοσίας.
Μαρτυρίες από γιατρούς σε βορειοδυτικές περιοχές της χώρας κάνουν λόγο για μεγάλο αριθμό τραυματιών με πραγματικά πυρά, βαρείς ξυλοδαρμούς και κατάγματα, ενώ αναφέρονται τουλάχιστον 20 περιστατικά τραυματισμών από σφαίρες σε ένα μόνο νοσοκομείο, εκ των οποίων πέντε κατέληξαν. Η στοχοποίηση νοσοκομείων και η κατάσταση έκτακτης ανάγκης στο σύστημα υγείας, όπως έχουν αναφέρει διεθνή ΜΜΕ, δείχνουν ότι η κρίση δεν είναι μόνο πολιτική, αλλά και ανθρωπιστική.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η ιρανική κρίση εισέρχεται σε φάση μηδενικού αθροίσματος: ένα καθεστώς που αισθάνεται υπαρξιακά απειλούμενο και στρέφεται σε στρατιωτικοποιημένη καταστολή, απέναντι σε μια κοινωνία που έχει περάσει από τα οικονομικά παράπονα στο ανοιχτό αίτημα αλλαγής καθεστώτος. Η έκβαση θα κριθεί από τη συνοχή του σκληρού πυρήνα εξουσίας (Φρουροί, κλήρος, στρατός) και από το κατά πόσο η διεθνής πίεση θα μεταφραστεί σε πραγματικό κόστος για την ελίτ της Τεχεράνης. Σε κάθε περίπτωση, μια παρατεταμένη αποσταθεροποίηση στο Ιράν θα έχει βαθιές επιπτώσεις στην περιφερειακή ασφάλεια, στην αγορά ενέργειας και, κατ’ επέκταση, στην παγκόσμια οικονομία.
#Ιράν #Διαδηλώσεις #Καταστολή #ΑνθρώπιναΔικαιώματα
