Η ηλεκτρονική πλατφόρμα διαθηκών του Υπουργείου Δικαιοσύνης καταγράφει ήδη εντυπωσιακά μεγέθη, με 12.191 καταχωρήσεις σε μόλις τρεις μήνες και δραστική μείωση του χρόνου δημοσίευσης. Την ίδια στιγμή, το υπουργείο στέλνει σαφές μήνυμα προς τους συμβολαιογράφους για αποφυγή καθυστερήσεων και υπερβολικών χρεώσεων.
Μέσα σε μόλις τρεις μήνες λειτουργίας, η νέα ψηφιακή πλατφόρμα διαθηκών αλλάζει ριζικά έναν από τους πιο γραφειοκρατικούς και ευαίσθητους τομείς της ελληνικής Δικαιοσύνης. Από την 1η Νοεμβρίου 2025 έως σήμερα, έχουν καταχωρηθεί 12.191 αδημοσίευτες διαθήκες, αριθμός που συνιστά ήδη «ρεκόρ» και αποτυπώνει την ταχεία υιοθέτηση του συστήματος από συμβολαιογράφους και πολίτες.
Θεαματική μείωση χρόνου και αποσυμφόρηση δικαστηρίων
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζει ο υφυπουργός Δικαιοσύνης Ιωάννης Μπούγας, η μετάβαση στην ψηφιακή διαδικασία έχει άμεσο και μετρήσιμο αντίκτυπο. Από τις 12.191 καταχωρημένες διαθήκες, έχει ζητηθεί η δημοσίευση 1.739, εκ των οποίων 855 είναι δημόσιες, 380 ιδιόγραφες, 491 ιδιόγραφες από τρίτο και 13 μυστικές.
Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο αφορά τον χρόνο διεκπεραίωσης. Η δημοσίευση των διαθηκών μέσω της πλατφόρμας ολοκληρώνεται πλέον μέσα σε 1–2 ημέρες, όταν στο παλαιό σύστημα απαιτούνταν κατά μέσο όρο 330 ημέρες στο Πρωτοδικείο Αθηνών και 450 ημέρες στο Πρωτοδικείο Πειραιά. Συνολικά, από την 1η Νοεμβρίου έως σήμερα έχουν διεκπεραιωθεί 11.839 υποθέσεις μέσω της ψηφιακής οδού.
Η σύγκριση με το 2025 είναι αποκαλυπτική: σε όλο το έτος, με το παραδοσιακό σύστημα, δημοσιεύθηκαν 10.089 διαθήκες στο Πρωτοδικείο Αθηνών, 4.831 στη Θεσσαλονίκη και 1.580 στον Πειραιά, με τη συμμετοχή τουλάχιστον 188 δικαστών και 24 δικαστικών υπαλλήλων στα τρία Πρωτοδικεία. Η ψηφιοποίηση υπόσχεται να απομακρύνει περίπου 60.000–70.000 υποθέσεις ετησίως από τα δικαστήρια, απελευθερώνοντας κρίσιμους πόρους.
Ο ρόλος των συμβολαιογράφων και το «καμπανάκι» του υπουργείου
Ο υφυπουργός υπενθυμίζει ότι η δημοσίευση των διαθηκών μέσω της πλατφόρμας ήταν αίτημα των ίδιων των συμβολαιογράφων, το οποίο έκανε δεκτό το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Η νέα διαδικασία, όπως σημειώνει, επιταχύνει τις υποθέσεις, αποσυμφορεί τις γραμματείες των δικαστηρίων και ταυτόχρονα διευρύνει την επαγγελματική ύλη των συμβολαιογράφων, οι οποίοι, ως άμισθοι δημόσιοι λειτουργοί, «οφείλουν να ανταποκριθούν» στις νέες αρμοδιότητες.
Το μήνυμα όμως συνοδεύεται από σαφή προειδοποίηση: το υπουργείο «παρακολουθεί την εφαρμογή των νέων ρυθμίσεων, ιδίως για την αποφυγή αδικαιολόγητων καθυστερήσεων και υπερβολικών χρεώσεων». Η αναφορά αυτή δείχνει ότι ήδη έχουν φτάσει καταγγελίες ή ενδείξεις για πρακτικές που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την αξιοπιστία και την κοινωνική αποδοχή του νέου εργαλείου.
Παράλληλα, τα ειδικότερα στοιχεία λειτουργίας της πλατφόρμας δείχνουν ότι η ψηφιοποίηση δεν περιορίζεται μόνο στη δημοσίευση. Έχουν εκδοθεί 9.424 πιστοποιητικά περί δημοσίευσης ή μη διαθήκης και 218 αναζητήσεις διαθηκών, με μέσο χρόνο απάντησης 8,6 ημερολογιακές ημέρες, συμπεριλαμβανομένου του χρόνου για τυχόν συμπληρώσεις ελλείψεων. Επιπλέον, εκδόθηκαν 441 πρακτικά δημοσίευσης και 17 πράξεις κήρυξης διαθήκης ως κύριας αυθημερόν, όταν πριν απαιτούνταν περίπου ένας μήνας μόνο για την έκδοση πιστοποιητικού στο Πρωτοδικείο Αθηνών.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι εκείνη ενός συστήματος που, αν παραμείνει θωρακισμένο απέναντι σε καταχρηστικές χρεώσεις και νέες μορφές «ψηφιακής» γραφειοκρατίας, μπορεί να αποτελέσει υπόδειγμα για την ευρύτερη μεταρρύθμιση της Δικαιοσύνης και τη μείωση των καθυστερήσεων σε κρίσιμες υποθέσεις περιουσιακών δικαιωμάτων.
Σχόλιο 
: Η πλατφόρμα διαθηκών είναι ίσως η πιο χειροπιαστή απόδειξη ότι η ψηφιοποίηση της Δικαιοσύνης δεν είναι αφηρημένο σύνθημα αλλά εργαλείο με άμεσο όφελος για πολίτες και οικονομία· το πραγματικό τεστ όμως θα είναι αν το κράτος επιβάλει πειθαρχία σε χρεώσεις και χρόνους, ώστε η νέα αγορά υπηρεσιών που ανοίγεται για τους συμβολαιογράφους να μην εκφυλίσει μια καλή μεταρρύθμιση σε νέα πηγή κόστους και ανισοτήτων.
#Δικαιοσύνη #ΨηφιακήΔιακυβέρνηση #Διαθήκες #Συμβολαιογράφοι
