Οι αεροπορικές επιθέσεις ΗΠΑ–Ισραήλ στο Ιράν βαθαίνουν την ανθρωπιστική τραγωδία και εργαλειοποιούν τον πόνο των πολιτών. Την ίδια ώρα, εξόριστες ελίτ και μοναρχικοί οραματίζονται ελεγχόμενη αλλαγή καθεστώτος.
Οι εικόνες από τις φλόγες που υψώνονται πάνω από εγκαταστάσεις πετρελαίου στα νότια της Τεχεράνης, μετά τις αεροπορικές επιθέσεις της 7ης Μαρτίου, συμπυκνώνουν την νέα φάση της κρίσης στο Ιράν: ένας πόλεμος που διεξάγεται «από τον ουρανό» στο όνομα της ασφάλειας και της δημοκρατίας, αλλά με κύρια θύματα τους άμαχους. Η Ιρανή ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών και πρώην πολιτική κρατούμενη, Nasrin Parvaz, καταγγέλλει ότι ο πόνος του ιρανικού λαού γίνεται ξανά εργαλείο στα γεωπολιτικά παιχνίδια Ουάσινγκτον και Τελ Αβίβ.
Πόλεμος χωρίς απελευθέρωση, με τίμημα χιλιάδες ζωές
Η Parvaz υπενθυμίζει ότι η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ και του Μπενιαμίν Νετανιάχου να εξαπολύσουν πόλεμο κατά του Ιράν ουδεμία σχέση έχει με την απελευθέρωση της κοινωνίας από το αυταρχικό θεοκρατικό καθεστώς. Ο ίδιος ο Νετανιάχου παραδέχθηκε πως η επιχείρηση «Lion’s Roar» πραγματώνει στόχους δεκαετιών για το Ισραήλ, ενώ οι επιθέσεις έχουν ήδη προκαλέσει μαζικές απώλειες αμάχων – με καταγγελίες ακόμη και για πλήγμα σε σχολείο θηλέων με δεκάδες νεκρές μαθήτριες.
Η Ιρανή ακτιβίστρια απορρίπτει επίσης την προσπάθεια εξόριστων ελίτ να εμφανιστούν ως «φυσικοί ηγέτες» της επόμενης ημέρας. Ο Ρεζά Παχλαβί, γιος του έκπτωτου σάχη που ανατράπηκε το 1979, επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει τον πόλεμο, εμφανιζόμενος ως μοναδικός ικανός να οδηγήσει τη χώρα. Οι δημόσιες δηλώσεις του, που εστιάζουν στην τιμή Αμερικανών στρατιωτών και όχι στα θύματα εντός Ιράν, παρουσιάζονται από την Parvaz ως ένδειξη αποκοπής του από την ιρανική κοινωνία.
Επικίνδυνες εκκλήσεις για εξέγερση χωρίς πραγματική στήριξη
Κεντρικό σημείο της κριτικής της είναι οι επαναλαμβανόμενες εκκλήσεις Τραμπ, Νετανιάχου και Παχλαβί προς τον ιρανικό λαό να εξεγερθεί, με υποσχέσεις ότι «η βοήθεια έρχεται». Κατά την Parvaz, οι υποσχέσεις αυτές αποδείχθηκαν κενές: στις προηγούμενες διαδηλώσεις, δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι εκτιμάται ότι σκοτώθηκαν και δεκάδες χιλιάδες συνελήφθησαν, χωρίς καμία ουσιαστική διεθνή προστασία.
Σε ένα σύστημα όπου κάθε υποψία συνεργασίας με ΗΠΑ ή Ισραήλ τιμωρείται με θάνατο, τέτοιες εκκλήσεις θεωρούνται από την ίδια «θανατηφόρα ανευθυνότητα». Προσφέρουν στο καθεστώς το πρόσχημα να βαφτίζει τους διαδηλωτές «ξένους πράκτορες» και να εντείνει την καταστολή. Παράλληλα, τμήματα της μοναρχικής διασποράς, που δεν βίωσαν ούτε τον πόλεμο με το Ιράκ ούτε τις μαζικές εκτελέσεις αντιφρονούντων, υιοθετούν ρητορική μίσους απέναντι σε αριστερούς, οργανώσεις της αντιπολίτευσης και όσους αντιτίθενται στην εισβολή.
Διαχείριση αλλαγής καθεστώτος και ανάγκη διεθνούς αντίδρασης
Η Parvaz εκτιμά ότι τόσο το ισλαμικό καθεστώς όσο και οι ΗΠΑ και το Ισραήλ φοβούνται μια αυθεντική, λαϊκή εξέγερση που θα ανέτρεπε την Ισλαμική Δημοκρατία χωρίς εξωτερικό έλεγχο. Γι’ αυτό, υποστηρίζει, επιχειρείται μια «καθοδηγούμενη» αλλαγή καθεστώτος, με ανάδειξη αποδεκτών από τη Δύση προσώπων, όπως ο Παχλαβί, αντί για μια ανεξάρτητη δημοκρατική διαδικασία από τα κάτω.
Υπενθυμίζει ακόμη το ιστορικό προηγούμενο του πραξικοπήματος του 1953, όταν ΗΠΑ και Ηνωμένο Βασίλειο ανέτρεψαν την εθνικιστική κυβέρνηση Μοσαντέκ και επανέφεραν τον σάχη στην εξουσία. Κατά την ακτιβίστρια, η σημερινή συγκυρία θυμίζει επικίνδυνα εκείνη την περίοδο, με τον ιρανικό λαό και πάλι εγκλωβισμένο ανάμεσα σε μια καταπιεστική εγχώρια εξουσία και σε κυνικούς εξωτερικούς παίκτες.
Απέναντι σε αυτή τη «συμμαχία ισχυρών» σε βάρος των αμάχων, η Parvaz καλεί τις κοινωνίες της Δύσης να κινητοποιηθούν ενάντια στον πόλεμο, να απαιτήσουν άμεσο τερματισμό των βομβαρδισμών και πραγματική στήριξη των δημοκρατικών, αυτόνομων φωνών μέσα στο Ιράν.
Σχόλιο 
: Το κείμενο της Parvaz φωτίζει το κενό ανάμεσα στη ρητορική «απελευθέρωσης» και την πραγματικότητα των βομβαρδισμών. Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, το διακύβευμα δεν είναι μόνο ανθρωπιστικό αλλά και γεωπολιτικό: μια ελεγχόμενη, εξωτερικά σχεδιασμένη αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν μπορεί να αποσταθεροποιήσει περαιτέρω τη Μέση Ανατολή, με επιπτώσεις στην ενέργεια, τις μεταναστευτικές ροές και την περιφερειακή ασφάλεια. Η ουσιαστική στήριξη του ιρανικού λαού περνά μέσα από την υπεράσπιση των δικαιωμάτων του, την αντίθεση σε τυφλούς βομβαρδισμούς και την απόρριψη κάθε σχεδίου που ανακυκλώνει αυταρχικά μοντέλα εξουσίας με νέο περιτύλιγμα.
#Ιράν #ΗΠΑ #Ισραήλ #ΜέσηΑνατολή #ΑνθρώπιναΔικαιώματα
