Σε τροχιά ευρωπαϊκής ρύθμισης για τη χρήση των social media από ανηλίκους μπαίνει και η Ελλάδα, όπως δήλωσε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου. Στο τραπέζι βρίσκονται απαγορεύσεις ή αυστηροί περιορισμοί ανά ηλικία, με επίκεντρο την ψυχική υγεία των παιδιών και την προστασία από εθιστικούς αλγόριθμους.
Την πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει, σε συντονισμό με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, σε αυστηρότερο ρυθμιστικό πλαίσιο για τη χρήση των social media από ανηλίκους περιέγραψε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου, μιλώντας στην ΕΡΤnews. Απαντώντας στη δημόσια συζήτηση για πιθανή απαγόρευση χρήσης των κοινωνικών δικτύων από παιδιά κάτω των 15 ετών, ο υπουργός ξεκαθάρισε ότι «οι απαγορεύσεις ή οι περιορισμοί ανάλογα με την ηλικία είναι στο τραπέζι».
Ευρωπαϊκό μέτωπο για την προστασία των παιδιών
Ο Δημήτρης Παπαστεργίου τόνισε ότι διαμορφώνεται «ένα ευρωπαϊκό κύμα» ρύθμισης, στο οποίο η Ελλάδα κινείται από κοινού με τη Γαλλία, την Ισπανία και τη Δανία. Στόχος είναι να μη νομοθετεί κάθε κράτος αποσπασματικά, αλλά να υπάρξει συνολική ευρωπαϊκή προσέγγιση για την προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο. Κάθε χώρα, ωστόσο, μπορεί να αξιοποιήσει τα περιθώρια που αφήνει το ευρωπαϊκό δίκαιο για να προχωρήσει σε αυστηρότερα μέτρα.
Κεντρικό κριτήριο, σύμφωνα με τον υπουργό, είναι η ψυχική υγεία των ανηλίκων: σε ποια ηλικία θα επιτρέπεται η πρόσβαση, ποιες πλατφόρμες θα υπόκεινται σε περιορισμούς και πώς θα διασφαλιστεί ότι οποιαδήποτε νομοθεσία θα μπορεί να εφαρμοστεί στην πράξη και να «σταθεί» νομικά και τεχνολογικά.
Εθιστικοί αλγόριθμοι, gaming και ρόλος των γονέων
Ο Παπαστεργίου περιέγραψε μια ανησυχητική εικόνα παιδιών που «εκφράζονται μόνο μέσω του διαδικτύου», δεν συνομιλούν ουσιαστικά και περιορίζονται σε εικονίδια και καρδιές. Αυτό, όπως είπε, «δεν είναι εικόνα μιας γενιάς που θέλουμε να συνεχίσει να υπάρχει», υπογραμμίζοντας ότι τα παιδιά «πλέον κινδυνεύουν».
Ειδική αναφορά έκανε στις πλατφόρμες με περιεχόμενο που αξιοποιούν εθιστικούς αλγόριθμους και συνεχή ροή βίντεο, οι οποίες θεωρούνται πρώτος στόχος για «φιλτράρισμα». Στο ίδιο κάδρο ενέταξε και το gaming, το οποίο –παρά τη συχνά πιο «αθώα» εικόνα του– κατά τον υπουργό χρειάζεται επίσης όρια και «μέτρο».
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι το κράτος δεν πρόκειται να «μπει σε κανένα σπίτι και σε κανένα κινητό παιδιού» και ότι η επιτυχία οποιασδήποτε ρύθμισης προϋποθέτει ενεργή συμμετοχή γονέων και εκπαιδευτικών. «Δεν είναι να στηρίξουν εμάς, αλλά το μέλλον και τη σωστή ανατροφή των παιδιών τους», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Age verification, Kids Wallet και τεχνητή νοημοσύνη
Ο υπουργός ανέδειξε ως ελληνικό πλεονέκτημα την ύπαρξη εργαλείων επαλήθευσης ηλικίας, όπως το age verification και το Kids Wallet, το οποίο –όπως είπε– αποτελεί την πρώτη ευρωπαϊκή πλατφόρμα που από την 1η Νοεμβρίου μπορεί να παρέχει αξιόπιστη επιβεβαίωση ηλικίας. Αυτές οι υποδομές θεωρούνται κρίσιμες για την εφαρμογή ηλικιακών περιορισμών χωρίς παραβίαση της ιδιωτικότητας.
Η συζήτηση, ωστόσο, δεν περιορίζεται στα social media. Ο Παπαστεργίου επεξέτεινε το ζήτημα στα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, κάνοντας λόγο για ανάγκη «υπεύθυνης τεχνητής νοημοσύνης» που σέβεται τον χρήστη. Επισήμανε τους κινδύνους από τη δημιουργία ψευδών ειδήσεων, βίντεο και φωτογραφιών μέσω AI και συνέδεσε τη συζήτηση με το ευρωπαϊκό AI Act, που επιχειρεί να βάλει κανόνες στο νέο περιβάλλον.
Κρίσιμο ζητούμενο, κατά τον υπουργό, είναι η καλλιέργεια ψηφιακής κουλτούρας στα παιδιά από μικρή ηλικία, ώστε να μπορούν να διακρίνουν το πραγματικό από το κατασκευασμένο περιεχόμενο. «Δεν μπορείς να αφήνεις ένα εργαλείο ελεύθερο, χωρίς ρυθμιστικό πλαίσιο ειδικά για τους ανηλίκους», κατέληξε.
Σχόλιο 
: Η τοποθέτηση Παπαστεργίου σηματοδοτεί ότι η Ελλάδα ευθυγραμμίζεται με την ευρωπαϊκή στροφή προς σκληρότερη ρύθμιση των ψηφιακών πλατφορμών, ιδίως για ανηλίκους. Η πρόκληση θα είναι να μετατραπεί η πολιτική βούληση σε εφαρμόσιμους κανόνες που δεν θα είναι απλώς δηλωτικοί, αλλά θα δεσμεύουν τεχνολογικούς κολοσσούς, ενώ ταυτόχρονα δεν θα υποκαθιστούν, αλλά θα ενισχύουν την ευθύνη της οικογένειας και του σχολείου.
#socialmedia #ανήλικοι #ψηφιακήΔιακυβέρνηση #τεχνητήΝοημοσύνη
