Η αμερικανική τελωνειακή υπηρεσία στήνει σε 45 ημέρες μηχανισμό μαζικών επιστροφών παράνομων δασμών ύψους περίπου 166 δισ. δολαρίων. Η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου ανοίγει τον δρόμο για αποζημιώσεις σε περίπου 330.000 εισαγωγείς.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται μπροστά σε μια άνευ προηγουμένου δημοσιονομική και εμπορική άσκηση, καθώς η τελωνειακή υπηρεσία US Customs and Border Protection (CBP) προετοιμάζει σύστημα για την επιστροφή παράνομων δασμών που εκτιμώνται σε περίπου 166 δισ. δολάρια. Πρόκειται για δασμούς που επιβλήθηκαν επί προεδρίας Ντόναλντ Τραμπ, οι οποίοι κρίθηκαν πρόσφατα παράνομοι από το Ανώτατο Δικαστήριο.
Η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου και ο ρόλος του δικαστή Ίτον
Τον Φεβρουάριο, το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ έκρινε ότι ο νόμος του 1977 για την αντιμετώπιση εθνικών εκτάκτων αναγκών δεν παρείχε τη νομική βάση για το μεγαλύτερο μέρος των παγκόσμιων δασμών που επέβαλε η κυβέρνηση Τραμπ. Ειδικότερα, ακυρώθηκαν οι λεγόμενοι «δασμοί της ημέρας απελευθέρωσης», με το Δικαστήριο να διαπιστώνει υπέρβαση προεδρικών αρμοδιοτήτων.
Η απόφαση, ωστόσο, δεν εξειδίκευε τον τρόπο με τον οποίο οι εισαγωγείς θα λάβουν πίσω τα ποσά που κατέβαλαν. Αυτό δημιούργησε κύμα αγωγών και άφησε την ευθύνη διαχείρισης στην εξειδικευμένη Court of International Trade. Ο δικαστής Ρίτσαρντ Ίτον διέταξε την CBP να αρχίσει την επιστροφή των χρημάτων με τόκο, όχι μόνο σε όσους προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη, αλλά σε όλους τους θιγόμενους εισαγωγείς.
Ο Ίτον τόνισε ότι το τελωνειακό σύστημα ήδη πραγματοποιεί καθημερινά εκκαθαρίσεις (liquidations) και επιστροφές σε περιπτώσεις υπερπληρωμών, άρα μπορεί να προσαρμοστεί για να υπολογίσει το κόστος εισαγωγής χωρίς τους παράνομους δασμούς και να εκδώσει αυτόματα πιστώσεις.
Μαζικές επιστροφές σε 330.000 εισαγωγείς και οι ευρύτερες πολιτικές προεκτάσεις
Σύμφωνα με τον ανώτερο αξιωματούχο της CBP, Μπράντον Λορντ, περισσότεροι από 330.000 εισαγωγείς έχουν πραγματοποιήσει πάνω από 53 εκατ. εισαγωγές στις οποίες κατέβαλαν δασμούς βάσει του International Emergency Economic Powers Act. Το νέο σύστημα επιστροφών, που πρέπει να είναι επιχειρησιακά έτοιμο εντός 45 ημερών, θα απαιτεί «ελάχιστη υποβολή στοιχείων» από τους εισαγωγείς, ώστε να αποφευχθεί η ανάγκη για εκατοντάδες χιλιάδες επιμέρους αγωγές.
Κομβική θεωρείται η υπόθεση της βιομηχανίας Atmus Filtration, η οποία δηλώνει ότι κατέβαλε παράνομους δασμούς περίπου 11 εκατ. δολαρίων. Η υπόθεση αυτή αναδεικνύεται σε πρότυπο για τον καθορισμό του γενικού μηχανισμού επιστροφών, που θα μπορούσε να καλύψει έως και 2.000 εκκρεμείς υποθέσεις και να καθοδηγήσει τη διαδικασία για το σύνολο των θιγόμενων επιχειρήσεων.
Παράλληλα, η αντιπαράθεση γύρω από την εμπορική πολιτική του Τραμπ κλιμακώνεται. Μετά την ακύρωση των προηγούμενων δασμών, ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε πρόθεση επιβολής νέου ενιαίου δασμού 15% σε όλες τις εισαγωγές, βάσει διαφορετικού νομικού πλαισίου. Είκοσι τέσσερις Δημοκρατικοί γενικοί εισαγγελείς και κυβερνήτες πολιτειών, με επικεφαλής τη γενική εισαγγελέα της Νέας Υόρκης Λετίσια Τζέιμς, προανήγγειλαν νέα προσφυγή, υποστηρίζοντας ότι ο πρόεδρος υπερβαίνει εκ νέου τις εξουσίες του και ότι οι δασμοί ισοδυναμούν με έμμεση αύξηση φόρων για καταναλωτές και μικρές επιχειρήσεις.
Η υπόθεση αναδεικνύει όχι μόνο το τεράστιο δημοσιονομικό κόστος μιας επιθετικής εμπορικής πολιτικής, αλλά και τον αυξανόμενο ρόλο των δικαστηρίων ως φρένο στις μονομερείς προεδρικές πρωτοβουλίες στο εμπόριο. Για την παγκόσμια οικονομία και τους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ, η έκβαση θα αποτελέσει κρίσιμο δείκτη για την προβλεψιμότητα και τη νομική ασφάλεια του αμερικανικού εμπορικού πλαισίου.
Σχόλιο 
: Η μαζική επιστροφή 166 δισ. δολαρίων αποδεικνύει πόσο κοστοβόρα μπορεί να αποδειχθεί μια πολιτικά δημοφιλής αλλά νομικά επισφαλής εμπορική στρατηγική. Για τις ευρωπαϊκές και ελληνικές εξαγωγικές επιχειρήσεις, η υπόθεση λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι ο εμπορικός κίνδυνος δεν περιορίζεται στους δασμούς καθεαυτούς, αλλά και στη ρευστότητα του νομικού πλαισίου που τους στηρίζει.
#ΗΠΑ #Τραμπ #Δασμοί #ΔιεθνέςΕμπόριο
