Νέα δημοσκόπηση στο εσωτερικό της Ουκρανίας δείχνει ότι πάνω από τους μισούς πολίτες απορρίπτουν την ιδέα αποχώρησης από τμήματα του Ντονμπάς, ακόμη κι αν αυτή συνοδευτεί από εγγυήσεις ασφάλειας από ΗΠΑ και ΕΕ. Η δυσπιστία απέναντι στις δυτικές δεσμεύσεις και ο φόβος νέας ρωσικής επίθεσης καθορίζουν τη στάση της κοινής γνώμης.
Η συζήτηση για ένα πιθανό ειρηνευτικό πλαίσιο στην Ουκρανία προσκρούει σε έναν κρίσιμο παράγοντα: την ίδια την ουκρανική κοινωνία. Δημοσκόπηση του Διεθνούς Ινστιτούτου Κοινωνιολογίας του Κιέβου (KIIS), που διεξήχθη στις αρχές Ιανουαρίου σε δείγμα 601 ατόμων, καταγράφει βαθιά άρνηση απέναντι σε οποιαδήποτε εδαφική υποχώρηση στο ανατολικό Ντονμπάς, ακόμη και με αντάλλαγμα εγγυήσεις ασφάλειας από τους δυτικούς συμμάχους.
Πλειοψηφική άρνηση σε εδαφικές παραχωρήσεις
Σύμφωνα με τα ευρήματα, το 54% των Ουκρανών απορρίπτει κατηγορηματικά την απόσυρση των ουκρανικών δυνάμεων από τα εδάφη του Ντονμπάς που εξακολουθεί να ελέγχει το Κίεβο, εάν το αντάλλαγμα είναι εγγυήσεις ασφάλειας από ΗΠΑ και ΕΕ. Περίπου το 39% δηλώνει ότι θα μπορούσε να αποδεχθεί μια τέτοια λύση, αλλά με «σημαντικό δισταγμό».
Η στάση αυτή συνδέεται με τον στρατηγικό και οικονομικό χαρακτήρα της περιοχής. Το Ντονμπάς, που περιλαμβάνει τις περιφέρειες Ντονέτσκ και Λουχάνσκ, αποτελεί βαριά βιομηχανική ζώνη, πλούσια σε ορυκτούς πόρους. Η Ρωσία ελέγχει σχεδόν ολόκληρο το Λουχάνσκ, ενώ η Ουκρανία διατηρεί περίπου το 20% του Ντονέτσκ, όπου βρίσκονται κρίσιμες πόλεις-«προπύργια» και διαδοχικές αμυντικές γραμμές.
Ο εκτελεστικός διευθυντής του KIIS, Anton Hrushetskyi, επισημαίνει ότι ακόμη και όσοι εμφανίζονται διατεθειμένοι να συζητήσουν υποχώρηση, «αναμένουν αρκετά σημαντικές εγγυήσεις ασφάλειας». Αν αυτές αποδειχθούν κατώτερες των προσδοκιών, η κοινωνική αποδοχή μιας συμφωνίας θα είναι ακόμη χαμηλότερη.
Δυτική πίεση, ρωσικός κίνδυνος και βαθιά δυσπιστία
Το Κίεβο, την ώρα που δέχεται έντονες πιέσεις από την Ουάσιγκτον για ταχεία σύναψη ειρηνευτικής συμφωνίας, επιμένει σε νομικά δεσμευτικές εγγυήσεις ασφάλειας, επικαλούμενο παλαιότερες μη τηρημένες δεσμεύσεις της Δύσης. Η δημοσκόπηση δείχνει ότι σχεδόν το 70% των Ουκρανών δεν πιστεύει πως οι τρέχουσες διαπραγματεύσεις μπορούν να οδηγήσουν σε διαρκή ειρήνη.
Ακόμη πιο αποκαλυπτικό είναι ότι το 57% εκτιμά πως, σε περίπτωση κατάπαυσης του πυρός στις σημερινές γραμμές του μετώπου και παροχής εγγυήσεων ασφαλείας, η Ρωσία θα επιχειρήσει ξανά επίθεση στο μέλλον. Η εικόνα δυσπιστίας δεν αφορά μόνο τη Μόσχα αλλά και τους δυτικούς εταίρους: το 40% θεωρεί ότι οι ΗΠΑ δεν θα στηρίξουν στρατιωτικά την Ουκρανία σε μια νέα ρωσική εισβολή, ενώ μόλις το 39% πιστεύει το αντίθετο.
Τα ευρήματα αυτά περιορίζουν ουσιαστικά τα περιθώρια ελιγμών της ουκρανικής ηγεσίας. Μια συμφωνία που θα περιλαμβάνει παραχώρηση εδαφών του Ντονμπάς, χωρίς απολύτως αδιαμφισβήτητες και αξιόπιστες εγγυήσεις, κινδυνεύει να θεωρηθεί από την κοινωνία ως de facto ήττα και προοίμιο νέας επιθετικότητας από τη Ρωσία.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η δημοσκόπηση δεν είναι απλώς μια φωτογραφία της ουκρανικής κοινής γνώμης· λειτουργεί ως πολιτικός «κόφτης» σε σενάρια ειρήνης τύπου «γη έναντι ασφάλειας». Όσο η κοινωνία παραμένει πεπεισμένη ότι η Ρωσία θα επανέλθει και ότι οι δυτικές εγγυήσεις είναι εύθραυστες, οποιαδήποτε συμφωνία με εδαφικές υποχωρήσεις θα φαντάζει όχι λύση, αλλά αναβολή της επόμενης σύγκρουσης.







