Νέο μέτωπο ανοίγει μεταξύ Χόλιγουντ και Big Tech, καθώς το νέο μοντέλο βίντεο Seedance 2.0 της ByteDance κατηγορείται ότι διευκολύνει «κατάφωρη» παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων και χρήσης της εικόνας ηθοποιών χωρίς άδεια. Σωματεία, στούντιο και οργανισμοί του κλάδου ζητούν άμεση παύση της υπηρεσίας, προμηνύοντας μια από τις πιο κρίσιμες νομικές μάχες στην οικονομία της ψυχαγωγίας.
Το νέο μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης για δημιουργία βίντεο Seedance 2.0 της κινεζικής ByteDance, μητρικής εταιρείας του TikTok, βρέθηκε στο επίκεντρο σφοδρών αντιδράσεων από το Χόλιγουντ, μόλις λίγες ημέρες μετά την κυκλοφορία του. Ο λόγος: η δυνατότητα παραγωγής ρεαλιστικών βίντεο 15 δευτερολέπτων μόνο με ένα σύντομο κείμενο, χωρίς επαρκείς ασφαλιστικές δικλίδες για τη χρήση προστατευόμενου περιεχομένου και πραγματικών προσώπων.
Καταγγελίες για «μαζική» παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων
Το Seedance 2.0, που είναι ήδη διαθέσιμο στους Κινέζους χρήστες της εφαρμογής επεξεργασίας βίντεο Jianying και αναμένεται να ενσωματωθεί διεθνώς στο CapCut, λειτουργεί αντίστοιχα με το Sora της OpenAI: ο χρήστης εισάγει ένα prompt και το σύστημα παράγει εξ ολοκλήρου νέο βίντεο.
Ωστόσο, μέσα σε μία ημέρα από την κυκλοφορία του, άρχισαν να κυκλοφορούν στα κοινωνικά δίκτυα βίντεο που δείχνουν, μεταξύ άλλων, τον Τομ Κρουζ να μάχεται με τον Μπραντ Πιτ, φτιαγμένα – όπως υποστηρίζεται – με «δύο γραμμές κειμένου» στο Seedance 2.0. Ο σεναριογράφος του «Deadpool» Ρετ Ρις σχολίασε χαρακτηριστικά: «Μισώ που το λέω. Μάλλον τελείωσε για εμάς», εκφράζοντας τον φόβο ότι η αξιοποίηση της εικόνας ηθοποιών από ΤΝ μπορεί να υπονομεύσει ριζικά τη δουλειά δημιουργών.
Η Motion Picture Association (MPA), μέσω του διευθύνοντος συμβούλου Τσαρλς Ρίβκιν, κάλεσε τη ByteDance να «σταματήσει άμεσα την παραβιαστική δραστηριότητα», κατηγορώντας την ότι «σε μία μόνο ημέρα, η κινεζική υπηρεσία Seedance 2.0 προχώρησε σε μη εξουσιοδοτημένη χρήση αμερικανικών έργων με πνευματικά δικαιώματα σε μαζική κλίμακα» και ότι λειτουργεί «χωρίς ουσιαστικές δικλείδες κατά της παραβίασης».
Η αντίδραση της Disney και το προηγούμενο των συμφωνιών με την ΤΝ
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η αντίδραση της Disney, καθώς βίντεο που φέρονται να έχουν δημιουργηθεί μέσω Seedance 2.0 εμφανίζουν εμβληματικούς χαρακτήρες της, όπως τον Spider-Man, τον Darth Vader και τον Grogu («Baby Yoda»). Σύμφωνα με πληροφορίες του Axios, η εταιρεία απέστειλε επιστολή παύσης και αποχής (cease-and-desist) προς τη ByteDance, κατηγορώντας την για «εικονικό πλιάτσικο της πνευματικής ιδιοκτησίας της Disney» και για «υφαρπαγή των χαρακτήρων της μέσω αναπαραγωγής, διανομής και δημιουργίας παραγώγων έργων».
Η στάση της Disney αναδεικνύει τη διττή στρατηγική των μεγάλων στούντιο απέναντι στην ΤΝ: από τη μια, νομικές επιθέσεις κατά πλατφορμών που φέρονται να χρησιμοποιούν χωρίς άδεια το IP τους (έχει προηγηθεί αντίστοιχη επιστολή προς τη Google), από την άλλη, στοχευμένες εμπορικές συνεργασίες, όπως η τριετής συμφωνία αδειοδότησης με την OpenAI. Το μήνυμα προς την αγορά είναι σαφές: η χρήση περιεχομένου τους είναι διαπραγματεύσιμη, αλλά μόνο με όρους που ελέγχουν οι ίδιοι.
Σωματεία δημιουργών και κίνδυνος για το επιχειρηματικό μοντέλο της ψυχαγωγίας
Πέρα από τα στούντιο, και τα σωματεία δημιουργών παίρνουν θέση. Η πρωτοβουλία Human Artistry Campaign, στην οποία συμμετέχουν συνδικάτα και επαγγελματικοί φορείς του Χόλιγουντ, χαρακτήρισε το Seedance 2.0 «επίθεση σε κάθε δημιουργό στον κόσμο». Το σωματείο ηθοποιών SAG-AFTRA δήλωσε ότι «στέκεται στο πλευρό των στούντιο» καταδικάζοντας την «κατάφωρη παραβίαση» που επιτρέπει το νέο μοντέλο.
Η σύγκρουση δεν είναι μόνο νομική, αλλά βαθιά οικονομική: αν εργαλεία όπως το Seedance επιτρέπουν σε εκατομμύρια χρήστες να παράγουν ρεαλιστικό περιεχόμενο με γνωστούς χαρακτήρες και πρόσωπα χωρίς άδεια, απειλείται η αξία των δικαιωμάτων, πάνω στα οποία στηρίζεται ολόκληρη η αλυσίδα εσόδων της βιομηχανίας – από κινηματογραφικές αίθουσες και streaming έως licensing και merchandising.
Η ByteDance, η οποία πρόσφατα ολοκλήρωσε συμφωνία πώλησης των αμερικανικών δραστηριοτήτων του TikTok, βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με μια νέα, δυ δυνητικά δαπανηρή αντιπαράθεση με τη δυτική βιομηχανία ψυχαγωγίας. Η εταιρεία δεν έχει ακόμη τοποθετηθεί δημοσίως επί των καταγγελιών, όμως η ένταση των αντιδράσεων προμηνύει ότι το Seedance 2.0 μπορεί να εξελιχθεί σε εμβληματική υπόθεση για το πώς θα ρυθμιστεί η γενετική ΤΝ στον οπτικοακουστικό τομέα.
Σχόλιο 
: Η κόντρα γύρω από το Seedance 2.0 δείχνει ότι η επόμενη μεγάλη διαπραγμάτευση στην παγκόσμια οικονομία της ψυχαγωγίας δεν θα αφορά μόνο τα streaming deals, αλλά τους όρους με τους οποίους η ΤΝ θα μπορεί – ή δεν θα μπορεί – να «δανείζεται» πρόσωπα και σύμπαντα που αποτελούν την καρδιά της εμπορικής αξίας του Χόλιγουντ.
#τεχνητήΝοημοσύνη #Seedance #ByteDance #Disney #Χόλιγουντ #πνευματικάΔικαιώματα
