Οι Αμερικανοί καταναλωτές βλέπουν χαμηλότερο πληθωρισμό στον επόμενο χρόνο, αλλά ταυτόχρονα φοβούνται πιο δύσκολη πρόσβαση σε πίστωση και χειρότερη προσωπική οικονομική κατάσταση. Τα ευρήματα της Fed Νέας Υόρκης φωτίζουν τα διλήμματα της κεντρικής τράπεζας ως προς τον ρυθμό και το εύρος των επόμενων μειώσεων επιτοκίων.
Η τελευταία Έρευνα Προσδοκιών Καταναλωτών της Ομοσπονδιακής Τράπεζας της Νέας Υόρκης καταγράφει μια ενδιαφέρουσα αντίθεση: οι βραχυπρόθεσμες πληθωριστικές προσδοκίες υποχωρούν, αλλά το αίσθημα για την προσωπική οικονομική κατάσταση και την πρόσβαση σε χρηματοδότηση επιδεινώνεται. Τα στοιχεία προστίθενται στο παζλ που αξιολογεί η Federal Reserve, η οποία μετά από μειώσεις επιτοκίων το προηγούμενο έτος διατηρεί στάση αναμονής.
Πτώση του αναμενόμενου πληθωρισμού, σταθερές οι μακροπρόθεσμες προσδοκίες
Σύμφωνα με την έρευνα, όπως μεταδίδει το Reuters, οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό σε ορίζοντα ενός έτους υποχώρησαν τον Ιανουάριο στο 3,1% από 3,4% τον Δεκέμβριο. Αντίθετα, στους ορίζοντες τριών και πέντε ετών παρέμειναν σταθερές στο 3%. Η εικόνα αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη Fed, καθώς η σταθερότητα των μακροπρόθεσμων προσδοκιών θεωρείται κρίσιμος δείκτης αξιοπιστίας της νομισματικής πολιτικής.
Η μείωση των βραχυπρόθεσμων προσδοκιών συνδέεται με την αίσθηση ότι οι πιο σκληρές πληθωριστικές πιέσεις έχουν περάσει, αλλά το γεγονός ότι οι προσδοκίες τριετίας και πενταετίας παραμένουν γύρω στο 3% – πάνω από τον στόχο του 2% της Fed – υπενθυμίζει ότι η μάχη με τον πληθωρισμό δεν έχει ακόμη κριθεί οριστικά. Αυτό εξηγεί και τον προσεκτικό τόνο των αξιωματούχων, παρά τη μερική αποκλιμάκωση των τιμών.
Αγορά εργασίας: λιγότερος φόβος για απόλυση, αλλά αναμονή υψηλότερης ανεργίας
Στο μέτωπο της εργασίας, οι ερωτηθέντες δηλώνουν πως θεωρούν μικρότερη την πιθανότητα να χάσουν τη δουλειά τους και εκτιμούν ότι θα μπορούν ευκολότερα να βρουν νέα θέση εάν απολυθούν. Ταυτόχρονα, όμως, συλλογικά αναμένουν υψηλότερο ποσοστό ανεργίας σε έναν χρόνο. Η διττή αυτή εικόνα αντανακλά μια αγορά που σήμερα χαρακτηρίζεται – όπως σημειώνουν αξιωματούχοι της Fed – από «χαμηλές προσλήψεις και χαμηλές απολύσεις», αλλά με ορατό κίνδυνο επιδείνωσης αν καθυστερήσει η χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής.
Τα νοικοκυριά δηλώνουν ότι προσδοκούν υψηλότερες αποδοχές σε σχέση με τον Δεκέμβριο, ωστόσο το προσδοκώμενο συνολικό εισόδημα σε ορίζοντα έτους μειώθηκε. Παράλληλα, οι συμμετέχοντες εκτιμούν ότι η πρόσβαση σε πίστωση θα γίνει δυσκολότερη, ενώ υποβαθμίζουν την αξιολόγηση τόσο της τρέχουσας όσο και της μελλοντικής οικονομικής τους κατάστασης.
Τα διλήμματα της Fed και το μήνυμα αξιοπιστίας
Η Fed έχει ήδη μειώσει το βασικό εύρος επιτοκίων της κατά 75 μονάδες βάσης το περασμένο έτος, στο 3,5%–3,75%, επιχειρώντας να στηρίξει μια εξασθενημένη αγορά εργασίας χωρίς να χάσει τον έλεγχο του πληθωρισμού. Στην τελευταία συνεδρίαση επέλεξε να κρατήσει τα επιτόκια αμετάβλητα, με ορισμένα μέλη να τάσσονται υπέρ νέας μείωσης, γεγονός που καταδεικνύει τις εσωτερικές ισορροπίες και την αβεβαιότητα για την πορεία της οικονομίας.
Κεντρικοί τραπεζίτες εκτιμούν ότι ο πληθωρισμός θα υποχωρήσει περαιτέρω μέσα στο έτος, μεταξύ άλλων λόγω εξασθένησης των πιέσεων από δασμούς. Ο αντιπρόεδρος της Fed, Φίλιπ Τζέφερσον, υπογράμμισε ότι «τα στοιχεία δείχνουν πως ο αμερικανικός λαός πιστεύει ότι είμαστε προσηλωμένοι στη μείωση του πληθωρισμού στον στόχο μας» και ότι η τράπεζα παραμένει αξιόπιστη, παρότι ο πληθωρισμός κινείται ακόμη πάνω από τον στόχο.
Το μήνυμα της έρευνας είναι διπλό: αφενός προσφέρει στην Fed ένα «μαξιλάρι» για να συνεχίσει τη σταδιακή χαλάρωση, καθώς οι προσδοκίες δεν ξεφεύγουν, αφετέρου προειδοποιεί για τον κίνδυνο υπερβολικής σύσφιξης, καθώς τα νοικοκυριά βλέπουν όλο και πιο στενό το κανάλι της πίστωσης.
Σχόλιο 
: Η εικόνα που αναδύεται είναι μια οικονομία σε λεπτή ισορροπία: ο πληθωρισμός αποκλιμακώνεται χωρίς να έχει νικηθεί, η αγορά εργασίας αντέχει αλλά ραγίζει στις άκρες, ενώ η πίστωση σφίγγει. Η Fed καλείται να «προσγειώσει» ήπια την οικονομία, γνωρίζοντας ότι ένα λάθος βήμα είτε θα αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό είτε θα επιταχύνει την επιβράδυνση, με διεθνείς επιπτώσεις στις αγορές και στα κόστη δανεισμού παγκοσμίως.
#Fed #πληθωρισμός #αγορά_εργασίας #επιτόκια #ΗΠΑ
