Ο Σουηδός πρωθυπουργός Ουλφ Κρίστερσον αναγνωρίζει ότι η εμπιστοσύνη προς τον Ντόναλντ Τραμπ έχει τρωθεί, αλλά ξεκαθαρίζει ότι η Σουηδία δεν αμφισβητεί τον ρόλο των ΗΠΑ ως πυλώνα της ευρωατλαντικής ασφάλειας. Την ίδια ώρα, επιτίθεται στην αμερικανική προσπάθεια επιρροής των ευρωπαϊκών εκλογών και ζητά ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας εντός του ΝΑΤΟ.
Η ένταξη της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ δεν συνοδεύεται από αυταπάτες για την κατάσταση των διατλαντικών σχέσεων. Σε συνέντευξή του στο Politico, ο πρωθυπουργός Ουλφ Κρίστερσον αποφεύγει να απαντήσει ευθέως αν «εμπιστεύεται» τον Ντόναλντ Τραμπ, παραδέχεται ωστόσο ότι η εμπιστοσύνη προς την Ουάσινγκτον δέχθηκε σοβαρό πλήγμα τα τελευταία χρόνια, τόσο με την κρίση για τη Γροιλανδία όσο και με την επιθετική εμπορική και πολιτική ατζέντα του Λευκού Οίκου.
Διαβρωμένη εμπιστοσύνη, αλλά στρατηγική εξάρτηση
Ο Κρίστερσον υπενθυμίζει ότι η σύγκρουση για την πρόθεση των ΗΠΑ να αποκτήσουν «ιδιοκτησία» της Γροιλανδίας από τη Δανία ήταν «κακή στιγμή» για τις σχέσεις, τονίζοντας πως «για πολύ προφανείς λόγους, η εμπιστοσύνη δέχθηκε χτύπημα». Η σκληρή ρητορική της Ουάσινγκτον έναντι Ευρωπαίων, Καναδών και ειδικά της Δανίας, όπως σημειώνει, «δεν οικοδομεί εμπιστοσύνη».
Παρά ταύτα, ως το νεότερο μέλος της Συμμαχίας, η Σουηδία δεν αμφισβητεί τη θεμελιώδη σημασία του ΝΑΤΟ. Ο Κρίστερσον ξεκαθαρίζει ότι η Ατλαντική Συμμαχία παραμένει «η κρίσιμη βάση για όλη την ευρωπαϊκή ασφάλεια» και ότι η Στοκχόλμη δεν έχει «καμία απολύτως λύπη» για την ένταξή της, ακόμη κι αν ο Τραμπ εμφανίζεται λιγότερο δεσμευμένος στην αρχή της συλλογικής άμυνας.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Σουηδός ηγέτης απορρίπτει ιδέες περί δημιουργίας παράλληλων δομών εντός της ΕΕ, όπως μόνιμου ευρωπαϊκού στρατού 100.000 ανδρών ή Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ασφαλείας. «Η ιδέα μιας Ευρωπαϊκής Ένωσης που σε κάποιο βαθμό ανταγωνίζεται το ΝΑΤΟ στην ασφάλεια είναι κακή ιδέα», υπογραμμίζει, προκρίνοντας έναν «ισχυρότερο ευρωπαϊκό πυλώνα στο ΝΑΤΟ» ως τον καλύτερο τρόπο διατήρησης της αμερικανικής δέσμευσης.
Αμερικανική ανάμειξη, ρωσική απειλή και Ουκρανία
Το μεγαλύτερο αγκάθι για τις ευρωατλαντικές σχέσεις, κατά τον Κρίστερσον, είναι η νέα Εθνική Στρατηγική Ασφαλείας των ΗΠΑ, η οποία, όπως περιγράφεται, προβλέπει ενεργό στήριξη «πατριωτικών» κομμάτων στην Ευρώπη, ευθυγραμμισμένων με το κίνημα MAGA. Ο ίδιος, που θα αναμετρηθεί στις εκλογές του Σεπτεμβρίου με τους εθνικιστές Σουηδούς Δημοκράτες, δηλώνει ότι «δεν θα καλωσόριζε καμία μορφή παρεμβάσεων» και υπενθυμίζει την παράδοση της Σουηδίας να μην αναμειγνύεται στις εκλογές άλλων χωρών.
Παράλληλα, η Στοκχόλμη ανησυχεί για «παράνομη» ρωσική ανάμειξη. Ο Κρίστερσον συγκάλεσε πρόσφατα σύσκεψη με τους ηγέτες όλων των κομμάτων για την αντιμετώπιση «μη νόμιμης ξένης παρέμβασης» στην προεκλογική εκστρατεία, διαχωρίζοντας τη θεμιτή δημόσια κριτική από τις επιχειρήσεις επιρροής και αποσταθεροποίησης, όπως αυτές που έχουν εντοπιστεί σε χώρες όπως η Μολδαβία.
Στο ουκρανικό, ο Σουηδός πρωθυπουργός ζητά από την Ευρώπη να «κάνει περισσότερα, τώρα» σε όπλα και χρηματοδότηση, ώστε το Κίεβο να έχει την καλύτερη δυνατή θέση σε μελλοντικές ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις. Υποστηρίζει την ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ και εκφράζει ενόχληση για το ουγγρικό βέτο που μπλοκάρει τις σχετικές αποφάσεις.
Αν και χαιρετίζει καταρχήν κάθε προσπάθεια για ειρήνη, διατυπώνει ένα «μεγάλο αλλά»: τη στάση του Βλαντίμιρ Πούτιν. «Δεν βλέπουμε κανένα απολύτως σημάδι, μέχρι στιγμής, ρωσικής προθυμίας να αποδεχθεί όρους που θα μπορούσαν να είναι αποδεκτοί», σημειώνει, χαρακτηρίζοντας τις συζητήσεις περί εγγυήσεων ασφαλείας «ελαφρώς θεωρητικές» όσο συνεχίζονται οι επιχειρήσεις στο πεδίο.
Τέλος, ο Κρίστερσον συνδέει την ασφάλεια με την οικονομία, καλώντας την Ευρώπη να μειώσει τη γραφειοκρατία και να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά της απέναντι σε ΗΠΑ και Κίνα, ώστε να μπορεί να χρηματοδοτήσει την αυξημένη αμυντική της προσπάθεια.
Σχόλιο
: Ο Κρίστερσον εκφράζει αυτό που πολλοί Ευρωπαίοι ηγέτες σκέφτονται αλλά διστάζουν να πουν: η εποχή της αυτόματης εμπιστοσύνης στις ΗΠΑ έχει τελειώσει, όμως η Ευρώπη δεν διαθέτει ακόμη αξιόπιστη εναλλακτική στο ΝΑΤΟ. Η πραγματική δοκιμασία θα είναι αν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μετατρέψουν τη ρητορική περί «ευρωπαϊκού πυλώνα» σε σκληρούς προϋπολογισμούς, βιομηχανική πολιτική και πολιτική βούληση για ανάληψη κινδύνων, χωρίς να διαρρήξουν τον διατλαντικό δεσμό από τον οποίο εξακολουθούν να εξαρτώνται στρατηγικά.






