Το Πεντάγωνο δίνει τελεσίγραφο στην Anthropic: χαλάρωση περιορισμών ή σκληρές κυρώσεις. Η υπόθεση ανοίγει κρίσιμο μέτωπο για τον έλεγχο της τεχνητής νοημοσύνης.
Σε μετωπική σύγκρουση με την κυβέρνηση των ΗΠΑ βρίσκεται η Anthropic, μία από τις ισχυρότερες εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης, μετά το τελεσίγραφο που της απηύθυνε το Πεντάγωνο: μέχρι την Παρασκευή πρέπει να παράσχει στον στρατό ουσιαστικά ανεμπόδιστη πρόσβαση στο μοντέλο της ή να αντιμετωπίσει σοβαρές κυρώσεις.
Τελεσίγραφο με όπλο τον νόμο περί Αμυντικής Παραγωγής
Σύμφωνα με δημοσιεύματα στις ΗΠΑ, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ προειδοποίησε τον διευθύνοντα σύμβουλο της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, ότι το Πεντάγωνο εξετάζει δύο εξαιρετικά επιθετικές επιλογές. Πρώτον, να χαρακτηρίσει την εταιρεία «κίνδυνο για την αλυσίδα εφοδιασμού», χαρακτηρισμός που συνήθως επιφυλάσσεται για εχθρικές ξένες οντότητες. Δεύτερον, να επικαλεστεί τον Defense Production Act (DPA), έναν νόμο που δίνει στον πρόεδρο την εξουσία να υποχρεώνει εταιρείες να προσαρμόζουν ή να επεκτείνουν την παραγωγή τους για λόγους εθνικής άμυνας.
Ο ίδιος νόμος είχε ενεργοποιηθεί στην πανδημία της COVID-19 για να υποχρεωθούν βιομηχανίες όπως η General Motors και η 3M να παράγουν αναπνευστήρες και μάσκες. Η χρήση του όμως για να καμφθούν «δικλείδες ασφαλείας» σε συστήματα τεχνητής νοημοσύνης θα συνιστούσε σημαντική διεύρυνση της εμβέλειάς του και θα αποτελούσε, όπως επισημαίνουν αναλυτές, επικίνδυνο προηγούμενο σε σχέση με την κυβερνητική παρέμβαση στην ιδιωτική καινοτομία.
Αρχές ασφαλείας έναντι στρατιωτικών απαιτήσεων
Η Anthropic έχει διακηρύξει ότι δεν θα επιτρέψει η τεχνολογία της να χρησιμοποιηθεί για μαζική παρακολούθηση Αμερικανών ή για πλήρως αυτόνομα οπλικά συστήματα. Σε αυτά τα σημεία αρνείται να υποχωρήσει, ακόμη και υπό την απειλή του Πενταγώνου. Ανώτατα στελέχη του υπουργείου Άμυνας αντιτείνουν ότι η χρήση της τεχνολογίας από τον στρατό πρέπει να διέπεται από το αμερικανικό δίκαιο και το Σύνταγμα, όχι από ιδιωτικές πολιτικές χρήσης εταιρειών.
Η αντιπαράθεση έχει έντονη ιδεολογική χροιά, καθώς κυβερνητικοί αξιωματούχοι, μεταξύ τους και ο «τσάρος της ΤΝ» Ντέιβιντ Σακς, έχουν στηλιτεύσει τις πολιτικές ασφαλείας της Anthropic ως «woke». Ο Ντιν Μπολ, ανώτερος ερευνητής στο Foundation for American Innovation και πρώην σύμβουλος πολιτικής για την ΤΝ στον Λευκό Οίκο επί Τραμπ, προειδοποιεί ότι μια τέτοια επίδειξη ισχύος θα έστελνε μήνυμα πως «αν διαφωνείς πολιτικά με την κυβέρνηση, θα προσπαθήσουμε να σε βγάλουμε από την αγορά».
Κίνδυνοι για επενδυτές και στρατηγική εξάρτηση του Πενταγώνου
Η υπόθεση αγγίζει καίρια τον πυρήνα της ελκυστικότητας των ΗΠΑ ως επενδυτικού προορισμού για τεχνολογικές εταιρείες αιχμής. Όπως σημειώνει ο Μπολ, κάθε «λογικός, υπεύθυνος επενδυτής ή μάνατζερ» θα δει σε αυτή την κίνηση ένδειξη ότι το αμερικανικό περιβάλλον γίνεται λιγότερο σταθερό και προβλέψιμο.
Παράλληλα, αναδεικνύεται η επικίνδυνη εξάρτηση του Πενταγώνου από έναν μόνο προμηθευτή. Η Anthropic φέρεται να είναι το μοναδικό «frontier AI lab» με πρόσβαση σε διαβαθμισμένα δεδομένα του υπουργείου Άμυνας. Αν και υπάρχουν κινήσεις συνεργασίας με άλλα σχήματα, όπως το Grok της xAI, προς το παρόν δεν υπάρχει ισοδύναμη εναλλακτική σε πλήρη λειτουργία. Αυτό παραβιάζει πνεύμα και γράμμα προεδρικού μνημονίου εθνικής ασφάλειας της προηγούμενης κυβέρνησης, που ζητούσε αποφυγή μονοσήμαντης εξάρτησης από ένα σύστημα ΤΝ για διαβαθμισμένες εφαρμογές.
Η έλλειψη «εφεδρικού συστήματος» εξηγεί εν μέρει την επιθετική στάση του Πενταγώνου: αν η Anthropic ακύρωνε αύριο το συμβόλαιο, το υπουργείο θα βρισκόταν αντιμέτωπο με σοβαρό επιχειρησιακό κενό που δεν μπορεί να καλυφθεί άμεσα.
Σχόλιο 
: Η υπόθεση Anthropic–Πενταγώνου ξεπερνά μια συμβατική διαμάχη προμηθευτή–κράτους: είναι crash test για το ποιος θα θέτει τους κανόνες στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης. Αν επικρατήσει η λογική ότι η εκτελεστική εξουσία μπορεί να χρησιμοποιεί εργαλεία έκτακτης ανάγκης για να κάμπτει ιδιωτικές πολιτικές ασφαλείας, τότε η αγορά άμυνας γίνεται πολιτικά τοξική για επενδυτές και καινοτόμες εταιρείες. Αντίστροφα, αν μια ιδιωτική εταιρεία επιβάλει μονομερώς «ηθικούς φραγμούς» σε κρίσιμες στρατιωτικές εφαρμογές, ανοίγει συζήτηση για «ιδιωτικοποίηση» της εθνικής ασφάλειας. Η ισορροπία θα κριθεί στο αν οι ΗΠΑ θα θεσμοθετήσουν σταθερούς, διακομματικούς κανόνες για την ΤΝ στην άμυνα, αντί να κυβερνούν μέσω ad hoc πιέσεων και τελεσιγράφων.
#ΗΠΑ #Pentagon #Anthropic #ΤεχνητήΝοημοσύνη #Άμυνα #TechInvesting
