Ριζική αλλαγή στον τρόπο έκδοσης των επικουρικών συντάξεων με διαδοχική ασφάλιση προωθεί το υπουργείο Εργασίας, με στόχο την αποσυμφόρηση του ΕΦΚΑ. Οι αιτήσεις θα εξετάζονται πλέον αποκλειστικά από το τελευταίο ταμείο, με προσδοκώμενη μεγάλη μείωση των καθυστερήσεων.
Νομοθετική παρέμβαση που αλλάζει τον «χάρτη» των επικουρικών συντάξεων με διαδοχική ασφάλιση ετοιμάζει το υπουργείο Εργασίας. Η κεντρική καινοτομία είναι ότι όλες οι σχετικές αιτήσεις θα απονέμονται από το τελευταίο ταμείο στο οποίο ήταν ασφαλισμένος ο ενδιαφερόμενος, ανεξαρτήτως σε ποιον φορέα έχει διανυθεί ο περισσότερος χρόνος ασφάλισης.
Η ρύθμιση στοχεύει να ξεμπλοκάρει περίπου 33.000 εκκρεμείς αιτήσεις επικουρικών, πολλές από τις οποίες παραμένουν «παγωμένες» επί πολλούς μήνες, ακόμη και πάνω από δύο χρόνια, όταν μεσολαβεί διαδοχική ασφάλιση σε δύο ή περισσότερα επικουρικά ταμεία.
Τι αλλάζει σε σχέση με τον νόμο 5078/2023
Σήμερα, με βάση τον νόμο 5078/2023, η απονομή επικουρικής σύνταξης από τον τελευταίο φορέα προβλέπεται μόνο όταν ο συνολικός χρόνος επικουρικής ασφάλισης είναι 15 έτη. Αν ο χρόνος είναι μεγαλύτερος (π.χ. 25 ή 30 έτη), τότε αρμόδιο θεωρείται το ταμείο στο οποίο ο ασφαλισμένος έχει τα περισσότερα ένσημα και πληροί τις προϋποθέσεις του. Για να διαπιστωθεί αυτό, οι υπηρεσίες του ΕΦΚΑ ανταλλάσσουν εσωτερική αλληλογραφία μεταξύ των τομέων επικουρικής ασφάλισης, διαδικασία χρονοβόρα και διοικητικά βαριά.
Με τη νέα διάταξη, όλα τα ενδιάμεσα στάδια εσωτερικής αλληλογραφίας καταργούνται. Η αίτηση θα παραμένει και θα εξετάζεται από τον τελευταίο φορέα, ενώ ο χρόνος διαδοχικής ασφάλισης θα θεωρείται ενιαίος στο σύνολό του, όχι μόνο μέχρι τη 15ετία όπως ισχύει σήμερα. Έτσι, οι υπηρεσίες δεν θα χρειάζεται να εντοπίζουν σε ποιο ταμείο βρίσκεται ο περισσότερος ασφαλιστικός χρόνος για να «χρεώσουν» εκεί την απονομή.
Η κυβέρνηση έχει ήδη απλοποιήσει τις βασικές προϋποθέσεις για επικουρική μέσω των άρθρων 117, 118 και 155 του ίδιου νόμου: απαιτούνται 4.500 ημέρες ή 15 έτη εργασίας και προηγούμενη απονομή κύριας σύνταξης για την ίδια αιτία. Όταν όλος ο χρόνος επικουρικής έχει διανυθεί σε ταμεία ενταγμένα στον ΕΦΚΑ, η επικουρική εκδίδεται από τον φορέα στον οποίο υποβλήθηκε η αίτηση, εφόσον συμπληρώνεται συνολικά 15ετία – ρύθμιση που τώρα επεκτείνεται σε όλο τον χρόνο διαδοχικής ασφάλισης.
Οι νέες ταχύτητες και τα ποσά των επικουρικών
Η αναμενόμενη επίπτωση είναι διπλή: αφενός μειώνεται δραστικά ο χρόνος απονομής για τις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης, αφετέρου «απελευθερώνεται» δυναμικό στις υπηρεσίες του ΕΦΚΑ ώστε να επιταχυνθούν και οι απλές αιτήσεις, όπου ο ασφαλιστικός βίος έχει διανυθεί σε ένα μόνο ταμείο αλλά σήμερα καθυστερούν επειδή προηγούνται οι περίπλοκες υποθέσεις.
Για όσους σχεδιάζουν συνταξιοδότηση εντός του 2026, τα ποσά των επικουρικών με 33 έως 40 έτη ασφάλισης κυμαίνονται ενδεικτικά από περίπου 160 έως 401 ευρώ μικτά. Ο υπολογισμός βασίζεται στις αποδοχές της περιόδου 2002-2014, στις εισφορές από το 2015 έως και το 2026, καθώς και στα συνολικά έτη ασφάλισης. Καθοριστικό ρόλο παίζει η ηλικία εξόδου, καθώς εφαρμόζεται συντελεστής «ράντας» που μειώνει το ποσό όσο πιο κάτω από τα 67 έτη είναι η ηλικία συνταξιοδότησης.
Ενδεικτικά, ασφαλισμένος του Δημοσίου που αποχωρεί στα 65 με 37 έτη ασφάλισης και μέσο όρο αποδοχών 1.620 ευρώ, με ετήσιες εισφορές επικουρικής 1.342 ευρώ μετά το 2015, λαμβάνει επικουρική περίπου 260 ευρώ μικτά. Αντίστοιχα, δημόσιος υπάλληλος που αποχωρεί στα 67 με 40 έτη και υψηλότερες αποδοχές (2.260 ευρώ) και εισφορές (1.872 ευρώ), φτάνει τα 401 ευρώ μικτά. Στον ιδιωτικό τομέα, ασφαλισμένος που αποχωρεί στα 64 με 37 έτη και μέσο όρο αποδοχών 1.940 ευρώ, με εισφορές 1.606 ευρώ ετησίως μετά το 2015, διαμορφώνει επικουρική γύρω στα 335 ευρώ μικτά.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η κίνηση να «κλειδώσει» η αρμοδιότητα στο τελευταίο ταμείο είναι περισσότερο διοικητική παρά ουσιαστική ασφαλιστική μεταρρύθμιση, αλλά μπορεί να έχει μεγάλη πρακτική αξία: μειώνει γραφειοκρατία, καθαρίζει εκκρεμότητες και βελτιώνει την αξιοπιστία του συστήματος στα μάτια των ασφαλισμένων. Το στοίχημα είναι αν ο ΕΦΚΑ διαθέτει επαρκές προσωπικό και ψηφιακά εργαλεία ώστε η απλούστευση των κανόνων να μεταφραστεί σε πραγματική ταχύτητα, όχι σε μια ακόμη νομοθετική εξαγγελία χωρίς αντίκρισμα.
#επικουρικές #συντάξεις #ΕΦΚΑ #ασφάλιση
