Σε νέο υψηλό 15ετίας ανήλθαν τον Δεκέμβριο οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων στις ελληνικές τράπεζες, φθάνοντας τα 213,2 δισ. ευρώ. Από το 2019 έως σήμερα οι αποταμιεύσεις του ιδιωτικού τομέα έχουν αυξηθεί κατά περίπου 80 δισ. ευρώ, εξέλιξη που σηματοδοτεί επιστροφή εμπιστοσύνης στο τραπεζικό σύστημα και την οικονομία.
Η Τράπεζα της Ελλάδος καταγράφει εντυπωσιακή ανάκαμψη των καταθέσεων νοικοκυριών και επιχειρήσεων, οι οποίες τον Δεκέμβριο ανήλθαν στα 213,2 δισ. ευρώ, το υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2010. Πρόκειται για τον έβδομο συνεχόμενο μήνα που το συνολικό υπόλοιπο των καταθέσεων του ιδιωτικού τομέα κινείται πάνω από το όριο των 200 δισ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας μια διαρκή τάση ενίσχυσης της αποταμίευσης.
Από τα 132,9 στα 213,2 δισ. ευρώ σε επτά χρόνια
Στις αρχές του 2019 οι καταθέσεις του ιδιωτικού τομέα στις ελληνικές τράπεζες ανέρχονταν σε περίπου 132,9 δισ. ευρώ. Μέσα σε μία επταετία το ποσό αυτό αυξήθηκε κατά περίπου 80,3 δισ. ευρώ, δηλαδή κατά 60,4%, φτάνοντας τα 213,2 δισ. ευρώ. Η μεταβολή αυτή δεν είναι απλώς λογιστική: αποτυπώνει την έξοδο από το καθεστώς αβεβαιότητας της μνημονιακής δεκαετίας και την αποκατάσταση μέρους των εκροών που είχαν σημειωθεί στην κορύφωση της κρίσης.
Χαρακτηριστικό είναι ότι την περίοδο 2015-2017, όταν η αβεβαιότητα είχε κορυφωθεί και επιβλήθηκαν capital controls, οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων υποχώρησαν ακόμη και στα 119 δισ. ευρώ (Φεβρουάριος 2017). Το σημερινό επίπεδο των 213,2 δισ. ευρώ σημαίνει ότι το τραπεζικό σύστημα έχει ανακτήσει όχι μόνο τις απώλειες εκείνης της περιόδου, αλλά και ένα σημαντικό επιπλέον «μαξιλάρι» ρευστότητας.
Ο ρόλος των νοικοκυριών και της αγοράς εργασίας
Τη «μερίδα του λέοντος» στις αποταμιεύσεις κατέχουν τα νοικοκυριά, με καταθέσεις άνω των 154,8 δισ. ευρώ. Μόνο την περίοδο Δεκέμβριος 2024 – Δεκέμβριος 2025 τα υπόλοιπα των νοικοκυριών αυξήθηκαν κατά σχεδόν 4,5 δισ. ευρώ. Η εποχική ενίσχυση λόγω του δώρου Χριστουγέννων εξηγεί μέρος της ανόδου, αλλά όχι το σύνολό της.
Καθοριστικός παράγοντας είναι η εικόνα της αγοράς εργασίας. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, η ανεργία υποχώρησε στο 7,5% τον Δεκέμβριο, γεγονός που σημαίνει ότι περισσότεροι πολίτες διαθέτουν σταθερό εισόδημα και δυνατότητα αποταμίευσης. Η ισχυρή απασχόληση έχει υποστηρίξει ρυθμούς ανάπτυξης υψηλότερους από τον μέσο όρο της ευρωζώνης μετά την πανδημία, δημιουργώντας ένα θετικό κύκλο εισοδήματος – κατανάλωσης – αποταμίευσης.
Τι σημαίνει η άνοδος των καταθέσεων για τράπεζες και οικονομία
Η διόγκωση των καταθέσεων βελτιώνει τη ρευστότητα των τραπεζών, μειώνει την εξάρτησή τους από χονδρική χρηματοδότηση και ενισχύει τη δυνατότητα χορήγησης νέων δανείων προς επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Παράλληλα, η Τράπεζα της Ελλάδος έχει καταγράψει τους τελευταίους μήνες ήπια μείωση της «ψαλίδας» μεταξύ επιτοκίων καταθέσεων και δανείων, αν και η απόδοση για τον αποταμιευτή παραμένει χαμηλή σε σχέση με τον πληθωρισμό.
Σε μακροοικονομικό επίπεδο, το υψηλότερο επίπεδο καταθέσεων λειτουργεί ως «ασπίδα» σε ενδεχόμενα μελλοντικά σοκ, καθώς αυξάνει την ανθεκτικότητα των ισολογισμών νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Ωστόσο, παραμένει το ερώτημα κατά πόσο αυτός ο όγκος ρευστότητας θα διοχετευθεί σε παραγωγικές επενδύσεις ή θα παραμείνει παθητικός σε λογαριασμούς όψεως και ταμιευτηρίου.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η θεαματική ανάκαμψη των καταθέσεων είναι σαφής ένδειξη αποκατάστασης εμπιστοσύνης, αλλά και αντανάκλαση της περιορισμένης εναλλακτικής για τοποθετήσεις χαμηλού ρίσκου στην Ελλάδα. Το επόμενο κρίσιμο βήμα δεν είναι να αυξηθούν περαιτέρω οι καταθέσεις, αλλά να μετασχηματιστούν σε στοχευμένη χρηματοδότηση επενδύσεων και σε πιο αποδοτικά αποταμιευτικά προϊόντα, ώστε η συσσωρευμένη ρευστότητα να μετατραπεί σε διατηρήσιμη ανάπτυξη και όχι σε «λιμνάζον» κεφάλαιο.
#ΤτΕ #καταθέσεις #νοικοκυριά #τράπεζες #οικονομία
