Ολοκληρώνεται η πρώτη ενιαία κωδικοποίηση της πολεοδομικής νομοθεσίας με 477 άρθρα και πλήρη ψηφιακή πρόσβαση. Στόχος η διαφάνεια, η ταχύτητα και η προσέλκυση επενδύσεων στην αξιοποίηση της δημόσιας γης.
Σε μια παρέμβαση με σαφείς θεσμικές και οικονομικές προεκτάσεις, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου ανακοίνωσε ότι ολοκληρώνεται εντός των επόμενων εβδομάδων η πρώτη συστηματική κωδικοποίηση της πολεοδομικής νομοθεσίας. Μιλώντας στο συνέδριο «Hellenic Public Property conference», έκανε λόγο για «αποφασιστικό βήμα προς τη διαφάνεια, την αποτελεσματικότητα και τον εκσυγχρονισμό της πολεοδομικής λειτουργίας».
Η πρωτοβουλία στοχεύει να βάλει τέλος σε ένα μωσαϊκό άνω των 170 διάσπαρτων νομοθετημάτων – ορισμένα ηλικίας μεγαλύτερης του ενός αιώνα – που δημιουργούσαν νομική αβεβαιότητα, καθυστερήσεις και επενδυτικό ρίσκο σε κάθε κίνηση αξιοποίησης γης, δημόσιας ή ιδιωτικής.
Ένας ενιαίος κώδικας 477 άρθρων και πλήρως ψηφιακός
Σύμφωνα με τον υπουργό, ο νέος Κώδικας Πολεοδομικής Νομοθεσίας συγκεντρώνει και αντικαθιστά τα υφιστάμενα κείμενα σε ένα ενιαίο σώμα 477 άρθρων. Το στοιχείο που διαφοροποιεί ριζικά το νέο πλαίσιο είναι η πλήρης ψηφιακή του μορφή: θα είναι προσβάσιμος ηλεκτρονικά, με δυνατότητα αναζήτησης με λέξεις-κλειδιά και άμεση ενσωμάτωση κάθε μεταβολής.
«Κάθε αλλαγή, οποιαδήποτε στιγμή της ημέρας, ακόμη και σε αργία, θα καταχωρείται στο αντίστοιχο άρθρο, διασφαλίζοντας για πρώτη φορά ενιαίο και συνεχώς επικαιροποιημένο πλαίσιο», υπογράμμισε ο κ. Παπασταύρου. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι μηχανικοί, επενδυτές, δημόσιες υπηρεσίες και δικαστικές αρχές θα ανατρέχουν σε ένα κοινό, επίσημο σημείο αναφοράς, περιορίζοντας τις γκρίζες ζώνες ερμηνείας.
Παράλληλα, προχωρούν συμπληρωματικές μεταρρυθμίσεις: ο ψηφιακός χάρτης, η αναβάθμιση των πολεοδομιών και η συνολική ψηφιοποίηση διαδικασιών, με στόχο να αφαιρεθούν πολλαπλά στάδια όπου ο ανθρώπινος παράγοντας γεννούσε καθυστερήσεις ή συγκρούσεις αρμοδιοτήτων. «Ο χρόνος πιέζει και η αδράνεια δεν αποτελεί επιλογή∙ η χώρα αποκτά εργαλεία που επιτρέπουν πραγματικό, σταθερό και αξιοποιήσιμο σχεδιασμό», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Δημόσια περιουσία, κώδικας δεοντολογίας και αστικές «οάσεις»
Η κωδικοποίηση συνδέεται άμεσα με τη στρατηγική αξιοποίησης της δημόσιας ακίνητης περιουσίας. Ο υπουργός ανέδειξε την ανάγκη για έναν ενιαίο Κώδικα Δεοντολογίας στη διαχείρισή της, επισημαίνοντας ότι η πολυδιάσπαση αρμοδιοτήτων μεταξύ υπουργείων και φορέων οδηγεί συχνά σε αδράνεια, εσωστρέφεια και απώλεια επενδυτικών ευκαιριών.
Ο νέος κώδικας αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή έως τον Απρίλιο, ενώ σε παράλληλη τροχιά σχεδιάζονται πιλοτικά προγράμματα, με αξιοποίηση διαθέσιμων χρηματοδοτικών πόρων, για την αναβάθμιση δημόσιων χώρων. Στόχος είναι η ενίσχυση της ανθεκτικότητας των αστικών περιοχών και η δημιουργία σύγχρονων αστικών «οάσεων» και πάρκων γειτονιάς, που θα λειτουργούν ως αντίβαρο στην άναρχη δόμηση και την κλιματική πίεση στα μεγάλα αστικά κέντρα.
«Η υλοποίηση αυτών των μεταρρυθμίσεων απαιτεί σταθερή χρηματοδότηση, συντονισμό και κουλτούρα συνεργασίας. Στόχος είναι η μετάβαση σε ένα αστικό μέλλον που τιμά το περιβάλλον, εξυπηρετεί τον πολίτη και ενισχύει την κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη», κατέληξε ο κ. Παπασταύρου, περιγράφοντας ένα πλαίσιο όπου η πολεοδομία παύει να είναι τροχοπέδη και μετατρέπεται σε εργαλείο ανάπτυξης.
Σχόλιο 
: Η κωδικοποίηση της πολεοδομικής νομοθεσίας είναι ίσως η πιο υποτιμημένη αλλά κρίσιμη θεσμική μεταρρύθμιση για την αγορά ακινήτων και τις επενδύσεις. Ενιαίο, ψηφιακό και διαρκώς επικαιροποιημένο πλαίσιο μειώνει δραστικά το ρυθμιστικό ρίσκο, περιορίζει το περιθώριο αυθαιρεσίας στη διοίκηση και επιταχύνει αποφάσεις για μεγάλα projects, από αστικές αναπλάσεις έως τουριστικές επενδύσεις. Το στοίχημα πλέον είναι η εφαρμογή: χωρίς ισχυρή διοικητική ικανότητα στις πολεοδομίες και σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων στη διαχείριση δημόσιας γης, ο κώδικας κινδυνεύει να μείνει ένα ακόμη «ωραίο βιβλίο» στο ράφι. Αν όμως συνδεθεί με πραγματικές ψηφιακές υπηρεσίες, διαφάνεια και λογοδοσία, μπορεί να λειτουργήσει ως πολλαπλασιαστής αξίας για την οικονομία και ως ασπίδα απέναντι σε νέα γενιά πολεοδομικών στρεβλώσεων.
#πολεοδομία #ΔημόσιαΠεριουσία #RealEstate #ψηφιακόΚράτος
