Σε υψηλό τουλάχιστον δεκαετίας έχουν σκαρφαλώσει οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων, αγγίζοντας τα 207 δισ. ευρώ τον Νοέμβριο. Τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος δείχνουν σταθερή αποταμιευτική δυναμική, αλλά και σοβαρό κενό στη συνταξιοδοτική αποταμίευση.
Οι καταθέσεις στις ελληνικές τράπεζες έχουν επιστρέψει σε επίπεδα που η οικονομία είχε να δει πάνω από δέκα χρόνια. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων διαμορφώθηκαν τον Νοέμβριο στα 207 δισ. ευρώ, παραμένοντας για έκτο συνεχόμενο μήνα πάνω από το ορόσημο των 200 δισ. ευρώ.
Η εικόνα αυτή είναι ακόμη πιο εντυπωσιακή αν ληφθεί υπόψη ότι σημαντικά κεφάλαια έχουν κατευθυνθεί τα τελευταία χρόνια σε εναλλακτικές τοποθετήσεις – κρατικά και εταιρικά ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια και προϊόντα τύπου target maturity – που προσφέρουν υψηλότερες αποδόσεις από τις κλασικές προθεσμιακές καταθέσεις.
Ο ρόλος των νοικοκυριών και η αντανάκλαση στο ΑΕΠ
Κύριος μοχλός της ανόδου παραμένουν τα νοικοκυριά και τα μη κερδοσκοπικά ιδρύματα. Οι καταθέσεις τους έφτασαν τον Νοέμβριο τα 152,43 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά πάνω από 2 δισ. ευρώ από την αρχή του 2025 και διατηρούμενες σταθερά πάνω από τα 150 δισ. ευρώ για πέντε συνεχόμενους μήνες. Οι καταθέσεις των μη χρηματοπιστωτικών επιχειρήσεων ανήλθαν σε 50,2 δισ. ευρώ, πάνω από το ψυχολογικό όριο των 50 δισ. ευρώ για τρίτο μήνα, αν και περίπου 2,3 δισ. ευρώ χαμηλότερα από τα επίπεδα Σεπτεμβρίου.
Συνολικά, οι καταθέσεις και τα repos ξεπέρασαν για δεύτερη φορά μέσα στο 2025 τα 240 δισ. ευρώ, με καθαρή άνοδο 3,5 δισ. ευρώ από την αρχή του έτους. Η αύξηση των καταθέσεων του ιδιωτικού τομέα κατά 1,032 δισ. ευρώ τον Νοέμβριο – έναντι μείωσης 2,137 δισ. ευρώ τον Οκτώβριο – συνοδεύεται από ετήσιο ρυθμό μεταβολής 4,9%, ο οποίος παραμένει σταθερά πάνω από 4% σε όλη τη διάρκεια του 2025.
Η Τράπεζα της Ελλάδος επισημαίνει ότι η πορεία των καταθέσεων «παρακολουθεί» την άνοδο του ονομαστικού ΑΕΠ. Πρόκειται για ένδειξη σταδιακής ομαλοποίησης και ενίσχυσης της εμπιστοσύνης στην οικονομία και στο τραπεζικό σύστημα, με τις αποταμιεύσεις των νοικοκυριών να αυξάνονται αργά αλλά σταθερά από το 2019.
Το παράδοξο της συνταξιοδοτικής αποταμίευσης
Την ίδια στιγμή, όμως, η εικόνα αλλάζει δραματικά όταν η συζήτηση μεταφέρεται στη συνταξιοδοτική αποταμίευση. Έρευνα της Insurance Europe, που δημοσιοποιήθηκε από την Ένωση Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος και κάλυψε 12.700 πολίτες σε 12 χώρες της ΕΕ, δείχνει ότι 6 στους 10 Έλληνες δεν αποταμιεύουν για τη σύνταξή τους, έναντι 4 στους 10 Ευρωπαίους συνολικά.
Στην Ελλάδα, το 59% δηλώνει ότι δεν αποταμιεύει για τα γηρατειά, ενώ το 44% θα ήθελε να το κάνει αλλά δεν έχει την οικονομική δυνατότητα. Ένα 15% σχεδιάζει να ξεκινήσει στο άμεσο μέλλον, ενώ το 17% ενδιαφέρεται αλλά αισθάνεται ότι δεν έχει επαρκείς πληροφορίες. Το χάσμα ανάμεσα στην αυξημένη γενική αποταμίευση και στη χαμηλή συνταξιοδοτική αποταμίευση αναδεικνύει μια διαρθρωτική αδυναμία: το ελληνικό νοικοκυριό αποταμιεύει περισσότερο «αμυντικά» (ρευστότητα για ανάγκες και ασφάλεια) και λιγότερο με μακροπρόθεσμο σχεδιασμό.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η εκρηκτική άνοδος των καταθέσεων είναι θετική για τη σταθερότητα του συστήματος, αλλά δεν αρκεί από μόνη της για να στηρίξει βιώσιμη ανάπτυξη και αξιοπρεπείς συντάξεις. Αν οι αποταμιεύσεις παραμένουν εγκλωβισμένες σε χαμηλής απόδοσης λογαριασμούς και δεν διοχετεύονται σε παραγωγικές επενδύσεις ή μακροπρόθεσμα συνταξιοδοτικά προϊόντα, η ελληνική οικονομία κινδυνεύει να μείνει με υψηλή ρευστότητα αλλά χαμηλή μελλοντική ευημερία. Το πραγματικό στοίχημα είναι η μετατροπή αυτού του «βουνου» καταθέσεων σε κεφάλαιο ανάπτυξης και σε ασπίδα για τον δημογραφικά πιεσμένο ασφαλιστικό σύστημα.
#καταθέσεις #νοικοκυριά #επιχειρήσεις #αποταμίευση #ΤράπεζαΤηςΕλλάδος
