Η Γερμανία προειδοποιεί για κλιμάκωση του υβριδικού πολέμου από Μόσχα και Τεχεράνη, με στόχο υποδομές, οικονομία και κοινωνική συνοχή. Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί καλούνται να προσαρμόσουν επειγόντως τα εργαλεία άμυνας και αποτροπής.
Η συζήτηση για την ασφάλεια στην Ευρώπη μετατοπίζεται οριστικά από τα κλασικά πεδία σύγκρουσης στον αθέατο χώρο του υβριδικού πολέμου. Σε εκδήλωση για την ασφάλεια στο Βερολίνο, ο πρόεδρος της γερμανικής Υπηρεσίας Προστασίας του Συντάγματος, Σινάν Σελέν, περιέγραψε πώς η Ρωσία και το Ιράν αξιοποιούν ένα πλήρες «υβριδικό οπλοστάσιο» για να αποσταθεροποιήσουν κράτη, κοινωνίες και οικονομίες στην Ευρώπη.
Από τον Ψυχρό Πόλεμο στο πολυπολικό χάος
Σύμφωνα με τη συζήτηση που μεταφέρει το Berlin Playbook podcast, δεν βρισκόμαστε πλέον σε έναν κλασικό Ψυχρό Πόλεμο με δύο σαφή μπλοκ, αλλά σε ένα πολυπολικό, πολύ πιο «άβολο» περιβάλλον. Αντί για ξεκάθαρες γραμμές αντιπαράθεσης, κυριαρχούν γκρίζες ζώνες, επιχειρήσεις επιρροής και επιθέσεις κάτω από το όριο της ανοιχτής σύγκρουσης.
Η Ρωσία, όπως εξηγεί ο Σελέν, χρησιμοποιεί μια «υβριδική εργαλειοθήκη» που περιλαμβάνει κυβερνοεπιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές, εκστρατείες παραπληροφόρησης, ενεργειακό εκβιασμό, στοχευμένη χειραγώγηση μειονοτήτων ή προσφυγικών ροών, ακόμη και σαμποτάζ. Το Ιράν, από την πλευρά του, ενισχύει την παρουσία του στον κυβερνοχώρο, αξιοποιεί δίκτυα επιρροής στην Ευρώπη και επιχειρεί να επηρεάσει την εσωτερική πολιτική συζήτηση σε ζητήματα Μέσης Ανατολής, κυρώσεων και πυρηνικού προγράμματος.
Καίριο στοιχείο αυτής της νέας πραγματικότητας είναι ότι στόχος δεν είναι μόνο η άμυνα και οι ένοπλες δυνάμεις, αλλά η ίδια η πολιτική και οικονομική λειτουργία των κρατών: τηλεπικοινωνίες, ενέργεια, χρηματοπιστωτικό σύστημα, εκλογικές διαδικασίες και η εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς.
Η γερμανική απάντηση και τα κενά της ευρωπαϊκής άμυνας
Το ερώτημα που θέτει ο οικοδεσπότης Γκόρντον Ρεπίνσκι στον επικεφαλής της αντικατασκοπείας είναι κατά πόσο η Γερμανία και οι μυστικές της υπηρεσίες είναι πραγματικά προετοιμασμένες για αυτούς τους «αόρατους εχθρούς». Στο σύντομο «200 δευτερολέπτων» συνέντευξη, ο Κωνσταντίν φον Νοτς, αντιπρόεδρος της κοινοβουλευτικής επιτροπής ελέγχου των μυστικών υπηρεσιών και στέλεχος των Πρασίνων, αναδεικνύει την ανάγκη για πιο αυστηρή κοινοβουλευτική εποπτεία, καλύτερο συντονισμό μεταξύ υπηρεσιών και μεγαλύτερες επενδύσεις σε κυβερνοάμυνα και ανθεκτικότητα υποδομών.
Παράλληλα, μετά τον πρόσφατο ευρωπαϊκό σύνοδο κορυφής, ο αναλυτής Χανς φον ντερ Μπούρχαρντ επιχειρεί να τοποθετήσει τις νέες απειλές στο ευρύτερο πλαίσιο των αποφάσεων των «27». Από τη στήριξη προς την Ουκρανία και την επιτάχυνση του γαλλογερμανικού αεροπορικού προγράμματος FCAS, μέχρι τη συζήτηση για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας και της ανταγωνιστικότητας, γίνεται σαφές ότι η ΕΕ προσπαθεί να χτίσει μια πιο αυτόνομη στρατηγική άμυνας και ασφάλειας.
Ωστόσο, τα κενά παραμένουν: η απουσία ενιαίας κουλτούρας πληροφοριών, οι διαφορετικές προσεγγίσεις στις σχέσεις με τη Ρωσία και το Ιράν, αλλά και οι εσωτερικές πολιτικές τριβές – από τη στάση της Ουγγαρίας μέχρι τις διαφωνίες για τις κυρώσεις – δυσκολεύουν την οικοδόμηση μιας συνεκτικής γραμμής.
Σχόλιο 
: Η ανάδειξη του υβριδικού πολέμου από γερμανικές αρχές ασφαλείας υπενθυμίζει ότι η Ευρώπη δεν απειλείται μόνο στα σύνορα της Ουκρανίας, αλλά στο εσωτερικό της οικονομίας και των θεσμών της. Για χώρες όπως η Ελλάδα, με κρίσιμες ενεργειακές, ναυτιλιακές και τηλεπικοινωνιακές υποδομές, το μήνυμα είναι σαφές: η επένδυση σε κυβερνοασφάλεια, ανθεκτικότητα δικτύων και στρατηγική επικοινωνία δεν είναι πια τεχνικό ζήτημα, αλλά κεντρική επιλογή εθνικής και ευρωπαϊκής πολιτικής.
#Γερμανία #Ρωσία #Ιράν #υβριδικός_πόλεμος #ΕΕ #ασφάλεια
