Το Πεκίνο αποφεύγει κάθε κριτική για την επιλογή του Μοτζταμπά Χαμενεΐ ως νέου ανώτατου ηγέτη, υπογραμμίζοντας την αρχή της μη επέμβασης. Η κινεζική τοποθέτηση φωτίζει το πώς το Ιράν εντάσσεται στην ευρύτερη γεωπολιτική αρχιτεκτονική της Ευρασίας.
Η Κίνα έσπευσε να τοποθετηθεί για τις πολιτικές εξελίξεις στην Τεχεράνη, μετά την επιλογή του Μοτζταμπά Χαμενεΐ ως νέου ανώτατου ηγέτη του Ιράν. Ο εκπρόσωπος του κινεζικού Υπουργείου Εξωτερικών, Γκουό Τζιακούν, τόνισε ότι η επιλογή ηγεσίας αποτελεί «εσωτερική υπόθεση» της Ισλαμικής Δημοκρατίας, επαναλαμβάνοντας την πάγια κινεζική θέση περί σεβασμού της κυριαρχίας και της πολιτικής αυτοδιάθεσης των κρατών.
Μήνυμα μη επέμβασης και διατήρησης δεσμών
Η διατύπωση του Πεκίνου δεν είναι τυπική διπλωματική ευγένεια, αλλά στρατηγική επιλογή. Η Κίνα επιδιώκει να εμφανίζεται ως δύναμη που δεν παρεμβαίνει στις εσωτερικές πολιτικές ισορροπίες των εταίρων της, σε αντίθεση με τις συχνές δυτικές επικρίσεις για ζητήματα δημοκρατίας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Με αυτόν τον τρόπο, στέλνει καθησυχαστικό μήνυμα προς την ιρανική ηγεσία ότι η αλλαγή προσώπου στην κορυφή του συστήματος δεν θα επηρεάσει την αναπτυσσόμενη στρατηγική συνεργασία Πεκίνου–Τεχεράνης.
Η Ισλαμική Δημοκρατία αποτελεί κρίσιμο κρίκο για την Κίνα στον διάδρομο της Ευρασίας, τόσο ενεργειακά όσο και γεωπολιτικά. Η ουδέτερη, σχεδόν μηχανική, αναφορά στην «εσωτερική υπόθεση» λειτουργεί ως εγγύηση συνέχειας: το Πεκίνο δεν ενδιαφέρεται για το ποιος βρίσκεται στην κορυφή της ιρανικής ιεραρχίας, αλλά για τη σταθερότητα των συμφωνιών σε ενέργεια, εμπόριο και υποδομές.
Γεωπολιτικές ισορροπίες και μήνυμα προς τη Δύση
Παρότι η δήλωση αφορά το Ιράν, έχει σαφές αποδέκτη και τη Δύση. Η Κίνα αξιοποιεί κάθε τέτοια συγκυρία για να προβάλει ένα εναλλακτικό μοντέλο διεθνούς τάξης, όπου η έννοια της κυριαρχίας υπερισχύει των αξιακών κριτηρίων. Σε μια περίοδο έντονων τριβών ΗΠΑ–Κίνας, η στάση του Πεκίνου στο ιρανικό ζήτημα ενισχύει το αφήγημά του ως «σεβαστού εταίρου» του Παγκόσμιου Νότου, που δεν συνδέει την οικονομική συνεργασία με πολιτικούς όρους.
Για την Ευρώπη και ειδικά για χώρες όπως η Ελλάδα, η κινεζική προσέγγιση υπενθυμίζει ότι η Μέση Ανατολή δεν είναι πλέον μονοπώλιο δυτικής επιρροής. Η Κίνα διευρύνει συστηματικά την παρουσία της, αξιοποιώντας την αρχή της μη επέμβασης ως εργαλείο ήπιας ισχύος. Η αποδοχή ή έστω η ανοχή που τυγχάνει αυτή η στάση σε καθεστώτα όπως του Ιράν, επιταχύνει τη μετατόπιση κέντρων βάρους προς την Ασία.
Σχόλιο
: Η κινεζική γραμμή περί «εσωτερικής υπόθεσης» δεν είναι απλή ουδετερότητα, αλλά εργαλείο ισχύος: επιτρέπει στο Πεκίνο να εμβαθύνει δεσμούς με καθεστώτα υπό δυτική πίεση, χωρίς πολιτικό κόστος, ενισχύοντας σταδιακά την επιρροή του σε μια κρίσιμη γεωπολιτική ζώνη.






