Με φόντο τις αιματηρές ταραχές στο Ιράν, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν διαμηνύει στον Ιρανό ομόλογό του ότι η Άγκυρα απορρίπτει κάθε μορφή ξένης παρέμβασης στη χώρα. Η τηλεφωνική επικοινωνία με τον Μασούντ Πεζεσκιάν αναδεικνύει την προσπάθεια της Τουρκίας να τοποθετηθεί ως περιφερειακός εγγυητής σταθερότητας, διαφυλάσσοντας τα δικά της στρατηγικά συμφέροντα.
Η τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ του προέδρου της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και του Ιρανού ομολόγου του Μασούντ Πεζεσκιάν έρχεται σε μια στιγμή βαθιάς εσωτερικής κρίσης για την Τεχεράνη. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της τουρκικής προεδρίας, οι δύο ηγέτες συζήτησαν τις τελευταίες εξελίξεις στο Ιράν, μετά τις πιο σοβαρές ταραχές από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979.
Ο Ερντογάν τόνισε ότι η Άγκυρα «αντιτίθεται σε κάθε ξένη παρέμβαση» στο Ιράν, υπογραμμίζοντας πως η ειρηνική επίλυση των εσωτερικών προβλημάτων χωρίς περαιτέρω κλιμάκωση είναι προς όφελος όχι μόνο της Τεχεράνης, αλλά και της ίδιας της Τουρκίας, που μοιράζεται εκτεταμένα σύνορα και πολυσύνθετες γεωπολιτικές εξαρτήσεις με τον ανατολικό της γείτονα.
Μήνυμα μη ανάμειξης με σαφείς αποδέκτες
Η διατύπωση περί αντίθεσης σε «κάθε ξένη παρέμβαση» δεν αφορά μόνο μια γενική αρχή, αλλά συνιστά έμμεσο μήνυμα προς τις ΗΠΑ, ορισμένες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και περιφερειακούς αντιπάλους του Ιράν, που εξετάζουν σενάρια αυξημένης πίεσης στην Τεχεράνη. Η Τουρκία, μέλος του ΝΑΤΟ αλλά με δική της αυτόνομη ατζέντα, επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στις δυτικές συμμαχίες της και στη στρατηγική της σχέση με το Ιράν, ιδίως σε ενέργεια, Συρία και περιφερειακή ασφάλεια.
Η Άγκυρα φοβάται ότι μια περαιτέρω αποσταθεροποίηση του Ιράν θα μπορούσε να προκαλέσει νέο προσφυγικό κύμα, να ενισχύσει αποσχιστικές τάσεις στον κουρδικό πληθυσμό εκατέρωθεν των συνόρων και να αναδιατάξει τους συσχετισμούς ισχύος στη Μέση Ανατολή εις βάρος της. Υπό αυτό το πρίσμα, η επίκληση της «ειρήνης και σταθερότητας της γειτονικής χώρας» είναι ταυτόχρονα αρχή πολιτικής και ωμός υπολογισμός συμφερόντων.
Η Τουρκία ως περιφερειακός διαμεσολαβητής;
Η κίνηση Ερντογάν εντάσσεται στη σταθερή φιλοδοξία της Άγκυρας να εμφανίζεται ως αναντικατάστατος συνομιλητής σε όλες τις μεγάλες κρίσεις της περιοχής – από τον πόλεμο στη Συρία μέχρι τις εντάσεις στον Καύκασο. Με το Ιράν να βρίσκεται αντιμέτωπο με διεθνείς κυρώσεις, εσωτερική αναταραχή και αυξανόμενη πίεση από την Ουάσιγκτον, η Τουρκία επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει τον ρόλο του «γείτονα που δεν κουνά το δάχτυλο», αλλά υποστηρίζει την εδαφική ακεραιότητα και την αποφυγή εξωτερικής επέμβασης.
Ωστόσο, η τουρκική θέση δεν είναι απαλλαγμένη αντιφάσεων. Η ίδια η Άγκυρα έχει παρέμβει ενεργά σε Συρία, Ιράκ και Λιβύη, επικαλούμενη λόγους ασφάλειας. Η ρητορική κατά της «ξένης παρέμβασης» στο Ιράν λειτουργεί περισσότερο ως εργαλείο διαπραγμάτευσης και ανάδειξης της Τουρκίας σε αναγκαίο συνομιλητή για όποιον θέλει να επηρεάσει τις εξελίξεις στην Τεχεράνη, παρά ως σταθερή αρχή εξωτερικής πολιτικής.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η Άγκυρα αξιοποιεί την ιρανική κρίση για να ενισχύσει το προφίλ της ως αυτόνομου, περιφερειακού πόλου ισχύος, στέλνοντας ταυτόχρονα μήνυμα σε Δύση και αντίπαλα περιφερειακά μπλοκ ότι καμία λύση για το Ιράν δεν μπορεί να αγνοήσει τα τουρκικά συμφέροντα και τον ρόλο της Τουρκίας ως «πύλης» ανάμεσα σε Μέση Ανατολή και Ευρώπη.
#Τουρκία #Ιράν #Ερντογάν #Πεζεσκιάν #ΜέσηΑνατολή
