Ο Παλαιστίνιος τεχνοκράτης Άλι Σάαθ αναλαμβάνει τη διοίκηση της Λωρίδας της Γάζας στο πρώτο, πιο κρίσιμο στάδιο της μεταπολεμικής περιόδου. Το προφίλ του, το σχέδιο ανοικοδόμησης και οι γεωπολιτικές ισορροπίες γύρω από την επιλογή του.
Η ανάδειξη του Άλι Σάαθ στη θέση του επικεφαλής της μεταβατικής διοίκησης της Γάζας σηματοδοτεί μια στροφή σε τεχνοκρατική διαχείριση ενός από τα πιο τραυματισμένα εδάφη του πλανήτη. Πολιτικός μηχανικός, με μακρά θητεία σε έργα υποδομών και αναπτυξιακά προγράμματα στα Παλαιστινιακά Εδάφη και στις χώρες του Κόλπου, καλείται να οργανώσει την «εκ νέου οικοδόμηση» – όπως ο ίδιος επιμένει να τη χαρακτηρίζει – μιας λωρίδας σχεδόν ολοκληρωτικά κατεστραμμένης από πάνω από δύο χρόνια πολέμου Ισραήλ – Χαμάς.
Το προφίλ ενός «αθόρυβου» τεχνοκράτη
Γεννημένος το 1958 στο Χαν Γιουνίς, στο νότιο τμήμα της Γάζας, ο Σάαθ σπούδασε στο Κάιρο και στο Ηνωμένο Βασίλειο, αποκτώντας ισχυρό τεχνικό και διοικητικό υπόβαθρο. Στην Παλαιστινιακή Αρχή υπηρέτησε ως υφυπουργός Σχεδιασμού και Διεθνούς Συνεργασίας και ως γενικός γραμματέας του υπουργείου Μεταφορών και Επικοινωνιών, μεταξύ άλλων θέσεων, αποκτώντας εμπειρία σε συντονισμό δωρητών, διεθνή χρηματοδότηση και υλοποίηση σύνθετων έργων υποδομής.
Παρά την υψηλόβαθμη θητεία του, ο Σάαθ παραμένει ελάχιστα γνωστός στο ευρύ κοινό, στοιχείο που, σύμφωνα με παρατηρητές, καθιστά τον διορισμό του «όχι προφανή επιλογή». Ακριβώς αυτό το διακριτικό προφίλ, όμως, μπορεί να θεωρηθεί πλεονέκτημα σε ένα εξαιρετικά πολωμένο πολιτικό περιβάλλον: λιγότερο συνδεδεμένος με φατρίες, περισσότερο με την εικόνα του τεχνοκράτη που έρχεται να λύσει πρακτικά προβλήματα.
Η αποστολή: νερό, στέγη και διαχείριση ερειπίων
Σε πρόσφατη συνέντευξή του σε παλαιστινιακό ραδιοσταθμό, ο Σάαθ περιέγραψε με τεχνικούς όρους τις προτεραιότητες της νέας φάσης. Πρώτος στόχος είναι η εξασφάλιση καταλυμάτων για τα 2,2 εκατ. κατοίκους της Γάζας, οι οποίοι σχεδόν όλοι έχουν εκτοπιστεί τουλάχιστον μία φορά. Παράλληλα, θέτει ως κεντρικό άξονα το νερό: αποκατάσταση πηγαδιών, καθαρισμός και επεξεργασία, καθώς «το νερό είναι το μυστικό της υγείας, της εκπαίδευσης και της λειτουργίας των νοσοκομείων».
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρότασή του για τα εκατομμύρια τόνους μπάζων: να αποτεθούν στη Μεσόγειο κατά μήκος της ακτής, επεκτείνοντας τεχνητά το ελάχιστο διαθέσιμο έδαφος της Γάζας. Μια λύση με σαφή τεχνικά και περιβαλλοντικά ρίσκα, αλλά και με πολιτικό συμβολισμό: από τα ερείπια, δημιουργείται νέος χώρος.
Το σχέδιο Τραμπ, η επιτροπή και οι ισορροπίες
Η ανάθεση ρόλου στον Σάαθ εντάσσεται στο ειρηνευτικό σχέδιο 20 σημείων που διαπραγματεύθηκε ο Ντόναλντ Τραμπ και οδήγησε στην κατάπαυση του πυρός στις 10 Οκτωβρίου. Προβλέπεται μεταβατική επιτροπή 15 Παλαιστινίων εμπειρογνωμόνων, υπό την εποπτεία ενός «Συμβουλίου Ειρήνης» με πρόεδρο τον Αμερικανό ηγέτη. Ο Βούλγαρος διπλωμάτης Νικολάι Μλαντένοφ φέρεται να έχει βολιδοσκοπηθεί για τον επιχειρησιακό συντονισμό του Συμβουλίου στο πεδίο.
Ο Σάαθ τονίζει ότι η εντολή της επιτροπής είναι καθαρά τεχνοκρατική: «μυαλό στη θέση των όπλων» και όχι στρατιωτική δύναμη, χωρίς αρμοδιότητα σε θέματα ασφάλειας ή συντονισμού με ένοπλες ομάδες. Η επιτροπή συνεδριάζει για πρώτη φορά στο Κάιρο, σε κτίριο της αμερικανικής αντιπροσωπείας, γεγονός που υπογραμμίζει τον βαρύ αμερικανικό ρόλο στη νέα αρχιτεκτονική διακυβέρνησης της Γάζας.
Ενδιαφέρον έχει ότι οι περισσότερες παλαιστινιακές οργανώσεις, συμπεριλαμβανομένης της Χαμάς, δηλώνουν υποστήριξη στη σύνθεση της επιτροπής, με τη Χαμάς να περιορίζει τον ρόλο της σε «επίβλεψη της σταθερότητας». Η Φάταχ και η προεδρία της Παλαιστινιακής Αρχής, αν και πιο επιφυλακτικές, έχουν χαιρετίσει την πρωτοβουλία, χωρίς να την υιοθετούν πλήρως.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η επιλογή του Άλι Σάαθ συμπυκνώνει τη λογική μιας «τεχνοκρατικής αποπολιτικοποίησης» ενός βαθιά πολιτικού ζητήματος: η ανοικοδόμηση γίνεται εργαλείο ελέγχου και επιρροής, με την Ουάσινγκτον στο κέντρο. Η επιτυχία ή αποτυχία του θα κριθεί όχι μόνο στην αποτελεσματικότητα των έργων, αλλά κυρίως στο αν η νέα δομή θα γίνει αποδεκτή ως γνήσια παλαιστινιακή ή θα στιγματιστεί ως εξωτερική επιβολή πάνω στα ερείπια της Γάζας.
#Gaza #Palestine #AliSaath #ΗΠΑ #ΜέσηΑνατολή
