Ο ΔΕΣΦΑ επανασχεδιάζει τον Κάθετο Διάδρομο με στόχο χαμηλότερες ταρίφες και μακροχρόνια προϊόντα μεταφοράς LNG προς Ουκρανία. Παράλληλα επιχειρεί εκτόνωση της έντασης με τη Motor Oil για το FSRU Αγίων Θεοδώρων.
Σε φάση κρίσιμου επανασχεδιασμού εισέρχεται ο Κάθετος Διάδρομος φυσικού αερίου, με τη νέα διευθύνουσα σύμβουλο του ΔΕΣΦΑ, Μαρία Σφερούτσα, να θέτει ως προτεραιότητα τη μείωση των ταριφών και την παροχή προϊόντων μεγαλύτερης διάρκειας. Στόχος είναι η διαδρομή Ελλάδας – Βουλγαρίας – Ρουμανίας – Μολδαβίας – Ουκρανίας να καταστεί πιο ανταγωνιστική έναντι εναλλακτικών οδεύσεων για το αμερικανικό LNG προς την Ουκρανία, διασφαλίζοντας παράλληλα επενδυτική ορατότητα για τους παίκτες της αγοράς.
Νέα τιμολόγηση και διάρκεια προϊόντων στον Κάθετο Διάδρομο
Η σημερινή γενιά προϊόντων («Route 1» μέσω Ρεβυθούσας, «Route 2» μέσω FSRU Αλεξανδρούπολης και «Route 3» μέσω TAP στην Κομοτηνή) λήγει στις 30 Μαρτίου, οπότε και θα πραγματοποιηθεί η τελευταία δημοπρασία για μεταφορά –κυρίως– αμερικανικού LNG προς την Ουκρανία. Η προηγούμενη δημοπρασία κατέγραψε θετικό αποτέλεσμα, ειδικά για τη διαδρομή Ρεβυθούσας, μετά την ενεργοποίηση της συμφωνίας Atlantic See LNG Trade – Naftogaz.
Ο ΔΕΣΦΑ εργάζεται ώστε από τον Απρίλιο να είναι έτοιμο το νέο «λογισμικό» της διαδρομής, όπως το περιέγραψε η κα Σφερούτσα: προϊόντα μεγαλύτερης διάρκειας, αντί των σημερινών μηνιαίων, και ταυτόχρονα ανταγωνιστικές ταρίφες διαμετακόμισης. Το νέο πλαίσιο πρέπει να ευθυγραμμίζεται με τον κανονισμό της ΕΕ, αποφεύγοντας τις εκπτώσεις που οι Βρυξέλλες θεωρούν ότι νοθεύουν τον ανταγωνισμό. Η Κομισιόν εξετάζει ήδη εξάμηνη παράταση του ισχύοντος καθεστώτος, ώστε να μην υπάρξει κενό λειτουργίας μέχρι την οριστικοποίηση των νέων προϊόντων από όλους τους διαχειριστές της διαδρομής.
Η Σφερούτσα υπογράμμισε ότι, με την πλήρη απαγόρευση του ρωσικού αερίου από τα τέλη του 2027, όλες οι οδεύσεις LNG προς την Ευρώπη θα είναι απαραίτητες, ανεξαρτήτως κόστους. Αν όμως το ρωσικό αέριο παραμείνει στην αγορά μέσω «παραθύρων», τότε –λόγω της δομικά χαμηλότερης τιμής του έναντι του LNG– το κόστος διαδρομής θα καταστεί καθοριστικός παράγοντας ανταγωνιστικότητας.
Γεωπολιτικές πιέσεις, Al-Zour και η κόντρα με Motor Oil
Σε ό,τι αφορά τις επιπτώσεις της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, η διοίκηση του ΔΕΣΦΑ εκτιμά ότι προς το παρόν τα κόστη παραμένουν διαχειρίσιμα. Τα φορτία LNG που φθάνουν στην Ελλάδα προέρχονται κυρίως από τη Δύση και έχουν σε μεγάλο βαθμό τιμολογηθεί πριν την κλιμάκωση της κρίσης, περιορίζοντας τις άμεσες επιδράσεις στις τιμές. Αν όμως η σύρραξη παραταθεί για μήνες, αναμένεται επιδείνωση τόσο στο ενεργειακό ισοζύγιο όσο και στην παγκόσμια οικονομία.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η διεθνής δραστηριότητα του ΔΕΣΦΑ στο τερματικό LNG Al-Zour του Κουβέιτ, τη λειτουργία και διαχείριση του οποίου έχει αναλάβει από το 2020. Σύμφωνα με τη Σφερούτσα, το τέρμιναλ δεν αντιμετωπίζει προβλήματα από την έναρξη του πολέμου, στοιχείο που ενισχύει την εικόνα επιχειρησιακής ανθεκτικότητας.
Στο εσωτερικό μέτωπο, στο προσκήνιο βρίσκεται η υπόθεση της απένταξης από το πρόγραμμα ανάπτυξης ΔΕΣΦΑ 2026-2035 των έργων που συνδέονται με το FSRU της Διώρυγα Gas (Motor Oil) στους Αγίους Θεοδώρους. Η νέα CEO χαρακτήρισε το ζήτημα «τεχνικής φύσεως», επισημαίνοντας ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις είτε για επανένταξη των έργων είτε για εναλλακτική λύση. Τόνισε όμως ότι η υλοποίηση του συγκεκριμένου FSRU, όπως και άλλων αντίστοιχων έργων, θα εξαρτηθεί από την επάρκεια ζήτησης και τη σύναψη εμπορικών συμβάσεων με πελάτες.
Κατά την εκτίμησή της, η ελληνική αγορά μπορεί να «σηκώσει» ακόμη μία πλωτή μονάδα LNG, εφόσον επιβεβαιωθεί η αύξηση της ζήτησης στην ευρύτερη περιοχή, στο πλαίσιο της σταδιακής υποκατάστασης του ρωσικού αερίου. Στη λογική αυτή εντάσσονται και τα έργα του ΔΕΣΦΑ για διασύνδεση υποδομών και άρση σημείων συμφόρησης στο Εθνικό Σύστημα Φυσικού Αερίου.
Σχόλιο 
: Ο επανασχεδιασμός του Κάθετου Διαδρόμου δείχνει ότι η Ελλάδα διεκδικεί αναβαθμισμένο ρόλο στον χάρτη του ευρωπαϊκού LNG, αλλά η ισορροπία μεταξύ ρυθμιστικής συμμόρφωσης, ανταγωνιστικών τιμολογίων και βιωσιμότητας των FSRU θα κριθεί από τη ζήτηση και τη γεωπολιτική, όχι μόνο από τις τεχνικές βελτιώσεις του ΔΕΣΦΑ.
#ΔΕΣΦΑ #ΚάθετοςΔιάδρομος #LNG #ΦυσικόΑέριο #MotorOil #FSRU #Ενέργεια
