Ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου Κιρ Στάρμερ διανύει τη δυσκολότερη εβδομάδα της θητείας του, με την υπόθεση Μάντελσον και τις επερχόμενες κάλπες να τροφοδοτούν σενάρια αποσταθεροποίησης. Ωστόσο, οι θεσμικές δυσκολίες απομάκρυνσης ηγέτη και η απουσία ξεκάθαρου διαδόχου λειτουργούν ως προσωρινή ασπίδα.
Η πολιτική θέση του Κιρ Στάρμερ κλονίζεται σοβαρά, με πολλούς βουλευτές των Εργατικών να εκτιμούν ότι αυτή μπορεί να αποδειχθεί η εβδομάδα που σφράγισε την αρχή του τέλους της πρωθυπουργίας του. Η διαχείριση της υπόθεσης Πίτερ Μάντελσον, οι επερχόμενες εκλογικές αναμετρήσεις και η εσωκομματική νευρικότητα συνθέτουν ένα εκρηκτικό σκηνικό στο Γουεστμίνστερ.
Το σκάνδαλο Μάντελσον και ο κίνδυνος από τις αποκαλύψεις
Πρώτο κρίσιμο σημείο θεωρείται η δημοσιοποίηση των εγγράφων που συνδέονται με τον διορισμό του Πίτερ Μάντελσον ως πρέσβη του Ηνωμένου Βασιλείου στις ΗΠΑ. Η κυβέρνηση έχει δεσμευθεί να δώσει στη δημοσιότητα ένα πολύ ευρύ φάσμα υλικού, συμπεριλαμβανομένων επικοινωνιών μεταξύ Μάντελσον, υπουργών και ειδικών συμβούλων, σχετικά με τη διαδικασία ελέγχου και τις σχέσεις του με τον Τζέφρι Έπσταϊν.
Ο Στάρμερ υποστηρίζει ότι τα έγγραφα θα αποδείξουν πως ο Μάντελσον είπε ψέματα στη διαδικασία ελέγχου. Ωστόσο, το εύρος των προς δημοσιοποίηση στοιχείων ενέχει τον κίνδυνο νέων, απρόβλεπτων αποκαλύψεων, που μπορεί να αγγίξουν άμεσα την Ντάουνινγκ Στριτ. Αν προκύψουν ενδείξεις ότι ο ίδιος ο πρωθυπουργός ή το επιτελείο του αγνόησαν προειδοποιήσεις ή υποτίμησαν τους κινδύνους, η πολιτική πίεση θα εκτοξευθεί.
Κάλπες ως δημοψήφισμα για την ηγεσία: Γκόρτον, Ντέντον και τοπικές εκλογές
Δεύτερο ορόσημο είναι η αναπληρωματική εκλογή στις 26 Φεβρουαρίου στην περιφέρεια Γκόρτον και Ντέντον. Οι Εργατικοί είχαν κερδίσει άνετα την έδρα το 2024, αλλά τώρα στελέχη του κόμματος φοβούνται ακόμη και τρίτη θέση, πίσω από τους Πράσινους και το Reform UK. Ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα αποτελούσε χειροπιαστή ένδειξη ότι η πρόσφατη κρίση πλήττει την εκλογική επιρροή του κόμματος, πυροδοτώντας πανικό στην κοινοβουλευτική ομάδα.
Ακόμη πιο κρίσιμες θεωρούνται οι εκλογές της 7ης Μαΐου σε Σκωτία, Ουαλία και αγγλικούς δήμους. Υπάρχει διάχυτη εκτίμηση ότι οι Εργατικοί μπορεί να χάσουν για πρώτη φορά από την έναρξη της αποκέντρωσης την εξουσία στην Ουαλία, ακόμη και να βρεθούν τρίτοι πίσω από το Plaid Cymru και το Reform. Στη Σκωτία, η προοπτική ανάληψης της διακυβέρνησης απομακρύνεται, με την τρίτη θέση πίσω από το SNP και το Reform να εμφανίζεται πλέον ως ρεαλιστικό σενάριο. Παράλληλα, αναμένεται βαριά ήττα στις τοπικές εκλογές στην Αγγλία. Αν ο Στάρμερ παραμένει πρωθυπουργός τον Μάιο, αυτός ο εκλογικός γύρος μπορεί να αποδειχθεί καταλυτικός.
Αδύναμος μηχανισμός ανατροπής και απουσία καθαρού διαδόχου
Παρά την οργή, η απομάκρυνση του Στάρμερ μόνο απλή υπόθεση δεν είναι. Οι κανόνες των Εργατικών δεν προσφέρουν ταχεία και «καθαρή» διαδικασία ανατροπής ηγέτη. Μια πρόκληση ηγεσίας από βουλευτή θα απαιτούσε εβδομάδες, εφόσον ο Στάρμερ αποφασίσει να παλέψει. Συζητούνται εναλλακτικές, όπως ψήφος εμπιστοσύνης στην κοινοβουλευτική ομάδα ή συντονισμένη πίεση από κορυφαία στελέχη, αλλά τίποτε δεν είναι θεσμικά εγγυημένο.
Την ίδια στιγμή, δεν διαφαίνεται ξεκάθαρος διάδοχος. Ο υπουργός Υγείας Γουές Στρίτινγκ έχει μακροχρόνιους δεσμούς με τον Μάντελσον, γεγονός που δυσκολεύει την υποψηφιότητά του αν η κρίση πηγάζει από αυτήν ακριβώς την υπόθεση. Η πρώην αντιπρωθυπουργός Άντζελα Ρέινερ, δημοφιλής στην αριστερή πτέρυγα, βρίσκεται ακόμη υπό φορολογική έρευνα για το δεύτερο σπίτι της. Άλλα ονόματα που ακούγονται ως «ασφαλή χέρια» είναι ο υπουργός Άμυνας Τζον Χίλι, ο υφυπουργός Ενόπλων Δυνάμεων Αλ Κάρνς, η υπουργός Εσωτερικών Σαμπάνα Μαχμούντ και, πιο θεωρητικά, ο υπουργός Ενέργειας Εντ Μίλιμπαντ.
Η απουσία συναίνεσης για διάδοχο δημιουργεί φόβο τόσο στο κέντρο όσο και στην αριστερά του κόμματος ότι μια βεβιασμένη διαδικασία μπορεί να εγκαταστήσει ηγεσία που δεν επιθυμούν. Επιπλέον, ο διεθνής παράγοντας – με τον πόλεμο στην Ουκρανία σε εξέλιξη και τον Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο με απρόβλεπτη διπλωματική γραμμή – κάνει αρκετούς βουλευτές επιφυλακτικούς απέναντι σε μια παρατεταμένη εσωκομματική μάχη εξουσίας.
Παρά τη βαριά ατμόσφαιρα και τις ανοικτές συζητήσεις για το μέλλον του, η εμπειρία δείχνει ότι οι κρίσεις ηγεσίας στο Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να παρατείνονται. Ο Κιρ Στάρμερ ενδέχεται να παραμείνει στην Ντάουνινγκ Στριτ για αρκετό ακόμη διάστημα, εφόσον οι αντίπαλοί του δεν βρουν κοινό βηματισμό και πειστική εναλλακτική λύση.
Σχόλιο 
: Η υπόθεση Στάρμερ αναδεικνύει πόσο εύθραυστες είναι ακόμη και ισχυρές κοινοβουλευτικές πλειοψηφίες όταν συνδυάζονται θεσμικά κενά, ηθικά σκάνδαλα και εκλογική φθορά. Για τις αγορές και τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, το διακύβευμα δεν είναι μόνο το πρόσωπο του πρωθυπουργού, αλλά η ικανότητα των Εργατικών να προσφέρουν σταθερότητα σε μια περίοδο διεθνούς ρευστότητας.
#ΗνωμενοΒασιλειο #ΚιρΣταρμερ #Εργατικοι #Μαντελσον #ΠολιτικηΚριση
