Το Λονδίνο επιτρέπει στις ΗΠΑ να χρησιμοποιούν δύο βρετανικές βάσεις για βομβαρδισμούς ιρανικών πυραυλικών θέσεων που απειλούν τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ. Η κίνηση ενισχύει τον άξονα ΗΠΑ-Ηνωμένου Βασιλείου, αλλά οξύνει τα ερωτήματα για τον κίνινο ρόλο της Βρετανίας στη σύγκρουση με το Ιράν.
Η βρετανική κυβέρνηση επιβεβαίωσε ότι επιτρέπει στις Ηνωμένες Πολιτείες να εκτελούν αποστολές από βρετανικό έδαφος με στόχο ιρανικές πυραυλικές εγκαταστάσεις που πλήττουν ή απειλούν εμπορικά πλοία στα Στενά του Ορμούζ, μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες του πλανήτη.
Εκπρόσωπος της Ντάουνινγκ Στριτ δήλωσε ότι οι υπουργοί «επιβεβαίωσαν» πως η συμφωνία του πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ για χρήση βρετανικών βάσεων από τις ΗΠΑ για αμυντικές επιχειρήσεις καλύπτει ρητά ενέργειες για «υποβάθμιση των πυραυλικών θέσεων και δυνατοτήτων που χρησιμοποιούνται για επιθέσεις σε πλοία στα Στενά του Ορμούζ».
Αμυντική ρητορική, επιθετικές δυνατότητες
Το Λονδίνο επιμένει ότι η εμπλοκή του παραμένει αυστηρά αμυντική. Η Ντάουνινγκ Στριτ τόνισε πως η Βρετανία είναι «δεσμευμένη στην υπεράσπιση του λαού της, των συμφερόντων και των συμμάχων της, ενεργώντας σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και χωρίς να παρασυρθεί σε ευρύτερη σύγκρουση».
Ωστόσο, η ουσία της απόφασης είναι ότι αμερικανικά βομβαρδιστικά μπορούν πλέον, με επίσημη βρετανική κάλυψη, να απογειώνονται από δύο καίριες βάσεις – την RAF Fairford στην Αγγλία και το Ντιέγκο Γκαρσία στον Ινδικό Ωκεανό – για να πλήττουν στόχους εντός ιρανικού εδάφους ή ιρανικών ελεγχόμενων περιοχών, με το επιχείρημα της προστασίας της ναυσιπλοΐας.
Μέχρι σήμερα, το Λονδίνο είχε αναγνωρίσει το δικαίωμα χρήσης των βάσεων κυρίως για την προστασία συμμάχων στον Κόλπο από ιρανικές επιθέσεις. Η νέα διατύπωση, με ρητή αναφορά στην εμπορική ναυτιλία, διευρύνει το πλαίσιο και προσδίδει σαφή διάσταση προστασίας της παγκόσμιας οικονομικής ροής, καθώς από τα Στενά του Ορμούζ διέρχεται σημαντικό ποσοστό των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και LNG.
Γεωπολιτικές και εσωτερικές πιέσεις
Η απόφαση έρχεται σε μια συγκυρία όπου ο Στάρμερ επιχειρεί να πείσει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο ακολουθεί «δική του πορεία» στη σύγκρουση με το Ιράν, και όχι αυτόματα τις επιλογές της Ουάσινγκτον. Είναι όμως η πρώτη φορά που το Λονδίνο αναγνωρίζει τόσο καθαρά ότι αμερικανικά βομβαρδιστικά μπορούν να χρησιμοποιούν βρετανικές βάσεις για πλήγματα κατά ιρανικών πυραυλικών θέσεων που απειλούν την εμπορική ναυτιλία.
Η Ντάουνινγκ Στριτ επιμένει ότι η νέα αποστολή «εμπίπτει στην ήδη συμφωνημένη εντολή συνεργασίας» που ο Στάρμερ είχε εγκρίνει την 1η Μαρτίου, την οποία χαρακτηρίζει «συγκεκριμένη και περιορισμένη» και αποκλειστικά «αμυντική». Παρ’ όλα αυτά, η αναβάθμιση της εμπλοκής αναμένεται να εντείνει την κριτική στο εσωτερικό της χώρας, ιδίως από όσους θεωρούν ότι η Βρετανία διολισθαίνει σε ενεργότερο ρόλο στον αμερικανο-ισραηλινό πόλεμο με το Ιράν, παρά τις διαβεβαιώσεις περί μη συμμετοχής σε «ευρύτερη σύγκρουση».
Παράλληλα, το Λονδίνο δηλώνει ότι εργάζεται με εταίρους για την κατάρτιση «βιώσιμου σχεδίου» προστασίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, χωρίς όμως να δίνει ακόμη συγκεκριμένες λεπτομέρειες. Το κενό αυτό αφήνει ανοικτό το ερώτημα αν θα δούμε μια πιο θεσμοθετημένη πολυεθνική ναυτική δύναμη ή αν η προστασία θα συνεχίσει να βασίζεται κυρίως σε διμερείς διευθετήσεις με τις ΗΠΑ.
Σε κάθε περίπτωση, η επιλογή του Ηνωμένου Βασιλείου να παραχωρήσει κρίσιμες στρατιωτικές υποδομές του σε αμερικανικές επιχειρήσεις κατά ιρανικών στόχων αναβαθμίζει τον ρόλο του ως βασικού κρίκου στην αλυσίδα ασφαλείας της Δύσης στον Περσικό Κόλπο, με άμεσες προεκτάσεις για την ενεργειακή ασφάλεια και την παγκόσμια ναυτιλία – άρα και για οικονομίες όπως η ελληνική, που εξαρτώνται από τη σταθερότητα των θαλάσσιων εμπορικών διαδρόμων.
Σχόλιο 
: Η κίνηση του Λονδίνου δείχνει ότι, παρά τη ρητορική περί «περιορισμένης» εμπλοκής, η Βρετανία αποδέχεται στην πράξη ρόλο συν-αρχιτέκτονα της στρατιωτικής πίεσης προς την Τεχεράνη, με αντάλλαγμα την προστασία μιας ζωτικής για τη Δύση ενεργειακής αρτηρίας· αυτό αυξάνει μεν τη βραχυπρόθεσμη ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, αλλά ταυτόχρονα ανεβάζει τις γεωπολιτικές εντάσεις και τον κίνδυνο ασύμμετρων ιρανικών αντιδράσεων στην ευρύτερη περιοχή.
#ΗνωμένοΒασίλειο #ΗΠΑ #Ιράν #Ορμούζ #Άμυνα #Ναυτιλία #Ενέργεια
