Η ψηφιοποίηση 56 εκατ. σελίδων ενσήμων αλλάζει ριζικά τους χρόνους απονομής σύνταξης. Ο ΕΦΚΑ προετοιμάζει σταδιακή κατάργηση των προσωρινών συντάξεων.
Σε μια από τις πιο κρίσιμες τομές του ασφαλιστικού συστήματος εξελίσσεται η ψηφιοποίηση των ενσήμων στον ΕΦΚΑ, καθώς ανοίγει τον δρόμο για το οριστικό τέλος των προσωρινών συντάξεων. Πέντε χρόνια μετά τη θέσπιση του μέτρου προκαταβολής σύνταξης, το οποίο λειτούργησε ως «μαξιλάρι» επιβίωσης για χιλιάδες υποψήφιους συνταξιούχους που περίμεναν μήνες ή και χρόνια για την οριστική απόφαση, η τεχνολογική αναβάθμιση του Φορέα αλλάζει πλήρως τα δεδομένα.
Μηδενισμός καθυστερήσεων και σταδιακή κατάργηση προσωρινών
Στο Δημόσιο, η προσωρινή σύνταξη καταβάλλεται σήμερα αυτόματα με την αίτηση συνταξιοδότησης, στο 50% των αποδοχών που αναλογούν βάσει του μισθολογίου του 2011, και μόνο για ένα τρίμηνο. Ωστόσο, το ποσό αυτό υπολείπεται σημαντικά της οριστικής σύνταξης, αφήνοντας τους ασφαλισμένους εκτεθειμένους σε περίοδο οικονομικής στενότητας.
Η ψηφιοποίηση των ενσήμων έχει ήδη αλλάξει την εικόνα: για τους δημοσίους υπαλλήλους χωρίς διαδοχική ή παράλληλη ασφάλιση, οι συντάξεις εκδίδονται πλέον με αυτοματοποιημένες διαδικασίες σε έναν έως δύο μήνες, ενώ στις συντάξεις θανάτου η μεταβίβαση γίνεται ακόμη και αυθημερόν. Αυτό επιτρέπει στον ΕΦΚΑ να σχεδιάζει τη σταδιακή κατάργηση των προσωρινών συντάξεων, καθώς καθίσταται εφικτή η άμεση απονομή της οριστικής κύριας σύνταξης.
Η αλλαγή δεν είναι μόνο διαδικαστική· έχει σαφές κοινωνικό αποτύπωμα, καθώς μειώνει δραστικά την περίοδο οικονομικής αβεβαιότητας για τους νέους συνταξιούχους και περιορίζει τον κίνδυνο φτωχοποίησης στο μεταβατικό στάδιο.
Το νέο ψηφιακό μητρώο ενσήμων και το ΟΠΣ ΕΦΚΑ
Καθοριστικό ορόσημο αποτελεί το καλοκαίρι του 2026, οπότε αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί η ψηφιοποίηση 56 εκατομμυρίων σελίδων χαρτώου αρχείου, που σήμερα βρίσκεται σε κούτες και προέρχεται από 28 πρώην φορείς κοινωνικής ασφάλισης. Η ψηφιοποίηση καλύπτει το διάστημα από το 1980 και θα είναι έτοιμη για όλα τα ταμεία έως το τέλος Μαΐου 2026.
Το νέο ψηφιακό μητρώο θα συγκεντρώνει την πλήρη ασφαλιστική ιστορία και όλες τις μεταβολές των εργαζομένων για περίπου 45 έτη, ουσιαστικά για όσους ξεκίνησαν να ασφαλίζονται από την ηλικία των 20 ετών. Στόχος είναι η δημιουργία ενός ενιαίου, εκκαθαρισμένου και αξιόπιστου αποθετηρίου ασφαλιστικής ιστορίας για εκατομμύρια ασφαλισμένους, το οποίο θα τροφοδοτεί το νέο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (ΟΠΣ) του ΕΦΚΑ.
Μέχρι το τέλος του 2026 το ψηφιακό μητρώο θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς το υπάρχον σύστημα απονομής συντάξεων, ενώ από τις αρχές του 2027 προβλέπεται να το αντικαταστήσει πλήρως. Τότε, η έκδοση σύνταξης θα μπορεί να ολοκληρώνεται μέσα σε λίγες ημέρες από την αίτηση, καθώς το μόνο που θα απαιτείται θα είναι ο έλεγχος των ηλικιακών προϋποθέσεων.
Ακόμη και στις πιο σύνθετες υποθέσεις – διαδοχική ή παράλληλη ασφάλιση, ελλιπή δικαιολογητικά, οφειλές στα ταμεία – το νέο σύστημα εκτιμάται ότι θα μειώνει αισθητά τους χρόνους αναμονής, περιορίζοντας τις εκκρεμείς συντάξεις και ενισχύοντας τη διαφάνεια.
Σχόλιο
: Η ψηφιοποίηση των ενσήμων δεν είναι απλώς τεχνικό έργο, αλλά βαθιά θεσμική μεταρρύθμιση: μειώνει δραστικά τις καθυστερήσεις, περιορίζει την ανάγκη «μπαλωμάτων» όπως οι προσωρινές συντάξεις και αναβαθμίζει την αξιοπιστία του ασφαλιστικού συστήματος. Η πραγματική πρόκληση πλέον είναι η απρόσκοπτη λειτουργία του νέου ΟΠΣ και η ικανότητα του ΕΦΚΑ να διαχειριστεί την τεράστια αυτή βάση δεδομένων χωρίς νέα γραφειοκρατικά εμπόδια.






