Οι Έλληνες καταναλωτές εμφανίζονται οι πιο απαισιόδοξοι στην Ευρωζώνη για την πορεία των τιμών, με βάση την τελευταία έρευνα προσδοκιών της ΕΚΤ. Οι πολίτες «βλέπουν» υψηλό πληθωρισμό όχι μόνο στο επόμενο 12μηνο, αλλά και σε ορίζοντα τριετίας και πενταετίας, ενώ αναμένουν έντονη άνοδο και στις τιμές κατοικιών.
Ένα εξαιρετικά ανησυχητικό προφίλ για τις πληθωριστικές προσδοκίες στην Ελλάδα σκιαγραφεί το τελευταίο μηνιαίο ερωτηματολόγιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Οι Έλληνες καταναλωτές αναδεικνύονται οι πιο απαισιόδοξοι στην Ευρωζώνη ως προς την πορεία του πληθωρισμού τους επόμενους μήνες, την ώρα που τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν εκ νέου επιτάχυνση των τιμών.
Προσωπικός πληθωρισμός πολύ πάνω από την Ευρωζώνη
Σύμφωνα με την ΕΚΤ, οι προσδοκίες των Ελλήνων για τον πληθωρισμό στο επόμενο 12μηνο εκτινάχθηκαν τον Νοέμβριο στο 7,2%, από 5,6% τον Ιούλιο. Πρόκειται όχι για τον επίσημο δείκτη τιμών, αλλά για τον «πληθωρισμό που αισθάνονται» οι ερωτώμενοι, βάσει του προσωπικού τους καλαθιού δαπανών. Σε αυτό το καλάθι υπερεκπροσωπούνται συνήθως κατηγορίες με μεγάλες ανατιμήσεις – όπως τρόφιμα, εστίαση, ενοίκια και υπηρεσίες – και υποεκπροσωπούνται αγαθά όπου οι τιμές υποχώρησαν.
Η απόσταση από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης είναι χαώδης: εκεί, η μέση προσδοκία για τον πληθωρισμό στο 12μηνο διαμορφώνεται στο 2,8%, ενώ η δεύτερη υψηλότερη τιμή στην ΕΕ, αυτή της Πορτογαλίας, περιορίζεται στο 4,5%. Στην Ελλάδα, αντίθετα, η απαισιοδοξία παγιώνεται σε βάθος χρόνου: οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό στην τριετία παραμένουν επίσης στο 7,2% (από 6,4% τον προηγούμενο μήνα), ενώ σε ορίζοντα πενταετίας διαμορφώνονται στο 5%. Στην Ευρωζώνη, τα αντίστοιχα μεγέθη κινούνται γύρω στο 2,5% και 2,2%.
Η υποκειμενική αυτή εικόνα συνδέεται με τα επίσημα στοιχεία. Η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε επιτάχυνση του ετήσιου πληθωρισμού στο 2,6% τον Δεκέμβριο, από 2,4% τον Νοέμβριο και 2% τον Οκτώβριο, με τις μεγαλύτερες αυξήσεις να εντοπίζονται ξανά στις υπηρεσίες και στα τρόφιμα. Οι καταναλωτές εκτιμούν ότι οι τιμές που πλήρωσαν το προηγούμενο 12μηνο αυξήθηκαν κατά 10,1% – έναντι αισθητά χαμηλότερης αντίληψης στην υπόλοιπη ΕΕ, όπου ο αντίστοιχος δείκτης είναι κατά 3,1 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερος.
Αρνητική πρωτιά και στην αγορά ακινήτων
Η απαισιοδοξία δεν περιορίζεται στα καθημερινά έξοδα. Στις προσδοκίες για την αγορά κατοικίας, η Ελλάδα καταγράφει εκ νέου αρνητική πρωτιά στην ΕΕ. Οι ερωτώμενοι προβλέπουν άνοδο τιμών ακινήτων κατά 8,3% στο επόμενο 12μηνο, έναντι μέσης πρόβλεψης 3,5% στην ΕΕ και 5,8% στην Πορτογαλία, που ακολουθεί.
Η σημασία αυτού του δείκτη είναι διπλή: πρώτον, η διαρκώς υψηλή προσδοκία ανόδου των τιμών κατοικιών υποδηλώνει ότι η ακρίβεια στην στέγη έχει παγιωθεί στη συνείδηση των πολιτών· δεύτερον, οι ίδιοι οι ερωτώμενοι συμβάλλουν στη διαμόρφωση των τιμών, καθώς ένα μέρος τους είναι ιδιοκτήτες ή δυνητικοί αγοραστές που προσαρμόζουν ανάλογα τις απαιτήσεις και τις προσφορές τους.
Σε αυτό το περιβάλλον, η απόσταση μεταξύ επίσημου πληθωρισμού και «προσωπικού» πληθωρισμού των νοικοκυριών δημιουργεί μια επικίνδυνη ασυμμετρία: οι μισθοί και τα εισοδήματα κινούνται πολύ πιο αργά από ό,τι αντιλαμβάνεται ο πολίτης ότι αυξάνεται το κόστος ζωής, ενισχύοντας την αίσθηση διαρκούς φτωχοποίησης.
Σχόλιο SBCTV.gr: Οι υπερβολικά υψηλές πληθωριστικές προσδοκίες στην Ελλάδα δεν είναι απλώς ψυχολογικός δείκτης· απειλούν να γίνουν αυτοεκπληρούμενη προφητεία, αν ενσωματωθούν σε μισθολογικές απαιτήσεις και τιμολογιακές πρακτικές. Χωρίς στοχευμένες παρεμβάσεις σε τρόφιμα, ενοίκια και υπηρεσίες – δηλαδή εκεί όπου «πονάνε» τα νοικοκυριά – η απόσταση από τον μέσο ευρωπαϊκό πληθωρισμό θα συνεχίσει να τροφοδοτεί κοινωνική δυσφορία και να δυσκολεύει την άσκηση νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής.
#ΕΚΤ #Πληθωρισμός #Ελλάδα #Ακίνητα #Ευρωζώνη
