Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ αναμένεται να διατηρήσει αμετάβλητο το βασικό επιτόκιο, αλλά τα βλέμματα στρέφονται λιγότερο στην ίδια την απόφαση και περισσότερο στην πρωτοφανή πολιτική πίεση που δέχεται η ανεξαρτησία της. Οι αγορές «διαβάζουν» τις δηλώσεις Πάουελ για να καταλάβουν αν η παύση σημαίνει προσωρινή ανάσα ή αλλαγή πορείας.
Η συνεδρίαση της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed) αυτή την εβδομάδα μοιάζει, σε επίπεδο απόφασης επιτοκίων, προδιαγεγραμμένη: η συντριπτική πλειονότητα των αναλυτών δεν αναμένει καμία κίνηση στο βασικό επιτόκιο. Ωστόσο, το πραγματικό διακύβευμα βρίσκεται πλέον στην πολιτική θύελλα που έχει ξεσπάσει γύρω από τον Τζερόμ Πάουελ και την ίδια την ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας.
Παύση στις μειώσεις, αλλά με διατήρηση «χαλαρής» κατεύθυνσης
Μετά τις διαδοχικές μειώσεις επιτοκίων το προηγούμενο έτος, η Fed δείχνει να επιλέγει στάση αναμονής ώστε να αξιολογήσει πώς αυτές οι κινήσεις περνούν στην πραγματική οικονομία. Πρώην αξιωματούχοι, όπως ο Ρότζερ Φέργκιουσον, μιλούν για μια «συνεδρίαση αναμονής», με την τράπεζα να θεωρεί ότι έχει χρόνο να δει τα αποτελέσματα πριν αποφασίσει τα επόμενα βήματα.
Οι αγορές, με βάση τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης, προεξοφλούν μία έως δύο επιπλέον μειώσεις εντός του έτους, πιθανότερα τον Ιούνιο και τον Δεκέμβριο. Κεντρικό ερώτημα είναι αν η τωρινή παύση θα ερμηνευθεί ως «γεράκι» –ένδειξη παρατεταμένης σταθερότητας– ή ως «περιστέρι», δηλαδή προσωρινό διάλειμμα σε μια ευρύτερη τροχιά χαλάρωσης.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Morgan Stanley, Μάικλ Γκέιπεν, αναμένει μια ήπια, «χαλαρή» στάση: εκτιμά ότι η σταθεροποίηση της αγοράς εργασίας και τα θετικά στοιχεία δραστηριότητας δικαιολογούν την παύση, αλλά η επιβράδυνση του πληθωρισμού επιτρέπει στη Fed να διατηρήσει προδιάθεση για περαιτέρω μειώσεις. Παράλληλα, προβλέπει αναβάθμιση των εκτιμήσεων για την ανάπτυξη και απάλειψη της αναφοράς σε αυξημένους καθοδικούς κινδύνους για την απασχόληση από την ανακοίνωση.
Πιέσεις Τραμπ, έρευνα Υπουργείου Δικαιοσύνης και διακύβευμα ανεξαρτησίας
Το σκηνικό περιπλέκεται έντονα από τις πολιτικές παρεμβάσεις. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει αφήσει να εννοηθεί ότι έχει ήδη καταλήξει στον διάδοχο του Πάουελ στην προεδρία της Fed και δεν αποκλείεται να ανακοινώσει την επιλογή του συγχρονισμένα με τη συνεδρίαση. Μια τέτοια κίνηση θα λειτουργούσε επικοινωνιακά ως αντιπερισπασμός σε περίπτωση που η Fed δεν προχωρήσει σε νέα μείωση επιτοκίων, όπως επιθυμεί ο Λευκός Οίκος.
Παράλληλα, το Υπουργείο Δικαιοσύνης έχει καλέσει τον Πάουελ να καταθέσει στοιχεία για το μεγάλο έργο ανακαίνισης της έδρας της Fed στην Ουάσινγκτον. Ο ίδιος, σε ασυνήθιστα αιχμηρό βιντεοσκοπημένο μήνυμα, χαρακτήρισε την έρευνα «πρόσχημα» για να πιεστεί η τράπεζα σε πιο επιθετικές μειώσεις επιτοκίων, καταγγέλλοντας προσπάθεια υποταγής της νομισματικής πολιτικής στις «προτιμήσεις του προέδρου».
Στο παρασκήνιο τρέχουν και άλλες υποθέσεις: η προσπάθεια του Τραμπ να απομακρύνει τη διοικητή Λίζα Κουκ μέσω υπόθεσης υποτιθέμενης απάτης στεγαστικών δανείων, η οποία εξετάστηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο, καθώς και η λήξη της θητείας του Στίβεν Μίραν, ο οποίος είχε ταχθεί υπέρ ακόμη μεγαλύτερων μειώσεων επιτοκίων. Όλα αυτά συνθέτουν ένα σκηνικό θεσμικής αβεβαιότητας γύρω από το διοικητικό συμβούλιο της Fed.
Αναλυτές όπως ο Κρίσνα Γκούα αναμένουν ότι ο Πάουελ, στη συνέντευξη Τύπου, θα υπερασπιστεί τις πρόσφατες προειδοποιήσεις του για τον κίνδυνο πολιτικοποίησης της Fed, εκφράζοντας εμπιστοσύνη στο Ανώτατο Δικαστήριο ως τελικό εγγυητή της ανεξαρτησίας της κεντρικής τράπεζας.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η τρέχουσα συνεδρίαση της Fed είναι λιγότερο μια τεχνική άσκηση νομισματικής πολιτικής και περισσότερο ένα stress test για την αντοχή των θεσμών απέναντι στην εκτελεστική εξουσία. Για τις αγορές –και για οικονομίες όπως η ελληνική, που εξαρτώνται από το διεθνές κόστος χρήματος– η ουσία δεν είναι αν η επόμενη μείωση θα έρθει τον Ιούνιο ή τον Δεκέμβριο, αλλά αν η Fed θα παραμείνει αξιόπιστα ανεξάρτητη. Αν επικρατήσει η λογική των «πολιτικών επιτοκίων», η μεταβλητότητα στις παγκόσμιες αγορές θα αυξηθεί δραματικά και το τίμημα θα το πληρώσουν πρώτα οι πιο αδύναμες οικονομίες.
#Fed #επιτόκια #ΗΠΑ #Τραμπ #Πάουελ #νομισματική_πολιτική
