Σε τροχιά καταβολής μπαίνει νέο πακέτο αναδρομικών για περίπου 50.000 συνταξιούχους, με ποσά που φτάνουν έως και τις 12.000 ευρώ ανά δικαιούχο. Οι πληρωμές, που αφορούν εκκρεμείς επανυπολογισμούς, προσαυξήσεις από παράλληλη ασφάλιση και ειδικές κατηγορίες, προγραμματίζονται για το τέλος Φεβρουαρίου.
Ένα νέο, στοχευμένο κύμα καταβολής αναδρομικών ενεργοποιεί ο ΕΦΚΑ, επιχειρώντας να κλείσει εκκρεμότητες ετών σε κρίσιμες κατηγορίες συνταξιούχων. Περίπου 50.000 δικαιούχοι αναμένεται να λάβουν ποσά που, ανάλογα με την περίπτωση, κυμαίνονται από 1.500 έως και 12.000 ευρώ, με ορίζοντα πληρωμής το τέλος του μήνα.
Ποιοι εντάσσονται στο νέο πακέτο αναδρομικών
Η μεγαλύτερη ομάδα, περίπου 20.000 συνταξιούχοι, αφορά περιπτώσεις εκκρεμών ή λανθασμένων επανυπολογισμών. Αν και οι συντάξεις τους είχαν επανυπολογιστεί, στη συνέχεια προέκυψαν διορθώσεις στα στοιχεία ασφάλισης και στις συντάξιμες αποδοχές, οδηγώντας σε αυξήσεις που καταβλήθηκαν μόνο για το μέλλον, χωρίς τα αντίστοιχα αναδρομικά. Τώρα, τα οφειλόμενα ποσά θα καταβληθούν για το διάστημα από 1/1/2019 έως τον μήνα που εφαρμόστηκαν οι πρόσθετες αυξήσεις, με ορισμένες περιπτώσεις να φτάνουν έως και τις 12.000 ευρώ.
Δεύτερη κρίσιμη κατηγορία είναι οι συνταξιούχοι που αποχώρησαν μετά τον Μάιο του 2016 και είχαν παράλληλη ασφάλιση σε δύο ταμεία μέχρι τότε. Έλαβαν την κύρια σύνταξη, αλλά έμεινε σε εκκρεμότητα η προσαύξηση από το δεύτερο ταμείο, η οποία –ανάλογα με τις καταβληθείσες εισφορές– μπορεί να φτάνει και τα 400 ευρώ τον μήνα. Τα αναδρομικά τους αφορούν το διάστημα από την έναρξη καταβολής της κύριας σύνταξης μέχρι την ενσωμάτωση της προσαύξησης.
Στο πακέτο εντάσσονται επίσης περίπου 7.500 απόστρατοι και χήρες αποστράτων, οι οποίοι δεν έλαβαν πέρυσι τον Απρίλιο τα αναδρομικά 27 μηνών από τη μείωση της κράτησης του νόμου 4093/2012 στις κύριες συντάξεις, λόγω επανελέγχων που τώρα ολοκληρώνονται. Προβλέπονται ακόμη αναδρομικά από παρατάσεις αναπηρίας, καθώς και επιστροφές κρατήσεων ασθένειας σε τυφλούς που λαμβάνουν Επίδομα Απόλυτης Αναπηρίας.
Δικαστικές αποφάσεις, καθυστερήσεις και νέες διεκδικήσεις
Παράλληλα με το διοικητικό σκέλος, «τρέχουν» και πληρωμές αναδρομικών κατόπιν δικαστικών αποφάσεων. Περίπου 370.000 συνταξιούχοι διεκδικούν με προσφυγές επιστροφές περικοπών 11 μηνών σε επικουρικές συντάξεις και Δώρα κύριων και επικουρικών συντάξεων, με ενδεικτικά ποσά έως 4.200 ευρώ. Οι καταβολές γίνονται εντός τριμήνου από την έκδοση κάθε απόφασης, δημιουργώντας ωστόσο έντονη ανομοιογένεια στον χρόνο ικανοποίησης των δικαιούχων.
Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελούν οι συνταξιούχοι του Δημοσίου στους οποίους η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων κρίθηκε αντισυνταγματική για το διάστημα Φεβρουαρίου 2017 – Δεκεμβρίου 2018 (23 μήνες). Περισσότεροι από 9.000 έχουν ήδη προσφύγει, αλλά οι πληρωμές καθυστερούν λόγω της χρονοβόρας διαδικασίας κοινοποίησης των αποφάσεων και εκκαθάρισης των ποσών από τον ΕΦΚΑ.
Καθοριστική εξέλιξη συνιστά και πρόσφατη απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου για τις συντάξεις χηρείας του Δημοσίου που απονεμήθηκαν από 13/5/2016 έως 30/4/2019. Το δικαστήριο έκρινε ότι οι συντάξεις αυτές έπρεπε να υπολογιστούν στο 50% της αρχικής σύνταξης των θανόντων, χωρίς προηγούμενο επανυπολογισμό σε μειωμένο ποσό, όπως έκανε ο ΕΦΚΑ. Οι διαφορές φτάνουν έως και τα 7.800 ευρώ ανά περίπτωση και ο ΕΦΚΑ έχει ήδη ανακοινώσει ότι θα συμμορφωθεί, ανοίγοντας τον δρόμο για νέες αναδρομικές αυξήσεις.
Σχόλιο 
: Η σταδιακή εκκαθάριση των αναδρομικών μειώνει μεν την πίεση σε χιλιάδες νοικοκυριά, αλλά αναδεικνύει τις χρόνιες παθογένειες του ασφαλιστικού: πολύπλοκο θεσμικό πλαίσιο, συχνές νομοθετικές παρεμβάσεις και εξάρτηση από τη δικαστική οδό, που μετατρέπουν την ασφάλιση σε «λαβύρινθο» με υψηλό διοικητικό και δημοσιονομικό κόστος.
