Η Ουκρανία ανακοίνωσε ότι αυτό το Σαββατοκύριακο θα πραγματοποιηθεί στο Αμπού Ντάμπι πρώτη τριμερής συνάντηση με Ρωσία και ΗΠΑ από την έναρξη της ρωσικής εισβολής. Η κίνηση, με ενεργό ρόλο της κυβέρνησης Τραμπ, τροφοδοτεί προσδοκίες αλλά και ανησυχίες για το είδος των συμβιβασμών που συζητούνται.
Η προαναγγελία μιας τριμερούς συνάντησης ανάμεσα σε Ουκρανία, Ρωσία και Ηνωμένες Πολιτείες στο Αμπού Ντάμπι την Παρασκευή και το Σάββατο, όπως ανακοίνωσε ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, συνιστά την πιο ουσιαστική διπλωματική κίνηση από το 2022, όταν η Μόσχα εξαπέλυσε τη γενικευμένη εισβολή στην Ουκρανία. Αν επιβεβαιωθεί, θα είναι η πρώτη φορά που οι τρεις πλευρές κάθονται στο ίδιο τραπέζι μετά από σχεδόν τέσσερα χρόνια πολέμου.
Ο ρόλος της κυβέρνησης Τραμπ και τα «έκπληκτα» Εμιράτα
Ο Ζελένσκι, μιλώντας σε συνεδρία ερωτήσεων και απαντήσεων στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, υπογράμμισε ότι «θα είναι η πρώτη τριμερής συνάντηση στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα», προσθέτοντας με νόημα: «Ελπίζω τα Εμιράτα να το γνωρίζουν. Μερικές φορές έχουμε τέτοιες εκπλήξεις από την αμερικανική πλευρά». Η φράση αυτή δείχνει ότι η πρωτοβουλία προέρχεται σε μεγάλο βαθμό από την Ουάσινγκτον και ότι οι διαδικασίες τρέχουν με υψηλό βαθμό μυστικότητας και ταχύτητας.
Ο Ουκρανός πρόεδρος σημείωσε ότι ο ίδιος και η ομάδα του έχουν «περάσει πολύ χρόνο» με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, αφήνοντας να εννοηθεί πως η αμερικανική προεδρία έχει αναλάβει προσωπικά την προσπάθεια διαμόρφωσης πλαισίου ειρήνευσης. Μετά τη συνάντησή τους στο Νταβός, ο Ζελένσκι δήλωσε ότι «η συνάντηση ήταν καλή χάρη στον πρόεδρο [Τραμπ]», ενώ ο Αμερικανός ηγέτης χαρακτήρισε επίσης «καλή» την επαφή και επανέλαβε ότι «ο πόλεμος πρέπει να τελειώσει».
Συμβιβασμοί, στρατιωτικά κανάλια και σιωπηλός Κρεμλίνο
Κεντρικό ερώτημα παραμένει τι είδους συμβιβασμοί βρίσκονται στο τραπέζι. «Οι Ρώσοι πρέπει να είναι έτοιμοι για συμβιβασμούς – όλοι πρέπει να είναι έτοιμοι, όχι μόνο η Ουκρανία», τόνισε ο Ζελένσκι, επιμένοντας ότι οποιαδήποτε διαδικασία, όσο αβέβαιη κι αν είναι, είναι «καλύτερη από το να μην υπάρχει κανένας διάλογος».
Καθοριστικό ρόλο στο παρασκήνιο φαίνεται να παίζουν οι Αμερικανοί απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ. Σύμφωνα με δηλώσεις του Γουίτκοφ, οι δύο θα συναντηθούν πρώτα με τον Βλαντίμιρ Πούτιν στη Μόσχα για να συζητήσουν μια συμφωνία ειρήνης και στη συνέχεια θα πετάξουν απευθείας στα ΗΑΕ, όπου οι συνομιλίες θα συνεχιστούν σε επίπεδο «στρατιωτικών προς στρατιωτικούς» ομάδων εργασίας. Η αναφορά σε στρατιωτικά κανάλια δείχνει ότι συζητούνται τεχνικές ρυθμίσεις κατάπαυσης του πυρός, ζώνες ασφαλείας, ίσως και μηχανισμοί επιτήρησης.
Παρά την αισιοδοξία που εξέπεμψε ο Γουίτκοφ ότι «η συμφωνία είναι κοντά», το Κρεμλίνο απέφυγε να σχολιάσει, στέλνοντας μήνυμα ότι δεν θέλει να εγκλωβιστεί σε προσδοκίες ή να εμφανιστεί ως πλευρά που πιέζεται να υπογράψει. Η αμερικανική πρεσβεία στις Βρυξέλλες δεν επιβεβαίωσε άμεσα την ίδια την τριμερή, στοιχείο που επιτείνει την αίσθηση ρευστότητας.
Ευρωπαϊκές ανησυχίες και γεωπολιτικό διακύβευμα
Η επιλογή του Αμπού Ντάμπι, ουδέτερου αλλά φιλικού προς όλες τις πλευρές παίκτη, επιτρέπει στην Ουάσινγκτον να κινηθεί εκτός των παραδοσιακών ευρωπαϊκών πλαισίων. Αυτό ενδέχεται να ενισχύσει τις ανησυχίες σε Βρυξέλλες και ευρωπαϊκές πρωτεύουσες ότι η τελική αρχιτεκτονική ασφάλειας στην Ουκρανία μπορεί να διαμορφωθεί σε φόρουμ όπου η ΕΕ έχει περιορισμένη παρουσία.
Για την Ουκρανία, ο κίνδυνος είναι διπλός: από τη μία, η κόπωση του πολέμου και οι τεράστιες ανθρώπινες και οικονομικές απώλειες καθιστούν κάθε ευκαιρία ειρήνης πολύτιμη· από την άλλη, η αποδοχή σκληρών εδαφικών ή πολιτικών συμβιβασμών μπορεί να υπονομεύσει μακροπρόθεσμα την κυριαρχία της χώρας.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η επικείμενη τριμερής στο Αμπού Ντάμπι είναι λιγότερο «διάσκεψη ειρήνης» και περισσότερο δοκιμαστικό εργαστήριο ισχύος, όπου η Ουάσινγκτον επιχειρεί να επιβάλει ρυθμούς και πλαίσιο, η Μόσχα να κατοχυρώσει κέρδη επί του εδάφους και το Κίεβο να αποτρέψει μια ειρήνη εις βάρος του. Το αν θα προκύψει ουσιαστική πρόοδος ή απλώς μια φωτογραφία καλών προθέσεων θα κριθεί από το πόσο μακριά είναι διατεθειμένες να πάνε οι ΗΠΑ σε εγγυήσεις ασφαλείας και κυρώσεις, και πόσο έτοιμη είναι η Ρωσία να δεχθεί περιορισμούς που δεν θα μπορεί εύκολα να ανατρέψει στο μέλλον.
#Ουκρανία #Ρωσία #ΗΠΑ #Τραμπ #Ζελένσκι #Πούτιν #ειρήνη #πόλεμος
