Η φετινή σύνοδος του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός σηματοδοτεί μια θεαματική στροφή: από την κλιματική ατζέντα και τη διαφορετικότητα στην τεχνητή νοημοσύνη, την ανάπτυξη και την πολιτική κυριαρχία της Ουάσινγκτον. Η ισχυρή παρουσία του Ντόναλντ Τραμπ και του κύκλου MAGA αποκαθιστά το κύρος ενός θεσμού που πολλοί θεωρούσαν σε παρακμή, αλλά ταυτόχρονα τον «τραμπίζει» σε επίπεδο προτεραιοτήτων και ρητορικής.
Στο ορεινό θέρετρο του Νταβός, το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ (WEF) επιχειρεί φέτος μια θεαματική επανεκκίνηση. Η άφιξη του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, έπειτα από μήνες στοχευμένων διαβουλεύσεων με τον Λευκό Οίκο, μετατρέπει τη σύνοδο σε σκηνικό όπου η αμερικανική ισχύς και η ατζέντα MAGA κυριαρχούν πλήρως. Για έναν θεσμό που είχε ταυτιστεί με τη φιλελεύθερη παγκοσμιοποίηση και τον «woke» λόγο, η μετατόπιση είναι βαθιά και συμβολική.
Από την κλιματική αγωνία στην τεχνητή νοημοσύνη και την ανάπτυξη
Το WEF που κάποτε έδινε την κεντρική σκηνή στη Γκρέτα Τούνμπεργκ να προειδοποιεί ότι «το σπίτι μας καίγεται», που ύψωνε τη σημαία της ισότητας των φύλων και της κοινωνικής δικαιοσύνης, εμφανίζεται φέτος αγνώριστο. Το επίσημο θέμα, «Το πνεύμα του διαλόγου», είναι σκόπιμα ουδέτερο, ενώ οι λέξεις-κλειδιά «κλίμα» και «διαφορετικότητα» υποχωρούν πίσω από έννοιες όπως «ευημερία στα όρια του πλανήτη» και «επένδυση στα άτομα».
Στο επίκεντρο βρίσκονται πλέον η τεχνητή νοημοσύνη, η παραγωγικότητα και η εταιρική κερδοφορία. Συζητήσεις όπως «Business case for nature», «Corporate ladders, AI reshuffled» και «Science as a growth engine» αποτυπώνουν τη στροφή προς την τεχνολογία ως μοχλό ανάπτυξης. Η βιομηχανία της ΙΑ παρελαύνει στο Νταβός: ο επικεφαλής της Nvidia Τζένσεν Χουάνγκ, στελέχη της Microsoft, της Meta, της Palantir, της Anthropic και της OpenAI συναντούν τραπεζίτες και διαχειριστές κεφαλαίων από JPMorgan, Goldman Sachs, BlackRock και Salesforce.
Επισήμως, ο πρόεδρος του WEF Μπέργκε Μπρέντε επιμένει ότι το πρόγραμμα είναι «ανεξάρτητο και αμερόληπτο», όχι ραμμένο στα μέτρα της κυβέρνησης Τραμπ. Ωστόσο, ακόμη και οι τακτικοί του Φόρουμ αναγνωρίζουν ότι η θεματολογία ευθυγραμμίζεται με το σημερινό κλίμα: λιγότερο «ακτιβισμός», περισσότερη γεωπολιτική και σκληρά οικονομικά συμφέροντα.
Η «αμερικανοποίηση» του Νταβός και οι ευρωπαϊκοί φόβοι
Η φετινή σύνοδος είναι, πρακτικά, μια αμερικανική παράσταση ισχύος. Πέρα από τον ίδιο τον Τραμπ, στο Νταβός καταφθάνει ο στενός του κύκλος: ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο επικεφαλής του υπουργείου Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ, ο υπουργός Εμπορίου Χάουαρντ Λάτνικ, ο εκπρόσωπος Εμπορίου Τζέιμισον Γκριρ, ο υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ, ο ειδικός απεσταλμένος για τη Μέση Ανατολή Στιβ Γουίτκοφ, αλλά και ο Τζάρεντ Κούσνερ. Η ομάδα MAGA αντιμετωπίζεται ως VIP, με τον Μπρέντε να διακόπτει ακόμη και συνεντεύξεις για να συνομιλήσει με τον Κούσνερ.
Για τους Ευρωπαίους, το Νταβός γίνεται αναγκαστικά πεδίο διαπραγμάτευσης με έναν απρόβλεπτο εταίρο. Με φόντο τις απειλές Τραμπ για νέους δασμούς κατά της ΕΕ, λόγω της αντίστασης στα σχέδιά του για τη Γροιλανδία, και τη «παγοποίηση» της διατλαντικής εμπορικής συμφωνίας, η παρουσία ηγετών όπως ο Εμανουέλ Μακρόν και η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν αποκτά χαρακτήρα damage control. Παράλληλα, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι προσβλέπει σε αμερικανικές δεσμεύσεις για ασφάλεια και μεταπολεμική ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.
Η μάχη επιβίωσης του WEF και ο ρόλος της Wall Street
Το WEF βγαίνει από μια περίοδο κρίσης: πανδημία, εκτίναξη κόστους συμμετοχής, εσωτερικές αναταράξεις και η αποχώρηση του ιστορικού ιδρυτή Κλάους Σβαμπ μετά από καταγγελίες για κακοδιαχείριση. Σε αυτή τη φάση, η συμμαχία με την αμερικανική χρηματοοικονομική ελίτ ήταν σχεδόν μονόδρομος. Ο Λάρι Φινκ της BlackRock και ο Ελβετός δισεκατομμυριούχος Αντρέ Χόφμαν ανέλαβαν ρόλο «σωματοφυλάκων» του Φόρουμ, προσφέροντας κύρος, κεφάλαια και δίκτυα επαφών για να επαναφέρουν βαριά ονόματα στο πρόγραμμα.
Για πολλούς CEO, η φετινή χρονιά είναι ξανά «must»: η πρόσβαση στη δεξίωση του Τραμπ και στη «Σπίτι των ΗΠΑ» –τον χώρο της αμερικανικής κυβέρνησης στο Νταβός, που χορηγείται αδρά από Microsoft και McKinsey– θεωρείται επενδυτικό πλεονέκτημα. Όπως παρατηρεί ο αναλυτής Κλέιτον Άλεν, «ο κόσμος σήμερα ενδιαφέρεται πολύ περισσότερο για τα αγκάθια της γεωπολιτικής παρά για την περιβαλλοντική και κοινωνική δικαιοσύνη».
Σχόλιο SBCTV.gr: Η «τραμπικοποίηση» του Νταβός δεν είναι απλώς θέμα προσώπων, αλλά ένδειξη μιας βαθύτερης μετατόπισης: τα μεγάλα κεφάλαια στοιχηματίζουν ότι η επόμενη δεκαετία θα καθοριστεί από γεωπολιτική ισχύ, τεχνητή νοημοσύνη και εθνικό οικονομικό συμφέρον, όχι από κλιματικές δεσμεύσεις και ESG. Για την Ευρώπη –και κατ’ επέκταση για χώρες όπως η Ελλάδα– το ερώτημα είναι αν θα προσαρμοστεί σε αυτή τη σκληρότερη πραγματικότητα ή αν θα βρεθεί θεατής σε ένα παιχνίδι που ξαναγράφεται στο Νταβός, στην Ουάσινγκτον και στη Wall Street.
#Νταβός #ΠαγκόσμιοΟικονομικόΦόρουμ #Trump #ΤεχνητήΝοημοσύνη #Οικονομία
