Η Κίνα ήρε τις κυρώσεις που είχε επιβάλει σε ομάδα Βρετανών βουλευτών και λόρδων, έπειτα από συνομιλίες του πρωθυπουργού του Ηνωμένου Βασιλείου Κιρ Στάρμερ με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ στο Πεκίνο. Η κίνηση εντάσσεται στη στρατηγική «επαναπροσέγγισης» Λονδίνου–Πεκίνου, ενώ οι ίδιοι οι στοχοποιημένοι βουλευτές προειδοποιούν ότι δεν πρέπει να αποτελέσει αντάλλαγμα για χαλάρωση πιέσεων σχετικά με τους Ουιγούρους.
Η Κίνα προχώρησε στην άρση των κυρώσεων που είχε επιβάλει πριν από σχεδόν πέντε χρόνια σε εννέα Βρετανούς πολίτες –μεταξύ αυτών πέντε βουλευτές και δύο μέλη της Βουλής των Λόρδων– οι οποίοι είχαν επικρίνει σφοδρά το Πεκίνο για τις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην επαρχία Σιντζιάνγκ. Οι κυρώσεις είχαν επιβληθεί ως αντίποινα για τις δημόσιες καταγγελίες περί «γενοκτονίας» κατά της μουσουλμανικής μειονότητας των Ουιγούρων.
Η διπλωματική κίνηση και ο ρόλος του Στάρμερ
Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ δήλωσε ότι εξασφάλισε την άρση των περιορισμών κατά τη διάρκεια τριών ωρών συνομιλιών με τον πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ στο Πεκίνο. Σύμφωνα με τα όσα μετέφερε στο BBC, ο Σι του ανέφερε ότι «οι περιορισμοί δεν ισχύουν πλέον» και ότι «όλοι οι βουλευτές είναι ελεύθεροι να ταξιδεύουν στην Κίνα».
Η Ντάουνινγκ Στριτ έσπευσε να διευκρινίσει ότι η κινεζική απόφαση αφορά ρητά «τους περιορισμούς σε βουλευτές», αφήνοντας να εννοηθεί ότι άλλες κατηγορίες προσώπων, όπως ακαδημαϊκοί και οργανώσεις που είχαν επίσης στοχοποιηθεί από το Πεκίνο, ενδέχεται να παραμένουν υπό καθεστώς κυρώσεων. Παράλληλα, Βρετανοί αξιωματούχοι υπογράμμισαν ότι το Λονδίνο δεν προσέφερε κανένα αντάλλαγμα, ούτε εξετάζει την άρση των δικών του κυρώσεων σε Κινέζους αξιωματούχους που συνδέονται με τις διώξεις στη Σιντζιάνγκ.
Η σκληρή στάση των «στοχοποιημένων» βουλευτών
Πριν ακόμη ανακοινωθεί επίσημα η κινεζική κίνηση, η ομάδα των Βρετανών βουλευτών που είχαν τεθεί υπό καθεστώς κυρώσεων εξέδωσε αιχμηρή κοινή δήλωση. Τόνισαν ότι θα «προτιμούσαν να παραμείνουν επ’ αόριστον υπό κυρώσεις» παρά να χρησιμοποιηθεί η προσωπική τους αποκατάσταση ως διαπραγματευτικό χαρτί για την άρση βρετανικών κυρώσεων σε Κινέζους αξιωματούχους που θεωρούνται υπεύθυνοι για τη γενοκτονία των Ουιγούρων.
«Θα απορρίπταμε οποιαδήποτε συμφωνία που δίνει προτεραιότητα στην προσωπική μας διευκόλυνση έναντι της επιδίωξης δικαιοσύνης για τον λαό των Ουιγούρων», σημείωσαν, κατονομάζοντας μεταξύ άλλων τον Τίμ Λόουτον, τον πρώην ηγέτη των Συντηρητικών Ίαν Ντάνκαν Σμιθ και την αναπληρώτρια πρόεδρο της Βουλής των Κοινοτήτων Νουσράτ Γκάνι.
Επανεκκίνηση σχέσεων με σκιές ανθρωπίνων δικαιωμάτων
Η άρση των κυρώσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια της κυβέρνησης Στάρμερ για «ήπια επανεκκίνηση» των σχέσεων με την Κίνα, με στόχο την ενίσχυση του εμπορίου και της συνεργασίας, χωρίς –θεωρητικά– να παραβλέπονται οι ανησυχίες για τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ασφάλεια. Ωστόσο, η κίνηση του Πεκίνου αναδεικνύει και τη διττή στρατηγική της Κίνας: από τη μία επιχειρεί να ρίξει τους τόνους με μια σημαντική ευρωπαϊκή δύναμη, από την άλλη στέλνει μήνυμα ότι μπορεί να χρησιμοποιεί στοχευμένες κυρώσεις ως εργαλείο πίεσης και στη συνέχεια να τις αποσύρει όταν το κρίνει σκόπιμο.
Για το Λονδίνο, η πρόκληση είναι να αποδείξει ότι η πολιτική «επαναπροσέγγισης» δεν θα οδηγήσει σε αποδυνάμωση της γραμμής του σε θέματα όπως οι Ουιγούροι, το Χονγκ Κονγκ ή η Ταϊβάν, ούτε σε υπονόμευση της διατλαντικής συνεννόησης έναντι του Πεκίνου.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η άρση των κινεζικών κυρώσεων σε Βρετανούς βουλευτές λειτουργεί ως «χειρονομία καλής θέλησης», αλλά και ως υπενθύμιση της κινεζικής ισχύος στο πεδίο της στοχευμένης διπλωματίας. Το πραγματικό τεστ για το Λονδίνο θα είναι αν, στην πράξη, καταφέρει να συνδυάσει οικονομικά οφέλη από την Κίνα με μια συνεκτική, αξιακή πολιτική για τα ανθρώπινα δικαιώματα – χωρίς να διολισθήσει σε μια de facto αποδοχή της καταστολής στη Σιντζιάνγκ ως «παράπλευρης απώλειας» της γεωοικονομικής του στρατηγικής.
#Κίνα #ΗνωμένοΒασίλειο #Κυρώσεις #Ουιγούροι #ΑνθρώπιναΔικαιώματα #Διπλωματία
