Η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς σφίγγει τον κλοιό γύρω από τη βιομηχανία και το εμπόριο τροφίμων. Στόχος η τήρηση του πλαφόν στο μεικτό περιθώριο κέρδους ενόψει των πασχαλινών αγορών.
Σε φάση κλιμάκωσης περνούν οι παρεμβάσεις της πολιτείας στην αγορά τροφίμων, καθώς η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή έχει θέσει στο μικροσκόπιο πάνω από 100 επιχειρήσεις για την τήρηση του ανώτατου επιτρεπόμενου μεικτού περιθωρίου κέρδους. Η κίνηση εντάσσεται στη μάχη κατά της ακρίβειας και αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα λίγες ημέρες πριν από την κορύφωση της πασχαλινής καταναλωτικής κίνησης.
Ποιους αφορά το μπαράζ των ελέγχων
Σύμφωνα με την Αρχή, σε εξέλιξη βρίσκονται στοχευμένοι έλεγχοι σε τρεις κρίσιμους κρίκους της εφοδιαστικής αλυσίδας τροφίμων. Ειδικότερα, ελέγχονται 22 επιχειρήσεις χονδρεμπορίου κρέατος, 23 επιχειρήσεις χονδρεμπορίου φρούτων και λαχανικών, καθώς και περισσότερες από 57 εταιρείες τροφίμων και ποτών. Πρόκειται για κλάδους που επηρεάζουν άμεσα το «καλάθι» του νοικοκυριού και διαμορφώνουν το τελικό κόστος βασικών ειδών διατροφής.
Το επίκεντρο των ελέγχων είναι η τήρηση του πλαφόν στο Μικτό Περιθώριο Κέρδους, του μηχανισμού που έχει θεσπιστεί για να αποτρέψει την υπερβολική κερδοφορία σε περιόδους έντονων πληθωριστικών πιέσεων. Η μη συμμόρφωση μπορεί να επιφέρει βαριά πρόστιμα, ενώ η δημοσιοποίηση παραβατών λειτουργεί αποτρεπτικά για το σύνολο της αγοράς.
Πίεση από την ακρίβεια και προεκλογικές ευαισθησίες
Η εντατικοποίηση των ελέγχων δεν είναι άσχετη με το κλίμα που διαμορφώνεται στην κοινωνία από τις συνεχείς ανατιμήσεις. Σχετικές αναφορές για «συναγερμό» στην κυβέρνηση ενόψει Πάσχα και φόβους για νέα άνοδο του πληθωρισμού καταδεικνύουν ότι το μέτωπο των τιμών παραμένει πολιτικά εκρηκτικό. Τυχόν νέα εκτίναξη του κόστους τροφίμων θα είχε άμεσο αντίκτυπο στο διαθέσιμο εισόδημα και στην καταναλωτική εμπιστοσύνη.
Οι έλεγχοι, όπως επισημαίνει η Ανεξάρτητη Αρχή, θα συνεχιστούν με ακόμη μεγαλύτερη ένταση το επόμενο διάστημα, καλύπτοντας «όλο το εύρος της αγοράς τροφίμων». Αυτό σημαίνει ότι στο ραντάρ των εποπτικών μηχανισμών δεν βρίσκονται μόνο οι μεγάλοι βιομηχανικοί όμιλοι, αλλά και κρίκοι της αλυσίδας όπως χονδρέμποροι, εισαγωγικές εταιρείες και πιθανόν λιανεμπορικά δίκτυα.
Ρυθμιστικός κίνδυνος για τον κλάδο τροφίμων
Για τις επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών, το μπαράζ ελέγχων συνιστά ουσιαστικά έναν αυξημένο «ρυθμιστικό κίνδυνο». Σε μια περίοδο που οι πρώτες ύλες, η ενέργεια και το κόστος χρηματοδότησης έχουν ήδη πιέσει τα περιθώρια, η αυστηρή επιβολή του πλαφόν στο μεικτό περιθώριο περιορίζει τα περιθώρια τιμολογιακών ελιγμών. Όσοι παίκτες είχαν στηρίξει την κερδοφορία τους σε επιθετικές αυξήσεις τιμών κινδυνεύουν τώρα να βρεθούν αντιμέτωποι με πρόστιμα αλλά και με φθορά φήμης.
Από την άλλη πλευρά, η διαφάνεια και η επιβολή κανόνων μπορεί να λειτουργήσουν εξισορροπητικά για τις πιο υγιείς επιχειρήσεις του κλάδου, που επενδύουν σε αποδοτικότητα και όχι σε αισχροκέρδεια. Αν οι έλεγχοι αποδειχθούν ουσιαστικοί και όχι επικοινωνιακοί, ενδέχεται να περιορίσουν φαινόμενα αθέμιτου ανταγωνισμού και να ενισχύσουν την εμπιστοσύνη των καταναλωτών στην αγορά.
Σχόλιο 
: Η κίνηση της Ανεξάρτητης Αρχής λειτουργεί ως σαφές μήνυμα προς τη βιομηχανία τροφίμων ότι η περίοδος «εύκολων» ανατιμήσεων τελειώνει. Το πραγματικό στοίχημα, όμως, είναι η συνέπεια και το βάθος των ελέγχων: αν περιοριστούν σε λίγα παραδειγματικά πρόστιμα, η αγορά θα προσαρμοστεί επικοινωνιακά χωρίς ουσιαστική αλλαγή πρακτικών. Αντιθέτως, μια σταθερή και τεχνικά τεκμηριωμένη εποπτεία μπορεί να αναδιαμορφώσει τις ισορροπίες τιμών, προστατεύοντας τον καταναλωτή χωρίς να στραγγαλίζει τις βιώσιμες επιχειρήσεις.
#τροφή #πληθωρισμός #καταναλωτής #έλεγχοι #αγορά
