Η ελληνική οικονομία έκλεισε το 2025 με ανάπτυξη 2,1%, πάνω από την Ευρωζώνη αλλά με έντονες εσωτερικές αντιφάσεις. Επενδύσεις και στατιστικές αναθεωρήσεις της ΕΛΣΤΑΤ «έσωσαν» τον τελικό ρυθμό, την ώρα που τα νοικοκυριά πιέζονταν από την ακρίβεια.
Η ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ για το ΑΕΠ του 2025 αποτυπώνει μια οικονομία με αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα, αλλά και βαθιές ανισορροπίες. Ο ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης διαμορφώθηκε στο 2,1%, ελαφρώς χαμηλότερα από τον κυβερνητικό στόχο 2,2%, αλλά υψηλότερα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Πίσω από τον τελικό αυτό αριθμό, όμως, κρύβονται αφενός ένα εντυπωσιακό επενδυτικό «κρεσέντο» στο τέλος της χρονιάς και αφετέρου στατιστικές διορθώσεις που αναβάθμισαν προηγούμενα τρίμηνα.
Η εικόνα των νοικοκυριών και ο ρόλος των αναθεωρήσεων
Η ιδιωτική κατανάλωση αυξήθηκε συνολικά κατά 2% σε πραγματικούς όρους, υπερβαίνοντας ελαφρά την πρόβλεψη του Προϋπολογισμού (1,9%). Ωστόσο, η ανάλυση ανά τρίμηνο δείχνει ότι τα νοικοκυριά βίωσαν αισθητά μεγαλύτερη πίεση μέσα στη χρονιά από ό,τι αρχικά φαινόταν.
Μετά τις αναθεωρήσεις της ΕΛΣΤΑΤ, προκύπτει ότι στο 2ο τρίμηνο η ιδιωτική κατανάλωση αυξήθηκε μόλις 1,4% και στο 3ο τρίμηνο 1,2%, αντί για 2,4% που εμφάνιζαν οι προηγούμενες εκτιμήσεις. Η χρονιά ξεκίνησε δυνατά, με ρυθμό 2,6% στο 1ο τρίμηνο, και έκλεισε με ανάκαμψη 2,5% στο 4ο τρίμηνο, όμως η «κοιλιά» στη μέση του έτους αποτυπώνει την επίδραση της ακρίβειας και της αβεβαιότητας στα εισοδήματα.
Οι συνολικές αναθεωρήσεις στα στοιχεία ΑΕΠ ήταν κρίσιμες. Η ΕΛΣΤΑΤ αναβάθμισε τον ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης του 2ου τριμήνου από 1,6% σε 1,7% και του 3ου από 2% σε 2,1%. Τεχνικά, αυτό συνδέεται με την ενσωμάτωση τελικών δεδομένων Γενικής Κυβέρνησης, επικαιροποιημένων στοιχείων Ισοζυγίου Πληρωμών (τουρισμός, μεταφορές κ.ά.) και άλλων «δύσκολων» στατιστικών μετρήσεων, που παραδοσιακά καθυστερούν. Ουσιαστικά, οι διορθώσεις αυτές αύξησαν το τελικό ποσοστό ανάπτυξης του 2025, το οποίο χωρίς αυτές θα ήταν χαμηλότερο του 2,1%.
Επενδύσεις και Ταμείο Ανάκαμψης ως μοχλός ανάπτυξης
Ο πραγματικός «κινητήρας» της ανάπτυξης το 2025 ήταν οι επενδύσεις. Οι ακαθάριστες επενδύσεις παγίου κεφαλαίου ανήλθαν σε 37,095 δισ. ευρώ, σημειώνοντας ετήσια αύξηση 8,9%. Στο 4ο τρίμηνο, η άνοδος εκτοξεύθηκε στο 14% σε ετήσια βάση, με το επενδυτικό κύμα να μεταφράζεται σε 11,579 δισ. ευρώ μέσα σε ένα μόνο τρίμηνο.
Η επιτάχυνση αυτή συνδέεται άμεσα με την προσπάθεια μεγιστοποίησης της απορρόφησης πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης και την επίτευξη στόχων πληρωμών του ΕΣΠΑ. Οι εισροές από το Ταμείο λειτούργησαν ως βασικός «επιταχυντής» της αγοράς, αντισταθμίζοντας και τη μείωση αποθεμάτων ύψους 119 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, θετική συμβολή είχαν οι εξαγωγές –μαζί με τον τουρισμό– που αυξήθηκαν κατά 1,7%, ενώ οι εισαγωγές μειώθηκαν κατά 1,3%, αντί της αύξησης 0,9% που προέβλεπε ο Προϋπολογισμός.
Η στροφή της σύνθεσης του ΑΕΠ προς τις επενδύσεις αποτελεί αναμφίβολα ποιοτική βελτίωση, καθώς ενισχύει το μελλοντικό παραγωγικό δυναμικό. Ταυτόχρονα, όμως, αναδεικνύει τον κίνδυνο υπερ-εξάρτησης από κοινοτικούς πόρους: τον Αύγουστο του 2026 λήγει η περίοδος επιλεξιμότητας του Ταμείου Ανάκαμψης και η ελληνική οικονομία θα κληθεί να διατηρήσει τον επενδυτικό ρυθμό χωρίς αυτόν τον ισχυρό χρηματοδοτικό «τροφοδότη».
Σε ένα διεθνές περιβάλλον γεωπολιτικών εντάσεων και επίμονα υψηλού δομικού πληθωρισμού, η ανάγκη για αξιόπιστο σχέδιο «μετά το ΤΑΑ» γίνεται κεντρική: ενίσχυση ιδιωτικών επενδύσεων χωρίς επιδοτήσεις, βελτίωση θεσμικού πλαισίου και στοχευμένες πολιτικές για το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών.
Σχόλιο 
: Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν μια οικονομία που «τρέχει» χάρη σε επενδύσεις με ευρωπαϊκό καύσιμο, ενώ η κατανάλωση των νοικοκυριών ασθμαίνει. Το πραγματικό τεστ αρχίζει όταν θα κλείσει η στρόφιγγα του Ταμείου Ανάκαμψης· αν δεν υπάρξει εγκαίρως στρατηγική για διατηρήσιμη, ιδιωτικά χρηματοδοτούμενη ανάπτυξη, ο σημερινός ρυθμός 2,1% κινδυνεύει να αποδειχθεί συγκυριακός και όχι δομικός.
#ΑΕΠ #ΕΛΣΤΑΤ #Ανάπτυξη #Επενδύσεις #ΤαμείοΑνάκαμψης #ΕΣΠΑ #ΕλληνικήΟικονομία
