Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται το επενδυτικό πρόγραμμα της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στην Κρήτη, με έργα άνω των 2,5 δισ. ευρώ σε οδικές υποδομές και το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλι. Η ενεργοποίηση της σύμβασης για το τμήμα Χανιά–Ηράκλειο του ΒΟΑΚ και η άρση των εμποδίων στο Καστέλι ανοίγουν έναν νέο, ιδιαίτερα προσοδοφόρο κύκλο παραχωρήσεων για τον όμιλο.
Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ περνά σε φάση έντονης υλοποίησης των μεγάλων έργων υποδομής στην Κρήτη, τα οποία ξεπερνούν σε συνολική αξία τα 2,5 δισ. ευρώ και αναμένεται να μετασχηματίσουν τόσο τον όμιλο όσο και το επενδυτικό προφίλ του νησιού. Κεντρικός πυλώνας είναι ο Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης (ΒΟΑΚ) και το νέο διεθνές αεροδρόμιο στο Καστέλι.
ΒΟΑΚ: Χρηματοδοτική δομή και απόδοση παραχώρησης
Η ενεργοποίηση της σύμβασης παραχώρησης για το τμήμα Χανιά–Ηράκλειο του ΒΟΑΚ, μήκους 157 χιλιομέτρων, σηματοδοτεί την ουσιαστική έναρξη της κατασκευαστικής φάσης. Παρά τα συνήθη γραφειοκρατικά και τεχνικά εμπόδια, το διάστημα από την υπογραφή της σύμβασης (Μάιος 2025) έως την τυπική ενεργοποίηση κρίνεται σχετικά σύντομο, επιτρέποντας την άμεση ανάπτυξη εργοταξίων, αρχικά σε Χανιά και Γούρνες Ηρακλείου, καθώς και στις παρακάμψεις Ηρακλείου, Χανίων και Ρεθύμνου.
Ο προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται σε 1,75 δισ. ευρώ. Η χρηματοδότηση στηρίζεται σε ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους: 200 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και 592 εκατ. ευρώ από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης, ώστε το έργο να ενταχθεί στο ΕΣΠΑ 2021–2027. Το υπόλοιπο, σχεδόν 1 δισ. ευρώ, καλύπτεται από ίδια κεφάλαια και τραπεζικό δανεισμό του αναδόχου.
Η κατασκευαστική περίοδος εκτιμάται σε πέντε χρόνια, μετά την οποία ξεκινά η περίοδος εκμετάλλευσης. Το μοντέλο προβλέπει σκιώδη διόδια, με αποζημίωση του παραχωρησιούχου που μπορεί να φθάσει έως το 64,62% των τελών διέλευσης, μεταφέροντας ουσιαστικά το ρίσκο κυκλοφορίας στο Δημόσιο αλλά εξασφαλίζοντας προβλέψιμες ροές για τον όμιλο.
Εγνατία, Αττική Οδός και αναβαθμίσεις από αναλυτές
Με την παράδοση της Εγνατίας Οδού στη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ο όμιλος εισέρχεται σε νέα φάση ωρίμανσης ενός χαρτοφυλακίου παραχωρήσεων με κρίσιμη μάζα. Οι αναλυτές σπεύδουν να ενσωματώσουν τις νέες ροές στα μοντέλα τους, αναβαθμίζοντας τιμές-στόχους και συστάσεις.
Η Axia επισημαίνει ότι «βρισκόμαστε ακόμα στην αρχή του νέου κύκλου των έργων παραχώρησης της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ», υπογραμμίζοντας πως τα 1,9 δισ. ευρώ ιδίων κεφαλαίων που έχουν επενδυθεί αρχίζουν τώρα να αποδίδουν. Εκτιμά ότι μόνο από την Εγνατία Οδό θα διανεμηθούν μερίσματα 5 δισ. ευρώ στη διάρκεια της σύμβασης, ενώ από την Αττική Οδό αναμένονται επιπλέον 3,4 δισ. ευρώ. Σε επίπεδο ομίλου, προβλέπει EBITDA 607 εκατ. ευρώ το 2025 και άνοδο στα 770 εκατ. ευρώ έως το 2029.
Αντίστοιχα, η Santander προβλέπει ότι τα μερίσματα από τις οδικές παραχωρήσεις της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ θα εκτιναχθούν από 33 εκατ. ευρώ το 2024 σε 78 εκατ. ευρώ το 2026 και σε 280–300 εκατ. ευρώ ετησίως μέχρι το 2035, αποτυπώνοντας την κλιμάκωση της ωρίμανσης του χαρτοφυλακίου.
Καστέλι: Άρση εμποδίων και προοπτικές μερισμάτων
Καθοριστική εξέλιξη για το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλι Ηρακλείου αποτελεί η λύση στο ζήτημα της χωροθέτησης των συστημάτων αεροναυτιλίας στον Λόφο Παπούρα, όπου είχαν εντοπιστεί αρχαιολογικά ευρήματα. Η πρόταση της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ για συνύπαρξη των αρχαιοτήτων με το ραντάρ έγινε αποδεκτή από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, επιτρέποντας την προμήθεια εξοπλισμού ύψους 70 εκατ. ευρώ, αν και εκκρεμεί προσφυγή στο ΣτΕ.
Η Santander θεωρεί το Καστέλι έργο με ιδιαίτερα ελκυστικό προφίλ: προβλέπεται να λειτουργήσει προς τα τέλη του 2027 ή στις αρχές του 2028, με περιορισμένες ανάγκες συντήρησης σε σχέση με τους οδικούς άξονες, διάρκεια σύμβασης έως το 2055 και χαμηλό δανεισμό. Υπό αυτές τις παραμέτρους, εκτιμάται ετήσιο μέρισμα 70 εκατ. ευρώ από τα πρώτα χρόνια λειτουργίας, το οποίο μπορεί να φθάσει τα 180 εκατ. ευρώ προς το τέλος της σύμβασης.
Συνολικά, τα έργα στην Κρήτη λειτουργούν ως επιταχυντής για τη μετατροπή της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ σε όμιλο με ισχυρές, μακροπρόθεσμες ταμειακές ροές από παραχωρήσεις, ενισχύοντας ταυτόχρονα την ελκυστικότητα της μετοχής στο Χρηματιστήριο Αθηνών.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ κεφαλαιοποιεί έγκαιρα το νέο κύκλο ΣΔΙΤ και παραχωρήσεων, μετατρέποντας την Κρήτη σε «βιτρίνα» του μοντέλου της: συνδυασμός ευρωπαϊκής χρηματοδότησης, μακράς διάρκειας συμβάσεων και προβλέψιμων μερισμάτων. Το ρίσκο πλέον δεν είναι τόσο η χρηματοδότηση, όσο η τήρηση χρονοδιαγραμμάτων, οι δικαστικές εκκρεμότητες και η πολιτική σταθερότητα γύρω από τα σκιώδη διόδια – παράγοντες που θα κρίνουν αν οι φιλόδοξες προβλέψεις των αναλυτών θα μετατραπούν σε πραγματική αξία για τους μετόχους.
#GEKTERNA #ΒΟΑΚ #Καστέλι #Κρήτη #Παραχωρήσεις
