Η Άγκυρα στοιχίζεται ανοιχτά με το καθεστώς της Τεχεράνης, με τον Χακάν Φιντάν να μιλά για «γνήσιες αλλά χειραγωγημένες» ταραχές στο Ιράν και να δείχνει ως υπεύθυνο το Ισραήλ και τη Μοσάντ. Οι δηλώσεις του Τούρκου ΥΠΕΞ εντάσσονται σε ένα ευρύτερο γεωπολιτικό παζλ, όπου η Τουρκία επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει την κρίση Ιράν–Ισραήλ και να ενισχύσει τον περιφερειακό της ρόλο.
Οι συνεχιζόμενες διαδηλώσεις στο Ιράν, που πυροδοτήθηκαν στα τέλη Δεκεμβρίου 2025 από την εκτίναξη του πληθωρισμού και το βάρος των διεθνών κυρώσεων, αποκτούν πλέον και μία έντονη τουρκική διάσταση. Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, σε συνέντευξή του στο κρατικό δίκτυο TRT Haber, έσπευσε να στηρίξει το ιρανικό καθεστώς, κατηγορώντας ευθέως το Ισραήλ ότι επιχειρεί να χειραγωγήσει μια κατά τα άλλα «γνήσια» κοινωνική έκρηξη.
«Γνήσια παράπονα, ξένη χειραγώγηση»
Ο Φιντάν αναγνώρισε ότι οι διαδηλώσεις στο Ιράν πηγάζουν από πραγματικά, βαθιά διαρθρωτικά προβλήματα της χώρας –οικονομική ασφυξία, πληθωρισμός, κοινωνική δυσαρέσκεια–, ωστόσο υποστήριξε ότι η Μοσάντ αξιοποιεί τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να ενθαρρύνει τους Ιρανούς να εξεγερθούν. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι ισραηλινές υπηρεσίες πληροφοριών «προτρέπουν ανοιχτά» τους πολίτες να μετατρέψουν τη δυσαρέσκεια σε κίνημα ανατροπής του καθεστώτος.
Παρά τη ρητορική αυτή, ο Τούρκος ΥΠΕΞ εμφανίστηκε βέβαιος ότι οι προσπάθειες του Τελ Αβίβ «δεν θα πετύχουν». Εκτίμησε ότι το μέγεθος και η ένταση των σημερινών κινητοποιήσεων δεν είναι συγκρίσιμα με προηγούμενους κύκλους αναταραχής στο Ιράν και προέβλεψε ότι το ισλαμικό καθεστώς δεν βρίσκεται κοντά σε κατάρρευση. «Ο ιρανικός λαός ξέρει πόση αντίδραση πρέπει να δείξει», σημείωσε χαρακτηριστικά, αφήνοντας να εννοηθεί πως η Τεχεράνη διατηρεί ακόμη αποτελεσματικούς μηχανισμούς ελέγχου.
Κοινός αντίπαλος και αναδιάταξη ισορροπιών
Πίσω από τη ρητορική στήριξη προς το Ιράν διαφαίνεται η στρατηγική επιλογή της Άγκυρας να ευθυγραμμιστεί, σε αυτή τη συγκυρία, με την Τεχεράνη απέναντι σε έναν κοινό αντίπαλο: το Ισραήλ. Η Άγκυρα ανησυχεί για τη διαρκή ενίσχυση του ισραηλινού αποτυπώματος στην ευρύτερη Μέση Ανατολή, τόσο στρατιωτικά όσο και ενεργειακά, και βλέπει στην ιρανική κρίση μια ευκαιρία να αμφισβητήσει δημόσια τα γεωστρατηγικά σχέδια του Τελ Αβίβ.
Ο Φιντάν υπονόησε ότι τα πρόσφατα γεγονότα στο Ιράν είναι μόνο μία από τις «οπισθοδρομήσεις» που θα υποστεί το Ισραήλ, προεξοφλώντας ότι η προσπάθεια εκμετάλλευσης των εσωτερικών εντάσεων της Ισλαμικής Δημοκρατίας θα αποτύχει. Με αυτόν τον τρόπο, η τουρκική διπλωματία επιχειρεί να εμφανιστεί ως αντίβαρο στις ισραηλινές κινήσεις, αλλά και ως συνομιλητής με ιδιαίτερα κανάλια πρόσβασης στην Τεχεράνη.
Η τοποθέτηση Φιντάν έρχεται σε μια στιγμή όπου η περιοχή βρίσκεται σε διαρκή ρευστότητα: λαϊκή εξέγερση στο Ιράν, συζητήσεις για πιθανή αμερικανική επέμβαση, ένταση στις σχέσεις Ιράν–Ισραήλ και παράλληλα επαναδιαμόρφωση των συμμαχιών γύρω από τα ενεργειακά και την ασφάλεια. Σε αυτό το πλαίσιο, η Άγκυρα προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη Δύση, τον ρόλο της στο ΝΑΤΟ και τις φιλοδοξίες της ως αυτόνομη περιφερειακή δύναμη.
Σχόλιο SBCTV.gr: Οι δηλώσεις Φιντάν δεν είναι απλώς ρητορική στήριξης προς την Τεχεράνη, αλλά μήνυμα ότι η Τουρκία διεκδικεί ρόλο διαχειριστή κρίσεων στη Μέση Ανατολή, αντιπαρατιθέμενη στο Ισραήλ και δοκιμάζοντας τα όρια της σχέσης της με τη Δύση. Για την Αθήνα, η ενίσχυση του άξονα Τουρκίας–Ιράν υπενθυμίζει πόσο κρίσιμες είναι οι τριμερείς συνεργασίες με Ισραήλ και Κύπρο ως αντίβαρο σε μια όλο και πιο επιθετική τουρκική περιφερειακή στρατηγική.
#Τουρκία #Ιράν #Ισραήλ #Φιντάν #ΜέσηΑνατολή
