Η Τεχεράνη προειδοποιεί ότι οποιαδήποτε στρατιωτική επίθεση των ΗΠΑ θα μετατραπεί σε περιφερειακό πόλεμο, με άμεσες επιπτώσεις για το Ισραήλ και τις αμερικανικές δυνάμεις στη Μέση Ανατολή. Η κλιμάκωση έρχεται ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ ενισχύει την αμερικανική στρατιωτική παρουσία και η Ευρώπη εισέρχεται στο στόχαστρο της ιρανικής ρητορικής.
Σε νέα, ιδιαίτερα αιχμηρή προειδοποίηση προς την Ουάσινγκτον, ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ δήλωσε ότι οποιοσδήποτε αμερικανικός πόλεμος κατά της χώρας του «αυτή τη φορά θα είναι περιφερειακός πόλεμος». Η τοποθέτηση, που μεταδόθηκε από το ημιεπίσημο πρακτορείο Tasnim, ανεβάζει τον πήχη της αποτροπής, σηματοδοτώντας ότι η Τεχεράνη δεν θα περιορίσει την απάντησή της εντός των συνόρων της.
Αμερικανική στρατιωτική πίεση και ιρανικές απειλές αντιποίνων
Οι δηλώσεις Χαμενεΐ έρχονται στον απόηχο της απόφασης του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να αποστείλει μια «τεράστια αρμάδα» στη Μέση Ανατολή, με στόχο –όπως ο ίδιος υποστηρίζει– να εξαναγκάσει την Τεχεράνη σε διαπραγμάτευση για συμφωνία που θα τερματίσει το πυρηνικό της πρόγραμμα. Ο Τραμπ διαμήνυσε μέσω της πλατφόρμας Truth Social ότι η δύναμη αυτή είναι «έτοιμη, πρόθυμη και ικανή» να εκπληρώσει την αποστολή της «με ταχύτητα και βία, αν χρειαστεί».
Παρά τη σκληρή ρητορική, ο Αμερικανός πρόεδρος άφησε ταυτόχρονα να εννοηθεί ότι υπάρχουν δίαυλοι επικοινωνίας, λέγοντας πως η Τεχεράνη «μιλάει σοβαρά» με την Ουάσινγκτον. Η διπλή αυτή γραμμή –κλιμάκωση στρατιωτικής πίεσης σε συνδυασμό με αναφορές σε διαπραγμάτευση– δημιουργεί κλίμα έντονης αβεβαιότητας για τις πραγματικές προθέσεις των δύο πλευρών.
Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, έχει ήδη προειδοποιήσει ότι οποιαδήποτε αμερικανική στρατιωτική ενέργεια που θα διαταχθεί από τον Τραμπ θα προκαλέσει άμεσα αντίποινα εναντίον του Ισραήλ, αλλά και των αμερικανικών δυνάμεων που είναι ανεπτυγμένες σε ολόκληρη την περιοχή. Η προειδοποίηση αυτή υπογραμμίζει τον κίνδυνο ταχείας γεωγραφικής διεύρυνσης μιας σύγκρουσης, με συμμετοχή συμμάχων και παραστρατιωτικών δικτύων που συνδέονται με το Ιράν.
Στο στόχαστρο και η Ευρώπη μετά την υπόθεση των Φρουρών της Επανάστασης
Η κλιμάκωση δεν περιορίζεται στο δίπολο ΗΠΑ – Ιράν. Ο πρόεδρος της ιρανικής Βουλής, Μοχαμάντ Μπαγέρ Καλιμπάφ, δήλωσε ότι η Τεχεράνη θεωρεί πλέον όλες τις ένοπλες δυνάμεις των κρατών-μελών της ΕΕ ως «τρομοκρατικές οργανώσεις». Η κίνηση αυτή παρουσιάζεται ως αντίποινα στην απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να εντάξει τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης σε λίστα τρομοκρατικών οργανώσεων, λόγω της βίαιης καταστολής των εκτεταμένων διαδηλώσεων στο εσωτερικό του Ιράν.
Η ιρανική αναβάθμιση της ρητορικής έναντι της Ευρώπης περιπλέκει περαιτέρω τον ρόλο των Βρυξελλών, που παραδοσιακά επιχειρούσαν να λειτουργήσουν ως μεσολαβητής μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης. Η στοχοποίηση των ευρωπαϊκών στρατών, έστω και σε επίπεδο δηλώσεων, αυξάνει τον πολιτικό κόστος για τα κράτη-μέλη, τα οποία καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στη διατλαντική αλληλεγγύη και στην ανάγκη αποφυγής μιας γενικευμένης ανάφλεξης στη Μέση Ανατολή.
Για την ευρύτερη περιοχή, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Μεσογείου, ένα σενάριο περιφερειακού πολέμου θα είχε άμεσες συνέπειες στην ενεργειακή ασφάλεια, στις θαλάσσιες μεταφορές και στις τιμές των καυσίμων, επηρεάζοντας άμεσα τις ευρωπαϊκές οικονομίες. Η παρούσα φάση μοιάζει με έναν αγώνα νεύρων, όπου η ρητορική κλιμάκωση μπορεί είτε να οδηγήσει σε αναδίπλωση μέσω διαπραγμάτευσης είτε να ξεφύγει από κάθε έλεγχο.
Σχόλιο 
: Η Τεχεράνη επιχειρεί συνειδητά να ανεβάσει το κόστος μιας αμερικανικής επίθεσης, απειλώντας με εμπλοκή όλης της περιοχής και στοχοποιώντας ταυτόχρονα Ευρώπη και Ισραήλ. Για την ΕΕ, η απόφαση για τους Φρουρούς της Επανάστασης μετατρέπεται από ηθική καταδίκη σε παράγοντα άμεσου γεωπολιτικού ρίσκου, περιορίζοντας τα περιθώρια διαμεσολάβησης και καθιστώντας αναγκαία μια πιο συνεκτική στρατηγική αποτροπής και αποκλιμάκωσης.
#Ιράν #ΗΠΑ #ΜέσηΑνατολή #ΕυρωπαϊκήΈνωση #Γεωπολιτική
