Η εκρηκτική άνοδος των κρυπτονομισμάτων συνοδεύεται από μια παράλληλη, αθέατη οικονομία εγκλήματος. Ρυθμιστικές αρχές διεθνώς αναζητούν επειγόντως φρένο.
Οι προειδοποιήσεις της πρώην υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ και πρώην προέδρου της Fed, Τζάνετ Γέλεν, για τον ρόλο των κρυπτονομισμάτων ως «ιδανικού οχήματος» χρηματοδότησης και ξεπλύματος παράνομων δραστηριοτήτων επιβεβαιώνονται με εντυπωσιακό τρόπο. Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία, οι παράνομες συναλλαγές μέσω κρυπτονομισμάτων εκτιμώνται στα 82 δισ. δολάρια, ενώ 16,1 δισ. δολάρια έχουν αξιοποιηθεί από κινεζικά δίκτυα, από την κατασκοπεία μέχρι το trafficking.
Blockchain, ανωνυμία και ρυθμιστικό κενό
Η θεμελιώδης υπόσχεση των κρυπτονομισμάτων –αποκέντρωση, ανωνυμία, απουσία κεντρικού ελέγχου– εξελίσσεται σε εφιάλτη για τις αρχές καταπολέμησης του οικονομικού εγκλήματος. Η τεχνολογία blockchain, αν και διαφανής ως προς τη ροή των συναλλαγών, καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την ταυτοποίηση των πραγματικών κατόχων, ιδίως όταν συνδυάζεται με mixers, privacy coins και offshore ανταλλακτήρια. Το αποτέλεσμα είναι ένα εκτεταμένο «γκρίζο» σύστημα πληρωμών, μέσω του οποίου διακινούνται κεφάλαια για τρομοκρατία, ναρκωτικά, trafficking ανθρώπων και κυβερνοεπιθέσεις.
Αυτή ακριβώς η ανωνυμία, που αρχικά προβλήθηκε ως απάντηση στην «υπερρύθμιση» του κλασικού χρηματοπιστωτικού συστήματος, σήμερα βρίσκεται στο επίκεντρο της ρυθμιστικής αντεπίθεσης. Οι κυβερνήσεις αντιλαμβάνονται ότι χωρίς ισχυρό πλαίσιο εποπτείας, τα cryptos λειτουργούν ως παράλληλο τραπεζικό σύστημα, εκτός ελέγχου και εκτός φορολογικής βάσης.
Στροφή σε αυστηρή ρύθμιση και ο φόβος των κατόχων
Υπό το βάρος των αποκαλύψεων, οι αρχές διεθνώς αναζητούν τρόπους να επιβάλουν κανόνες στα κρυπτονομίσματα, από αυστηρή ταυτοποίηση πελατών (KYC) και υποχρεωτική αναφορά ύποπτων συναλλαγών, έως περιορισμούς σε ανώνυμα πορτοφόλια και διασυνοριακές μεταφορές. Όμως η ρύθμιση αυτή προσκρούει στη φιλοσοφία πάνω στην οποία «γεννήθηκαν» τα cryptos: την αμφισβήτηση του παραδοσιακού συστήματος και την απουσία κεντρικής αρχής.
Παράλληλα, εντείνεται ο κίνδυνος για τους ιδιώτες κατόχους αδήλωτων κρυπτονομισμάτων. Όσο οι φορολογικές διοικήσεις βελτιώνουν τα εργαλεία ιχνηλάτησης blockchain, η διατήρηση κρυφών ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων μπορεί να οδηγήσει όχι μόνο σε κατηγορίες φοροδιαφυγής αλλά και σε υποψίες για ξέπλυμα χρήματος. Έτσι, το δίλημμα για την αγορά γίνεται σαφές: είτε τα κρυπτονομίσματα θα ενταχθούν, έστω με καθυστέρηση, σε ένα αυστηρό ρυθμιστικό πλαίσιο, είτε θα παραμείνουν εγκλωβισμένα στη σκιά της παράνομης οικονομίας, με όλο και μεγαλύτερο νομικό ρίσκο για τους χρήστες.
Σχόλιο 
: Η σύγκρουση μεταξύ καινοτομίας και εποπτείας στα κρυπτονομίσματα μπαίνει σε κρίσιμη φάση: χωρίς διεθνή, συντονισμένη ρύθμιση, το ρίσκο να κυριαρχήσει η σκοτεινή χρήση τους αυξάνεται, διαβρώνοντας την αξιοπιστία όλου του ψηφιακού χρηματοοικονομικού οικοσυστήματος.
#κρυπτονομίσματα #blockchain #ξέπλυμα #παράνομες_συναλλαγές #οικονομία
