Η στροφή της Κίνας στην τεχνητή νοημοσύνη, τη ρομποτική και τα ηλεκτρικά οχήματα δεν επαρκεί για να αντισταθμίσει την κατάρρευση της κτηματαγοράς, προειδοποιούν διεθνείς οίκοι ανάλυσης. Η αργή προσαρμογή στην κρίση ακινήτων και η αυξανόμενη εξάρτηση από τις εξαγωγές καθιστούν την ανάπτυξη πιο ευάλωτη σε δασμούς και γεωπολιτικές εντάσεις.
Η κινεζική ηγεσία ποντάρει στρατηγικά σε κλάδους αιχμής – τεχνητή νοημοσύνη, ρομποτική, ηλεκτρικά αυτοκίνητα – ως νέο κινητήρα ανάπτυξης και ως απάντηση στους αμερικανικούς περιορισμούς. Ωστόσο, σύμφωνα με ανάλυση του αμερικανικού Rhodium Group, το τεχνολογικό άλμα παραμένει ποσοτικά πολύ μικρό για να καλύψει το τεράστιο κενό που αφήνει πίσω της η πολυετής κρίση στην αγορά ακινήτων.
Το τεχνολογικό στοίχημα και τα αριθμητικά όρια
Την τριετία 2023-2025, οι νέοι κλάδοι όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η ρομποτική και τα ηλεκτρικά οχήματα προσέθεσαν μόλις 0,8 ποσοστιαίες μονάδες στο ΑΕΠ της Κίνας, ενώ τα ακίνητα και άλλοι παραδοσιακοί τομείς αφαίρεσαν περίπου 6 ποσοστιαίες μονάδες, εκτιμά το Rhodium Group με βάση επίσημα κινεζικά και κλαδικά στοιχεία. Για να διατηρηθεί ρυθμός ανάπτυξης γύρω στο 5% ετησίως, όπως επιδιώκει το Πεκίνο, οι νέοι κλάδοι θα έπρεπε μέσα στην επόμενη πενταετία να επταπλασιαστούν, παράγοντας περί τις 2 ποσοστιαίες μονάδες επιπλέον ετήσιας επενδυτικής ώθησης.
Σε όρους κεφαλαίων, αυτό σημαίνει επιπλέον επενδύσεις περίπου 2,8 τρισ. γουάν μόνο για το 2026, δηλαδή 120% περισσότερες σε σχέση με το 2025 – ένας ρυθμός που θεωρείται μη ρεαλιστικός για το σύνολο των νέων βιομηχανιών. Ήδη ο κλάδος των ηλεκτρικών οχημάτων φαίνεται να έχει περάσει την κορύφωση της ανάπτυξής του, με ενδείξεις επιβράδυνσης της παραγωγής τα επόμενα χρόνια.
Η βαριά κληρονομιά της αγοράς ακινήτων
Την ίδια ώρα, η κινεζική κυβέρνηση έχει κινηθεί με σαφώς μικρότερη αποφασιστικότητα στο μέτωπο των ακινήτων, ενός τομέα που κάποτε αντιπροσώπευε πάνω από το ένα τέταρτο της οικονομίας. Οι νέες πωλήσεις κατοικιών (σε τετραγωνικά μέτρα) το 2025 υποχώρησαν στα χαμηλότερα επίπεδα από το 2009, σύμφωνα με στοιχεία της China Real Estate Information Corp., επιβεβαιώνοντας ότι η κρίση δεν είναι παροδική αλλά δομική.
Μόλις τις τελευταίες εβδομάδες διαφαίνονται ενδείξεις ότι το Πεκίνο εξετάζει πιο επιθετικά μέτρα στήριξης της κτηματαγοράς, ενόψει και της ετήσιας κοινοβουλευτικής συνόδου τον Μάρτιο, όπου θα οριστικοποιηθούν οι στόχοι ανάπτυξης για το έτος. Μακροοικονομική ανάλυση της KKR υπολογίζει ότι η αδυναμία του κλάδου θα αφαιρέσει περίπου 1,2 ποσοστιαίες μονάδες από την ανάπτυξη του 2026, ενώ οι ψηφιακές τεχνολογίες θα προσθέσουν περίπου 2,6 μονάδες, οδηγώντας σε τελική εκτίμηση γύρω στο 4,6% – στο κάτω άκρο των προσδοκιών.
Απασχόληση, αυτοματοποίηση και κίνδυνος εμπορικών συγκρούσεων
Η υπερβολική έμφαση στην υψηλή τεχνολογία έχει και κοινωνικές συνέπειες. Οι νέοι βιομηχανικοί κλάδοι προσφέρουν υψηλότερους μισθούς, αλλά απασχολούν σαφώς λιγότερους εργαζόμενους από την οικοδομή, τη βιομηχανία χαμηλής τεχνολογίας ή τις υπηρεσίες. Η KKR προειδοποιεί ότι ο συνδυασμός αυξημένης αυτοματοποίησης και του ήδη πολύ υψηλού μεριδίου της Κίνας στη παγκόσμια μεταποίηση (περίπου 30%) μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια έως και 100 εκατ. θέσεων εργασίας την επόμενη δεκαετία.
Ήδη, η αστική ανεργία κινείται πάνω από το 5%, ενώ η ανεργία των νέων είναι περίπου τριπλάσια, στοιχείο που επιβαρύνει την κοινωνική σταθερότητα. Καθώς η εσωτερική ζήτηση και οι επενδύσεις δεν επαρκούν για να απορροφήσουν την παραγωγική δυναμικότητα, το Πεκίνο αναγκάζεται να βασίζεται ολοένα περισσότερο στις εξαγωγές. Αυτό όμως καθιστά την οικονομία πολύ πιο εκτεθειμένη σε νέους δασμούς και εμπορικά αντίμετρα, σε μια περίοδο που ΗΠΑ, ΕΕ και Μεξικό αυξάνουν τους φραγμούς σε κινεζικά, χαμηλού κόστους προϊόντα, συμπεριλαμβανομένων των ηλεκτρικών οχημάτων.
Κινέζοι αξιωματούχοι, όπως ο Ζανγκ Τζιανπίνγκ από το Υπουργείο Εμπορίου, υποστηρίζουν ότι η στρατηγική αυτή έχει μακροπρόθεσμο ορίζοντα και ότι οι παραδοσιακοί κλάδοι, από τον χάλυβα έως τα ακίνητα, θα πρέπει να ενσωματώσουν νέες τεχνολογίες για να επιβιώσουν. Ωστόσο, η χρονική υστέρηση ανάμεσα στην τεχνολογική μετάβαση και την άμεση ανάγκη για ανάπτυξη και θέσεις εργασίας παραμένει το βασικό ρίσκο.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η Κίνα βρίσκεται σε κλασική «παγίδα μετάβασης»: επενδύει ορθά σε τεχνολογίες αιχμής, αλλά αργεί να διαχειριστεί την απομόχλευση της φούσκας ακινήτων και το κοινωνικό κόστος της αυτοματοποίησης. Η αυξανόμενη εξάρτηση από τις εξαγωγές, σε ένα περιβάλλον κλιμακούμενων εμπορικών συγκρούσεων, θυμίζει την ιαπωνική εμπειρία της δεκαετίας του ’80 – με τον κίνδυνο να παγιδευτεί η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του πλανήτη σε παρατεταμένη περίοδο χαμηλής ανάπτυξης, με παγκόσμιες επιπτώσεις στις αλυσίδες αξίας, στις τιμές και στις ροές κεφαλαίων.
#Κίνα #ΤεχνητήΝοημοσύνη #Ακίνητα #ΠαγκόσμιαΟικονομία #Εξαγωγές
