Η Ελλάδα στηρίζει κατ’ αρχήν έναν ευρωπαϊκό μηχανισμό αντασφάλισης για φυσικές καταστροφές στη γεωργία, με αιχμή τη σταθερότητα εισοδήματος των αγροτών. Παράλληλα ζητά βαθιά απλοποίηση της νέας ΚΑΠ και καθαρότερο θεσμικό πλαίσιο.
Σαφές στίγμα υπέρ της δημιουργίας ενός ευρωπαϊκού μηχανισμού αντασφάλισης για φυσικές καταστροφές στη γεωργία έδωσε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστας Τσιάρας, μιλώντας στο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας και Αλιείας της Ε.Ε. στις Βρυξέλλες. Η ελληνική πλευρά εμφανίζεται κατ’ αρχήν θετική, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρξουν συγκεκριμένες τεχνικές διευκρινίσεις και σαφείς κανόνες λειτουργίας του σχήματος.
Αντασφάλιση καταστροφών και σταθερότητα εισοδήματος
Ο Κώστας Τσιάρας υπογράμμισε ότι ένας κοινός ευρωπαϊκός μηχανισμός αντασφάλισης θα μπορούσε να ενισχύσει τη σταθερότητα και την προβλεψιμότητα για τον αγροτικό τομέα, σε μια περίοδο που η κλιματική κρίση πολλαπλασιάζει τη συχνότητα και την ένταση των φυσικών καταστροφών. Η λογική είναι να μοιράζεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο ο κίνδυνος από ακραία φαινόμενα – όπως πλημμύρες, ξηρασίες ή παγετοί – τα οποία πλήττουν καίρια το εισόδημα των παραγωγών και τα δημόσια ταμεία των κρατών-μελών.
Η ελληνική στάση αποτυπώνει την εμπειρία μιας χώρας που τα τελευταία χρόνια έχει βρεθεί επανειλημμένα αντιμέτωπη με μεγάλες ζημιές σε καλλιέργειες και αγροτικές υποδομές. Στο πλαίσιο αυτό, η Αθήνα βλέπει τον ευρωπαϊκό μηχανισμό ως συμπληρωματικό εργαλείο στα εθνικά συστήματα αποζημιώσεων, με στόχο μια πιο ανθεκτική και χρηματοοικονομικά βιώσιμη αγροτική πολιτική.
Απλούστευση της ΚΑΠ και θεσμική «καθαρότητα»
Κεντρικό σημείο της παρέμβασης Τσιάρα ήταν η ανάγκη ουσιαστικής απλούστευσης του πλαισίου εφαρμογής της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής. Όπως σημείωσε, η εμπειρία των πρώτων ετών εφαρμογής ανέδειξε σοβαρές δυσλειτουργίες: «Το σημερινό πλαίσιο ελέγχων έχει καταστεί ιδιαίτερα σύνθετο, ιδίως με την εισαγωγή νέων απαιτήσεων», γεγονός που δημιουργεί αυξημένο διοικητικό βάρος και αβεβαιότητα για τους παραγωγούς, αλλά και δυσκολίες για τις εθνικές διοικήσεις.
Ο υπουργός ζήτησε η απλούστευση να αποτυπωθεί στην πράξη, όχι μόνο σε ρητορικό επίπεδο, ώστε να στηριχθεί πραγματικά ο γεωργός και να προστατευθούν αποτελεσματικά οι πόροι της Ένωσης. Στο πλαίσιο της συζήτησης για τις εθνικές συστάσεις της επόμενης ΚΑΠ, τόνισε ότι πρόκειται για εργαλείο «άρρηκτα συνδεδεμένο με τον στρατηγικό προσανατολισμό» της μελλοντικής πολιτικής και με το είδος της ευρωπαϊκής γεωργίας που θα διαμορφωθεί. Για την Ελλάδα, οι συστάσεις είναι χρήσιμες μόνον υπό σαφείς και διαφανείς προϋποθέσεις.
Αθέμιτες πρακτικές και ανθεκτικότητα αγροδιατροφικού τομέα
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Κώστας Τσιάρας στο ζήτημα των αθέμιτων εμπορικών πρακτικών στην αλυσίδα τροφίμων. Επισήμανε ότι πολλοί προμηθευτές είτε δεν γνωρίζουν επαρκώς τα δικαιώματά τους είτε διστάζουν να καταγγείλουν περιστατικά, φοβούμενοι αντίποινα, γεγονός που υπονομεύει την εύρυθμη λειτουργία της αγοράς και συμπιέζει το εισόδημα των παραγωγών.
Σύμφωνα με το υπουργείο, ο Έλληνας υπουργός ανέδειξε συνολικά τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο αγροδιατροφικός τομέας της Ε.Ε. και την ανάγκη ενίσχυσης της ανθεκτικότητάς του. Στόχος, όπως είπε, είναι να διασφαλιστεί η επάρκεια προϊόντων, να στηριχθεί το εισόδημα των Ευρωπαίων αγροτών και να δημιουργηθούν σταθερές προϋποθέσεις βιώσιμης ανάπτυξης σε ένα περιβάλλον αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας.
Κρίσιμο στοιχείο, κατά τον ίδιο, είναι μια «καθαρή» θεσμική αρχιτεκτονική της ΚΑΠ και της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής, σε συνδυασμό με επαρκή και σταθερή χρηματοδότηση, ώστε η ευρωπαϊκή αγροτική πολιτική να μπορεί να ανταποκριθεί στον πολλαπλό της ρόλο – από την επισιτιστική ασφάλεια μέχρι την περιφερειακή ανάπτυξη.
Σχόλιο 
: Η Αθήνα αξιοποιεί τη συγκυρία για να συνδέσει την ανάγκη κοινής ευρωπαϊκής ασπίδας απέναντι στις φυσικές καταστροφές με μια πιο ρεαλιστική, απλουστευμένη ΚΑΠ. Αν ο μηχανισμός αντασφάλισης σχεδιαστεί σωστά, μπορεί να μειώσει τον δημοσιονομικό κίνδυνο για χώρες όπως η Ελλάδα και να σταθεροποιήσει το αγροτικό εισόδημα· χωρίς όμως ουσιαστική μείωση της γραφειοκρατίας και αντιμετώπιση των αθέμιτων πρακτικών στην αγορά, η αποτελεσματικότητα της νέας ΚΑΠ θα παραμείνει περιορισμένη.
#Τσιάρας #ΚΑΠ #αγροτική_πολιτική #ΕΕ
