Τα νέα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το χάσμα αμοιβών δείχνουν ότι οι γυναίκες στην Ελλάδα αμείβονται συστηματικά λιγότερο από τους άνδρες. Η επίπτωση αποτυπώνεται καθαρά και στη σύνταξη: σύμφωνα με τη Eurostat, το 2024 το χάσμα συντάξεων έφτασε στο 23,8%.
Η ανισότητα στις αμοιβές δεν είναι μόνο ζήτημα εργασιακής δικαιοσύνης, αλλά και μηχανισμός που μεταφέρει μειονεκτήματα στο ασφαλιστικό εισόδημα δεκαετίες αργότερα. Στην Ελλάδα, οι πρόσφατες μετρήσεις της ΕΛΣΤΑΤ για το χάσμα αμοιβών μεταξύ ανδρών και γυναικών δείχνουν ότι το 2022 και το 2024 διαμορφώθηκε στο 13,4%, ενώ το 2023 ήταν 13,6%. Η εικόνα αυτή, όπως επισημαίνεται, σημαίνει ότι ακόμη και όταν η εργασία είναι η ίδια, οι απολαβές των γυναικών είναι χαμηλότερες κατά περίπου 13% σε σχέση με των ανδρών.
Από τον μισθό στη σύνταξη: το αποτύπωμα μιας ολόκληρης διαδρομής
Το μισθολογικό χάσμα δεν λειτουργεί μεμονωμένα. Συνδέεται με μεγαλύτερη συχνότητα μερικής απασχόλησης (part-time), με διακοπές καριέρας λόγω μητρότητας και φροντίδας, αλλά και με μεγαλύτερα διαστήματα ανεργίας ή εργασιακής αστάθειας. Όλοι αυτοί οι παράγοντες οδηγούν σε χαμηλότερες εισφορές και, τελικά, σε χαμηλότερες συντάξεις.
Η Eurostat καταγράφει ότι το 2024 η μέση σύνταξη των γυναικών ηλικίας 65 ετών και άνω στην Ελλάδα ήταν κατά 23,8% χαμηλότερη από εκείνη των ανδρών. Το αντίστοιχο χάσμα στην Ευρωπαϊκή Ένωση διαμορφώθηκε στο 24,5%, γεγονός που δείχνει ότι το πρόβλημα είναι ευρωπαϊκό, αλλά στην ελληνική περίπτωση παραμένει ιδιαίτερα ορατό και κοινωνικά κρίσιμο.
Η ΕΕ ως σημείο αναφοράς και οι πολιτικές που κρίνουν το αποτέλεσμα
Τα συγκριτικά δεδομένα αναδεικνύουν μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ χωρών: υψηλά χάσματα εμφανίζονται σε κράτη όπως η Μάλτα, η Ολλανδία και η Αυστρία, ενώ χαμηλότερα καταγράφονται στην Εσθονία, τη Σλοβακία και την Ουγγαρία. Οι διαφορές αυτές υποδεικνύουν ότι η «ψαλίδα» δεν είναι αναπόφευκτη, αλλά επηρεάζεται από το μείγμα πολιτικών: πρόσβαση σε ποιοτική παιδική φροντίδα, ισότιμη κατανομή οικογενειακών ευθυνών, έλεγχοι για διακρίσεις στις αμοιβές και τρόποι αναγνώρισης περιόδων φροντίδας στο συνταξιοδοτικό σύστημα.
Σε πρακτικό επίπεδο, η ενίσχυση της πλήρους απασχόλησης για τις γυναίκες και η μείωση των «κενών» στον εργασιακό βίο είναι κρίσιμες μεταβλητές. Χωρίς αυτές, ακόμη και βελτιώσεις στους μισθούς έχουν περιορισμένη επίδραση στη σύνταξη, επειδή η σύνταξη αντανακλά το σύνολο της ασφαλιστικής διαδρομής και όχι ένα στιγμιότυπο.
Σχόλιο 
: Το χάσμα συντάξεων είναι ο «λογαριασμός» ενός άνισου εργασιακού βίου. Αν δεν μειωθούν οι διακοπές καριέρας και η μερική απασχόληση που δεν είναι επιλογή αλλά ανάγκη, το 23,8% θα αναπαράγεται, ανεξάρτητα από επιμέρους παρεμβάσεις σε μισθούς.
#ΜισθολογικόΧάσμα #Συντάξεις #ΕΛΣΤΑΤ #Eurostat #Γυναίκες #Εργασία
