Ο γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν, Αλί Λαριτζανί, προειδοποίησε ότι ολόκληρη η Μέση Ανατολή «μπορεί να βυθιστεί στο σκοτάδι σε λιγότερο από μισή ώρα» ως απάντηση στις ενέργειες των Ηνωμένων Πολιτειών. Η δήλωση κλιμακώνει την αντιπαράθεση Τεχεράνης–Ουάσινγκτον και αναζωπυρώνει τους φόβους για γενικευμένη ανάφλεξη στην περιοχή.
Νέα, ιδιαίτερα αιχμηρή προειδοποίηση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες απηύθυνε ο γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν, Αλί Λαριτζανί. Σύμφωνα με όσα μεταδίδονται, ο Λαριτζανί υποστήριξε ότι «ολόκληρη η Μέση Ανατολή μπορεί να βυθιστεί στο σκοτάδι σε λιγότερο από μισή ώρα» εάν η Τεχεράνη αποφασίσει να απαντήσει σε ενέργειες του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Η διατύπωση της απειλής, πέρα από τη ρητορική της ένταση, ερμηνεύεται ως αναφορά στην ικανότητα του Ιράν να πλήξει κρίσιμες ενεργειακές και υποδομές ηλεκτρισμού στην περιοχή, σε μια ζώνη που φιλοξενεί μερικές από τις σημαντικότερες πετρελαϊκές εγκαταστάσεις παγκοσμίως.
Κλιμάκωση ρητορικής και κίνδυνος για τις ενεργειακές αγορές
Η φράση περί «σκοταδιού» σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή εντάσσεται στην πάγια ιρανική στρατηγική αποτροπής, που βασίζεται στην προβολή της δυνατότητας πρόκλησης εκτεταμένης αστάθειας, εφόσον δεχθεί στρατιωτική ή οικονομική πίεση. Η απειλή αποκτά ιδιαίτερο βάρος λόγω της γεωγραφικής θέσης του Ιράν, το οποίο ελέγχει κρίσιμα θαλάσσια περάσματα και διατηρεί δίκτυο συμμάχων και παραστρατιωτικών οργανώσεων σε όλη την περιοχή.
Για τις διεθνείς αγορές ενέργειας, κάθε ένδειξη κλιμάκωσης Ιράν–ΗΠΑ μεταφράζεται σε αυξημένο ασφάλιστρο κινδύνου στην τιμή του πετρελαίου. Η προοπτική επιθέσεων σε δίκτυα ηλεκτρισμού, αγωγούς ή τερματικούς σταθμούς υδρογονανθράκων θα μπορούσε να διαταράξει την προσφορά, ιδίως σε χώρες του Κόλπου, με άμεσες επιπτώσεις στις διεθνείς τιμές και, κατ’ επέκταση, στο κόστος ενέργειας για επιχειρήσεις και νοικοκυριά διεθνώς.
Γεωπολιτικές ισορροπίες και επιπτώσεις για την Ευρώπη
Η κλιμάκωση της αντιπαράθεσης ΗΠΑ–Ιράν επηρεάζει άμεσα και την Ευρώπη, η οποία, παρά τις προσπάθειες διαφοροποίησης, παραμένει εκτεθειμένη στις διακυμάνσεις των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Μια γενικευμένη κρίση στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να ανατρέψει τα σχέδια για σταδιακή αποκλιμάκωση του ενεργειακού κόστους, επιβαρύνοντας περαιτέρω τον πληθωρισμό και την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών οικονομιών.
Παράλληλα, ενδεχόμενη ανάφλεξη θα ενίσχυε τις μεταναστευτικές πιέσεις προς την Ευρώπη, με την Ελλάδα να βρίσκεται και πάλι στην πρώτη γραμμή ως χώρα πρώτης υποδοχής. Έτσι, η ρητορική αντιπαράθεση που ξεκινά στην Τεχεράνη και την Ουάσινγκτον έχει άμεσες προεκτάσεις για την ευρωπαϊκή –και ελληνική– ασφάλεια και οικονομία.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι δηλώσεις Λαριτζανί λειτουργούν ως υπενθύμιση ότι η Μέση Ανατολή παραμένει μια εξαιρετικά εύφλεκτη γεωπολιτική ζώνη, όπου μια λανθασμένη εκτίμηση ή υπερβολική κίνηση από οποιαδήποτε πλευρά μπορεί να έχει δυσανάλογες επιπτώσεις στο παγκόσμιο σύστημα.
Σχόλιο 
: Η Τεχεράνη αξιοποιεί τη ρητορική κλιμάκωση ως εργαλείο αποτροπής, υπενθυμίζοντας ότι διαθέτει ασύμμετρα μέσα πίεσης στην καρδιά της παγκόσμιας ενεργειακής ζώνης. Για τις αγορές, κάθε τέτοια δήλωση δεν είναι απλή προπαγάνδα αλλά παράγοντας που τροφοδοτεί μεταβλητότητα σε ενέργεια, ναύλα και ασφάλιστρα κινδύνου, με έμμεσες αλλά υπαρκτές συνέπειες και για την ελληνική οικονομία.
#Ιράν #ΜέσηΑνατολή #ΗΠΑ #Ενέργεια #Γεωπολιτική
