Ο πρόεδρος της Κούβας Μιγκέλ Ντίαζ-Κανέλ απορρίπτει κατηγορηματικά την προειδοποίηση του Ντόναλντ Τραμπ ότι θα διακοπεί η ροή πετρελαίου και χρημάτων από τη Βενεζουέλα προς την Αβάνα, αν η Κούβα δεν συνάψει συμφωνία με την Ουάσινγκτον. Η αντιπαράθεση αναδεικνύει πόσο ευάλωτη είναι η ενεργειακή ασφάλεια της Κούβας και πώς η Ουάσινγκτον χρησιμοποιεί τις ροές πετρελαίου ως γεωπολιτικό μοχλό πίεσης.
Με μια ιδιαίτερα αιχμηρή ανάρτηση στην πλατφόρμα Χ, ο πρόεδρος της Κούβας Μιγκέλ Ντίαζ-Κανέλ απάντησε στις νέες απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος δήλωσε ότι «δεν θα υπάρξει άλλο πετρέλαιο ή χρήματα» από τη Βενεζουέλα προς την Κούβα, αν η Αβάνα δεν προχωρήσει σε συμφωνία με την Ουάσινγκτον «πριν είναι πολύ αργά».
Ο Ντίαζ-Κανέλ υπογράμμισε ότι «η Κούβα είναι ένα ελεύθερο, ανεξάρτητο και κυρίαρχο έθνος» και ότι «κανείς δεν μας υπαγορεύει τι θα κάνουμε», προσθέτοντας πως η χώρα «είναι έτοιμη να υπερασπιστεί την πατρίδα μέχρι την τελευταία ρανίδα αίματος». Η τοποθέτηση αυτή επαναφέρει στο προσκήνιο τη διαχρονική σύγκρουση Κούβας – ΗΠΑ, που, όπως σημείωσε, διαρκεί «66 χρόνια».
Η ενεργειακή εξάρτηση και ο μοχλός πίεσης
Η απειλή Τραμπ στοχεύει στον πιο ευαίσθητο πυλώνα της κουβανικής οικονομίας: την ενέργεια. Εδώ και χρόνια, η Αβάνα στηρίζεται σε προνομιακές συμφωνίες με το καθεστώς της Βενεζουέλας για την προμήθεια πετρελαίου με ευνοϊκούς οικονομικούς όρους, με αντάλλαγμα ιατρικές και άλλες υπηρεσίες. Ο ίδιος ο Τραμπ υπενθύμισε ότι η Κούβα «έζησε για αρκετά χρόνια από τις μεγάλες ποσότητες πετρελαίου και χρημάτων που έρχονταν από τη Βενεζουέλα».
Η διακοπή ή δραστική μείωση αυτών των ροών θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρές ελλείψεις καυσίμων, διακοπές ρεύματος και περαιτέρω πίεση σε μια ήδη καταπονημένη οικονομία, η οποία βρίσκεται υπό αμερικανικό εμπάργκο και αντιμετωπίζει χρόνιες στρεβλώσεις. Η Ουάσινγκτον επιχειρεί να εκμεταλλευθεί ακριβώς αυτή την εξάρτηση, μετατρέποντας το πετρέλαιο σε εργαλείο αναγκαστικής διαπραγμάτευσης με την Αβάνα.
Γεωπολιτικό μήνυμα προς Αβάνα και Καράκας
Η παρέμβαση Τραμπ δεν αφορά μόνο την Κούβα, αλλά στέλνει σαφές μήνυμα και προς τη Βενεζουέλα. Με το να δηλώνει δημόσια ότι «δεν θα υπάρξει άλλο πετρέλαιο ή χρήματα που θα πηγαίνουν στην Κούβα – μηδέν», ο Λευκός Οίκος επιχειρεί να αποδυναμώσει τον άξονα Καράκας – Αβάνα, ο οποίος παραμένει ένας από τους τελευταίους πυλώνες αντι-αμερικανικής συμμαχίας στη Λατινική Αμερική.
Η απουσία συγκεκριμένων λεπτομερειών για την «προτεινόμενη συμφωνία» δείχνει ότι η Ουάσινγκτον δοκιμάζει τα όρια της κλιμάκωσης, αφήνοντας περιθώρια για μελλοντική διαπραγμάτευση. Ωστόσο, η ρητορική περί «τελευταίας ευκαιρίας» και η επίκληση του χρόνου («πριν είναι πολύ αργά») εντάσσονται σε μια στρατηγική μέγιστης πίεσης, τόσο απέναντι στην Αβάνα όσο και στο Καράκας.
Ιστορικό αφήγημα αντί για υποχώρηση
Απέναντι σε αυτή την κλιμάκωση, η Κούβα απαντά με επίκληση στην ιστορική της αντοχή: ο Ντίαζ-Κανέλ υπενθυμίζει ότι η χώρα «δέχεται επιθέσεις από τις ΗΠΑ εδώ και 66 χρόνια» και ότι δεν απειλεί, αλλά «προετοιμάζεται» για άμυνα. Το αφήγημα της αντίστασης, βαθιά ριζωμένο στην κουβανική πολιτική κουλτούρα, λειτουργεί τόσο ως εσωτερική συσπείρωση όσο και ως μήνυμα προς τους συμμάχους της Αβάνας, ιδίως σε Λατινική Αμερική και Ρωσία.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η κίνηση Τραμπ αναδεικνύει πώς η ενέργεια μετατρέπεται σε κεντρικό γεωπολιτικό εργαλείο, με την Κούβα να βρίσκεται στο επίκεντρο ενός ευρύτερου αμερικανικού σχεδιασμού αποδυνάμωσης των αντιπάλων της Ουάσινγκτον στο δυτικό ημισφαίριο· η Αβάνα, όμως, δείχνει ότι θα επενδύσει ξανά στο ιστορικό αφήγημα της αντίστασης, ακόμη κι αν το οικονομικό κόστος αποδειχθεί βαρύ.







