Το Βρετανικό Συνδικαλιστικό Κογκρέσο (TUC) καλεί την Τράπεζα της Αγγλίας να προχωρήσει σε γρήγορες και διαδοχικές μειώσεις επιτοκίων, προκειμένου να τονώσει την καταναλωτική δαπάνη και την ανάπτυξη. Η οικονομία αναπτύχθηκε μόλις κατά 0,1% το τελευταίο τρίμηνο, ενώ η κατανάλωση υστερεί σημαντικά σε σχέση με άλλες ανεπτυγμένες οικονομίες.
Έντονη πίεση δέχεται η Τράπεζα της Αγγλίας από το Βρετανικό Συνδικαλιστικό Κογκρέσο (TUC), το οποίο ζητά μια «αλυσίδα γρήγορων μειώσεων» επιτοκίων μέσα στο 2026, με στόχο την αναζωογόνηση της κατανάλωσης και της οικονομικής δραστηριότητας. Η παρέμβαση έρχεται σε μια στιγμή που η βρετανική οικονομία καταγράφει οριακή ανάπτυξη και η καταναλωτική ζήτηση εμφανίζεται ασθενέστερη από ό,τι στις περισσότερες χώρες του ΟΟΣΑ.
Αδύναμη ανάπτυξη και υστέρηση της κατανάλωσης
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, το ΑΕΠ του Ηνωμένου Βασιλείου αυξήθηκε μόλις κατά 0,1% στο τελευταίο τρίμηνο του προηγούμενου έτους, επιβεβαιώνοντας μια εικόνα στασιμότητας. Το TUC αποδίδει τη χαμηλή αυτή επίδοση στο βάρος των υψηλών ακόμη επιτοκίων, με το βασικό επιτόκιο της Τράπεζας της Αγγλίας να βρίσκεται στο 3,75%.
Ανάλυση του TUC δείχνει ότι η καταναλωτική ζήτηση στο Ηνωμένο Βασίλειο έχει αυξηθεί πιο αργά τα τελευταία τρία χρόνια σε σύγκριση με 32 από τις 37 βιομηχανικά ανεπτυγμένες οικονομίες του ΟΟΣΑ, πολλές από τις οποίες κατάφεραν να διατηρήσουν χαμηλό πληθωρισμό. Ιστορικά, η κατανάλωση συνεισέφερε περίπου τα δύο τρίτα της οικονομικής ανάπτυξης μετά την κρίση του 2008, αλλά τα τελευταία δύο χρόνια, σύμφωνα με το TUC, δεν έχει προσφέρει καμία καθαρή συμβολή στην αύξηση του ΑΕΠ.
Σύγκρουση προτεραιοτήτων: πληθωρισμός ή ανάπτυξη
Η νομισματική επιτροπή της Τράπεζας της Αγγλίας ψήφισε με οριακή πλειοψηφία 5-4 να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια στην τελευταία συνεδρίαση, έπειτα από έξι μειώσεις από τα μέσα του 2024. Μερικά μέλη εξακολουθούν να ανησυχούν ότι η ισχυρή αύξηση μισθών μπορεί να πυροδοτήσει νέο πληθωριστικό κύμα.
Ο γενικός γραμματέας του TUC, Πολ Νοουακ, κατηγορεί την Τράπεζα ότι «πέρυσι ήταν υπερβολικά επιφυλακτική και κινήθηκε πολύ αργά», υποστηρίζοντας πως η προτεραιότητα πρέπει να είναι η ανάπτυξη: «Χαμηλότερα επιτόκια θα βοηθούσαν τα νοικοκυριά και την αγορά λιανικής – βάζοντας χρήμα στις τσέπες των πολιτών για δαπάνες σε καταστήματα και εστίαση και ενισχύοντας την εμπιστοσύνη καταναλωτών και επιχειρήσεων».
Οι αγορές αναμένουν ευρέως νέα μείωση επιτοκίων στη συνεδρίαση του Μαρτίου, μετά και τη στενή ψηφοφορία, αλλά δεν προβλέπουν επανάληψη του έντονου κύκλου μειώσεων του 2025. Παράλληλα, η κυβέρνηση επιχειρεί να δημιουργήσει χώρο για χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής μέσω μέτρων που συγκρατούν τον πληθωρισμό, όπως οι μειώσεις στους λογαριασμούς ενέργειας από τον Απρίλιο.
Η πολιτική διάσταση και οι κίνδυνοι για τον πληθωρισμό
Η υπουργός Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς στοχεύει να επαναφέρει τον πληθωρισμό στον στόχο του 2% την άνοιξη, από 3,4% τον Δεκέμβριο, μέσω συνδυασμού περιοριστικών και αναπτυξιακών μέτρων, συμπεριλαμβανομένων επενδύσεων σε υποδομές και μεταρρυθμίσεων στον χωροταξικό σχεδιασμό. Ωστόσο, επιχειρήσεις υποστηρίζουν ότι η αύξηση των εργοδοτικών εισφορών και του εθνικού κατώτατου μισθού επιβάρυνε το κόστος και οδήγησε σε ανατιμήσεις.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Τράπεζας της Αγγλίας, Χιου Πιλ, εκτιμά ότι τα επιτόκια είναι ήδη «λίγο χαμηλότερα από όσο θα έπρεπε» και ότι ο «υποκείμενος» πληθωρισμός κινείται περίπου στο 2,5%, αν αφαιρεθεί η επίδραση των κυβερνητικών παρεμβάσεων στις τιμές. Τα επικείμενα στοιχεία για την αγορά εργασίας και τον πληθωρισμό θα είναι κρίσιμα για την επόμενη απόφαση της Τράπεζας.
Σε αυτό το πλαίσιο, η έκκληση του TUC φωτίζει το κλασικό δίλημμα νομισματικής πολιτικής: πόσο γρήγορα μπορεί να χαλαρώσει η κεντρική τράπεζα χωρίς να διακινδυνεύσει αναζωπύρωση του πληθωρισμού, την ώρα που η οικονομία «σέρνεται» και η κατανάλωση υπονομεύει τις προοπτικές ανάπτυξης.
Σχόλιο 
: Η σύγκρουση μεταξύ TUC και Τράπεζας της Αγγλίας αποτυπώνει την εύθραυστη ισορροπία ανάμεσα σε σταθερότητα τιμών και στήριξη της ζήτησης. Για τις αγορές –και κατ’ επέκταση για οικονομίες όπως η ελληνική που παρακολουθούν στενά τις κινήσεις των μεγάλων κεντρικών τραπεζών– το ερώτημα είναι αν το Λονδίνο θα αποδεχθεί λίγο υψηλότερο «υποκείμενο» πληθωρισμό ως αντάλλαγμα για πιο δυναμική ανάπτυξη ή αν θα επιμείνει σε μια σφιχτή γραμμή που παρατείνει τη στασιμότητα.
#ΤράπεζαΤηςΑγγλίας #Επιτόκια #TUC #ΗνωμένοΒασίλειο #Πληθωρισμός #Κατανάλωση
