Η επανεκκίνηση σιδηροδρομικών και αεροπορικών γραμμών Κίνας–Βόρειας Κορέας δείχνει σαφή βούληση άρσης απομόνωσης της Πιονγιάνγκ. Παράλληλα, ενισχύει τον άξονα Πεκίνου–Πιονγιάνγκ σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων.
Η επανέναρξη των επιβατικών σιδηροδρομικών και αεροπορικών συνδέσεων μεταξύ Κίνας και Βόρειας Κορέας, μετά από περισσότερα από έξι χρόνια, συνιστά μια κίνηση με σαφές πολιτικό και οικονομικό αποτύπωμα. Από τις 13 Μαρτίου, τα τρένα Πιονγιάνγκ–Πεκίνο κυκλοφορούν ξανά, ενώ σταδιακά αποκαθίστανται και οι αεροπορικές γραμμές, σηματοδοτώντας την έξοδο της Βόρειας Κορέας από την αυστηρή πανδημική απομόνωση.
Μεταφορές ως εργαλείο στρατηγικής σύσφιγξης
Σύμφωνα με την China Tourism Group, η σιδηροδρομική γραμμή Πιονγιάνγκ–Πεκίνο λειτουργεί πλέον τέσσερις φορές την εβδομάδα, ενώ μια δεύτερη γραμμή συνδέει καθημερινά την Πιονγιάνγκ με την κινεζική παραμεθόρια πόλη Νταντόνγκ. Παράλληλα, η Air China προγραμματίζει εβδομαδιαία πτήση Πεκίνο–Πιονγιάνγκ από τις 30 Μαρτίου, ενώ η βορειοκορεατική Air Koryo έχει ήδη επαναφέρει από το 2023 περιορισμένες πτήσεις προς Πεκίνο και Σενγιάνγκ.
Αναλυτές στη Νότια Κορέα επισημαίνουν ότι δεν πρόκειται απλώς για διευκόλυνση επιβατικού τουρισμού. Ο πρώην εκπρόσωπος του νοτιοκορεατικού Υπουργείου Ενοποίησης, Τζεόνγκ Τζουν Χι, υπογράμμισε ότι η επαναλειτουργία των τρένων αντανακλά μια γενικότερη ομαλοποίηση ροών ανθρώπων και αγαθών, ενώ ταυτόχρονα εκπέμπει μήνυμα προς τη διεθνή κοινότητα ότι Πεκίνο και Πιονγιάνγκ «συσφίγγουν τις σχέσεις τους στο τρέχον παγκόσμιο περιβάλλον».
Καθοριστική θεωρείται η χρήση της γραμμής για τη μεταφορά υψηλόβαθμων αξιωματούχων και στρατηγικών αγαθών – από αργό πετρέλαιο και τρόφιμα μέχρι άλλα «ευαίσθητα» εφόδια. Εάν οι πτήσεις της Air China παγιωθούν σε τακτικό καθεστώς, αυτό θα επιβεβαιώσει περαιτέρω την πρόθεση των δύο καθεστώτων να εμβαθύνουν τη συνεργασία τους, παρά τις διεθνείς κυρώσεις.
Άρση απομόνωσης, πέντεετές σχέδιο και τουρισμός
Η Βόρεια Κορέα, που έκλεισε ερμητικά τα σύνορά της τον Ιανουάριο του 2020 λόγω COVID-19, αναζητά πλέον τρόπους να σπάσει την πολυετή απομόνωση. Ο Ααν Τσανίλ, επικεφαλής του World Institute for North Korea Studies, σημειώνει ότι η σιδηροδρομική σύνδεση λειτουργεί ως κρίσιμο διπλωματικό και οικονομικό κανάλι για τις δύο κυβερνήσεις, μεταφέροντας εμπορικούς αξιωματούχους και εργαζόμενους σε δραστηριότητες απόκτησης συναλλάγματος.
Μετά το 9ο Συνέδριο του Εργατικού Κόμματος, η Πιονγιάνγκ υιοθέτησε ένα νέο πενταετές αναπτυξιακό σχέδιο, το οποίο, σύμφωνα με αναλυτές, προϋποθέτει ισχυρή κινεζική στήριξη. Η ενίσχυση των μεταφορικών υποδομών στοχεύει στην αύξηση του διμερούς εμπορίου, το οποίο εκτιμάται ότι έχει ήδη αυξηθεί κατά περίπου 20% σε ετήσια βάση.
Κομβικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσει και ο τουρισμός από την Κίνα. Πριν από την πανδημία, το 2019, περίπου 300.000 ξένοι επισκέφθηκαν τη Βόρεια Κορέα, εκ των οποίων σχεδόν το 90% ήταν Κινέζοι, αποφέροντας έσοδα μεταξύ 90 και 150 εκατ. δολαρίων. Η Πιονγιάνγκ προβάλλει ιδιαίτερα το παραθαλάσσιο θέρετρο Βονσάν και την ορεινή περιοχή Σαμτζί κοντά στο Παϊκτού, στοχεύοντας σε οργανωμένα πακέτα για Κινέζους ταξιδιώτες.
Σκληρός έλεγχος συνόρων και προσεκτική επανεκκίνηση
Παρά την επανεκκίνηση, το καθεστώς ελέγχου παραμένει ασφυκτικό. Οι ξένοι επιβάτες ταξιδεύουν σε χωριστά βαγόνια, ενώ οι βορειοκορεάτες πολίτες διαχωρίζονται και δεν έχουν πρόσβαση στις τουριστικές ζώνες. Μετά τη διέλευση του ποταμού Γιαλού προς τη Σινουίτζου, αξιωματούχοι επιθεωρούν κινητά τηλέφωνα και ηλεκτρονικές συσκευές, αφαιρώντας υλικό που θεωρείται απαγορευμένο – από νοτιοκορεατικές και ιαπωνικές ταινίες μέχρι εικόνες στρατιωτικών εγκαταστάσεων. Παρόμοιοι αυστηροί έλεγχοι εφαρμόζονται και κατά την έξοδο.
Παράλληλα, κινεζικά ταξιδιωτικά πρακτορεία έχουν αρχίσει να διαφημίζουν πακέτα προς τη Βόρεια Κορέα, με τιμές που ξεκινούν από περίπου 3.300 γουάν, χωρίς όμως επίσημη ανακοίνωση πλήρους επανέναρξης τουρισμού από Πεκίνο ή Πιονγιάνγκ. Ειδικοί της κινεζικής ταξιδιωτικής βιομηχανίας προειδοποιούν ότι, ελλείψει σαφών κρατικών οδηγιών, οι καταναλωτές αναλαμβάνουν σημαντικό ρίσκο σε περίπτωση ακυρώσεων ή μη επιστροφής χρημάτων.
Σε ένα διεθνές περιβάλλον αυξανόμενης αντιπαράθεσης και διαμόρφωσης πολυπολικού συστήματος, η σταδιακή αποκατάσταση των μεταφορικών διαύλων Κίνας–Βόρειας Κορέας καταγράφεται ως ακόμη ένα βήμα συγκρότησης ενός σφιχτού μπλοκ αυταρχικών καθεστώτων με οικονομικά και γεωπολιτικά αντικίνητρα απομόνωσης.
Σχόλιο 
: Η επανεκκίνηση των συνδέσεων δεν είναι απλή «τουριστική» είδηση· αποτελεί ένδειξη ότι Πεκίνο και Πιονγιάνγκ αξιοποιούν το ρήγμα με τη Δύση για να αναβαθμίσουν οικονομική διασύνδεση και στρατηγική αυτονομία, δοκιμάζοντας στην πράξη τα όρια του καθεστώτος κυρώσεων.
#Κίνα #ΒόρειαΚορέα #Ασία #ΔιεθνείςΣχέσεις
