Ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει πρόσκληση του Αλεξάντρ Λουκασένκο στον Λευκό Οίκο, συνδέοντας την κίνηση με όρους για άρση κυρώσεων.
Το ενδεχόμενο ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ να προσκαλέσει τον Λευκορώσο ομόλογό του Αλεξάντρ Λουκασένκο στον Λευκό Οίκο φέρνει στο προσκήνιο μια από τις πιο σύνθετες διπλωματικές ισορροπίες της μεταψυχροπολεμικής εποχής. Σύμφωνα με τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ για τη Λευκορωσία, Τζον Κόουλ, η Ουάσινγκτον εξετάζει το άνοιγμα ενός διαύλου υψηλού επιπέδου, υπό αυστηρές όμως προϋποθέσεις.
Σύνδεση πρόσκλησης με ανθρώπινα δικαιώματα και κυρώσεις
Ο Κόουλ δήλωσε ότι «έχουμε ακόμη πολλή δουλειά μέχρι να φτάσουμε εκεί, αλλά πιστεύω ότι θα τα καταφέρουμε», αφήνοντας να εννοηθεί πως η πρόσκληση δεν είναι δεδομένη. Κεντρικός άξονας των πιθανών συνομιλιών θα είναι οι καταγγελλόμενες πολιτικά υποκινούμενες συλλήψεις στη Λευκορωσία, για τις οποίες ο Λουκασένκο βρίσκεται εδώ και χρόνια στο στόχαστρο δυτικών κυρώσεων.
Ο Αμερικανός απεσταλμένος ξεκαθάρισε ότι «η άρση των κυρώσεων είναι υπό όρους, εξαρτάται από διαρκείς βελτιώσεις στη συμπεριφορά και την τήρηση από τον πρόεδρο Λουκασένκο της δέσμευσής του να τερματίσει άμεσα όλες τις πολιτικά υποκινούμενες συλλήψεις». Η διατύπωση αυτή δείχνει πως η Ουάσινγκτον επιχειρεί να αξιοποιήσει το ισχυρό εργαλείο των κυρώσεων ως μοχλό πίεσης, προσφέροντας όμως παράλληλα ένα πολιτικό «καρότο»: τη θεσμική αναβάθμιση του διαλόγου μέσω επίσκεψης στον Λευκό Οίκο.
Γεωπολιτικός υπολογισμός και ο ρόλος του «Gaza Board of Peace»
Η συζήτηση για πρόσκληση έρχεται λίγους μήνες μετά την ένταξη του Λουκασένκο στο Gaza Board of Peace, κίνηση που έγινε κατόπιν πρόσκλησης του Τραμπ. Η συμμετοχή αυτή παρουσιάζεται από την Ουάσινγκτον ως ένδειξη προθυμίας του Μινσκ να εμπλακεί σε ευρύτερες πρωτοβουλίες αποκλιμάκωσης, δίνοντας στην αμερικανική διπλωματία ένα επιχείρημα για περαιτέρω προσέγγιση.
Πίσω από την ανθρώπινη δικαιωματική ρητορική διακρίνεται και ο γεωπολιτικός υπολογισμός: η σταδιακή απομάκρυνση της Λευκορωσίας από την πλήρη εξάρτηση από τη Μόσχα και η δημιουργία ενός εναλλακτικού διαύλου με τη Δύση. Μια επίσκεψη Λουκασένκο στον Λευκό Οίκο, εφόσον υλοποιηθεί, θα συνιστούσε ισχυρό συμβολισμό αναβάθμισης των σχέσεων, αλλά και πολιτικό ρίσκο για την Ουάσινγκτον, δεδομένου του βεβαρημένου ιστορικού του Μινσκ στα ανθρώπινα δικαιώματα.
Σχόλιο 
: Η Ουάσινγκτον δοκιμάζει ένα υβριδικό μοντέλο «κυρώσεις με άνοιγμα», επιχειρώντας ταυτόχρονα πίεση για μεταρρυθμίσεις και γεωπολιτική αναδιάταξη. Αν η πρόσκληση υλοποιηθεί, θα αποτελέσει τεστ αξιοπιστίας τόσο για τις δεσμεύσεις Λουκασένκο όσο και για τη βούληση των ΗΠΑ να συνδέσουν ουσιαστικά τα ανθρώπινα δικαιώματα με τη διπλωματική αναβάθμιση.
#ΗΠΑ #Λευκορωσία #Trump #Lukashenko #διπλωματία #κυρώσεις
