Η ενδιάμεση απόφαση του Περιφερειακού Δικαστηρίου Άμστερνταμ αναζωπυρώνει τη μακρόχρονη σύγκρουση στην ελληνική αγορά μπύρας. Αθηναϊκή Ζυθοποιία και Ζυθοποιία Μακεδονίας Θράκης δίνουν εκ διαμέτρου αντίθετες ερμηνείες για το ύψος και τη βάση των αποζημιώσεων.
Η δικαστική διαμάχη που εδώ και χρόνια σκιάζει την ελληνική αγορά μπύρας εισέρχεται σε κρίσιμη φάση, μετά την ενδιάμεση απόφαση του Περιφερειακού Δικαστηρίου του Άμστερνταμ στις 18 Φεβρουαρίου 2026. Στο επίκεντρο βρίσκονται η HEINEKEN N.V., η θυγατρική της στην Ελλάδα Αθηναϊκή Ζυθοποιία (ΑΖ) και η Ζυθοποιία Μακεδονίας Θράκης (ΖΜΘ), με αφετηρία την εμβληματική απόφαση της Ελληνικής Επιτροπής Ανταγωνισμού του 2014 για κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης.
Η θέση της Αθηναϊκής Ζυθοποιίας και η διαφωνία για τις ζημιές
Στην επίσημη ανακοίνωσή της, η Αθηναϊκή Ζυθοποιία υπογραμμίζει ότι το δικαστήριο «συμφώνησε με αρκετά από τα κύρια επιχειρήματά» της, ωστόσο διαφωνεί κάθετα με το εύρημα ότι η ΖΜΘ υπέστη σημαντικές ζημιές. Η εταιρεία επιμένει ότι οι αρχικές απαιτήσεις της ΖΜΘ, ύψους 82,23 εκατ. ευρώ προ τόκων, είναι «αβάσιμες».
Το Περιφερειακό Δικαστήριο εκτιμά σε αυτή τη φάση τις ζημιές στα 43,34 εκατ. ευρώ προ τόκων, αφήνοντας όμως το ακριβές ποσό προς περαιτέρω διευκρίνιση. Κρίσιμο στοιχείο είναι ότι πρόκειται για ενδιάμεση, όχι οριστική απόφαση. Το δικαστήριο έχει καταστήσει σαφές ότι θα εκδώσει τελική ετυμηγορία μόνο αφότου το Ανώτατο Δικαστήριο της Ολλανδίας αποφανθεί οριστικά για το ζήτημα της δικαιοδοσίας των ολλανδικών δικαστηρίων επί της αγωγής της ΖΜΘ κατά της ΑΖ.
Η Αθηναϊκή Ζυθοποιία επισημαίνει ότι θα έχει τη δυνατότητα άσκησης έφεσης μετά την έκδοση της οριστικής απόφασης του Περιφερειακού Δικαστηρίου. Παράλληλα, χαρακτηρίζει ως «εντελώς ανακριβείς» τις αναφορές που συνδέουν την υπόθεση με άλλες θυγατρικές της HEINEKEN διεθνώς, επιχειρώντας να περιορίσει τη συζήτηση στο στενό πλαίσιο της ελληνικής αγοράς μπύρας.
Η ανάγνωση της ΖΜΘ και οι ευρύτερες προεκτάσεις
Στον αντίποδα, η Ζυθοποιία Μακεδονίας Θράκης παρουσιάζει την ίδια ενδιάμεση απόφαση ως σημαντική δικαίωση. Σημειώνει ότι το ολλανδικό δικαστήριο αποδέχθηκε τη μεθοδολογία ποσοτικοποίησης ζημιών του οικονομικού της συμβούλου Oxera και απέρριψε την προσέγγιση της HEINEKEN/ΑΖ και της CRA. Με βάση τον συνδυασμό κύριων ζημιών –που το δικαστήριο προσεγγίζει σε τουλάχιστον 43 εκατ. ευρώ– και νόμιμων τόκων, η ΖΜΘ εκτιμά ότι η τελική αποζημίωση μπορεί να υπερβεί τα 83 εκατ. ευρώ.
Η εταιρεία υπενθυμίζει ότι η υπόθεση εδράζεται στην απόφαση 590/2014 της Ελληνικής Επιτροπής Ανταγωνισμού, η οποία διαπίστωσε κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης για περίοδο 16 ετών, με πρακτικές αποκλεισμού ανταγωνιστών όπως η «Βεργίνα». Τονίζει επίσης ότι οι προσφυγές της Αθηναϊκής Ζυθοποιίας στα ελληνικά δικαστήρια απορρίφθηκαν στην ουσία τους, με μόνο αποτέλεσμα μία μείωση 17% στο πρόστιμο.
Πέρα από την οικονομική διάσταση, η ΖΜΘ επιχειρεί να εντάξει την υπόθεση σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό και διεθνές πλαίσιο επιβολής του δικαίου ανταγωνισμού, αναφερόμενη σε πρόσφατες καταδίκες θυγατρικών της Heineken σε άλλες χώρες και στη νέα έρευνα της Ελληνικής Επιτροπής Ανταγωνισμού από το 2023 για καταχρηστικές πρακτικές στον κλάδο ζύθου και αλκοολούχων ποτών.
Το διακύβευμα για την αγορά και οι επόμενοι σταθμοί
Η υπόθεση ξεπερνά κατά πολύ τη διένεξη δύο ζυθοποιιών. Αφορά τη δομή και τους κανόνες του ανταγωνισμού σε μια ιδιαίτερα συγκεντρωμένη αγορά, όπου πολυεθνικοί όμιλοι και εγχώριοι παίκτες συγκρούονται για μερίδια και κανόνες παιχνιδιού. Ενδεικτικό της έντασης είναι ότι και άλλος μεγάλος παίκτης, η Carlsberg μέσω της Ολυμπιακής Ζυθοποιίας, έχει προσφύγει στα ολλανδικά δικαστήρια κατά της Heineken και της Αθηναϊκής Ζυθοποιίας για αντίστοιχες ζημίες.
Κομβικός σταθμός πλέον είναι η επικείμενη απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου της Ολλανδίας επί της αναίρεσης για τη δικαιοδοσία, η οποία αναμένεται εντός Μαρτίου. Ο Γενικός Εισαγγελέας έχει ήδη εισηγηθεί την πλήρη απόρριψη της αναίρεσης Heineken και ΑΖ, στηριζόμενος σε απόφαση του Δικαστηρίου της ΕΕ του 2025 που, σύμφωνα με τη ΖΜΘ, δικαίωσε πλήρως τις θέσεις της.
Μέχρι την οριστικοποίηση των αποζημιώσεων, το μήνυμα προς την αγορά είναι διττό: αφενός ότι οι αποφάσεις των εθνικών αρχών ανταγωνισμού μπορούν να αποκτήσουν πραγματικό οικονομικό αντίκτυπο μέσω διασυνοριακών αγωγών, αφετέρου ότι οι πολυεθνικές δεν είναι διατεθειμένες να αποδεχθούν χωρίς μάχη υψηλές αξιώσεις αποζημίωσης.
Σχόλιο 
: Η υπόθεση λειτουργεί ως crash test για την αποτελεσματικότητα της ιδιωτικής επιβολής του δικαίου ανταγωνισμού στην ΕΕ. Αν επιβεβαιωθούν υψηλές αποζημιώσεις, θα ανοίξει τον δρόμο για περισσότερες αγωγές από μικρότερους παίκτες έναντι πολυεθνικών, μεταβάλλοντας το ρίσκο κατάχρησης δεσπόζουσας θέσης από «ρυθμιστικό» σε αμιγώς οικονομικό, με άμεσο αντίκτυπο σε ισολογισμούς και στρατηγικές.
#ΑθηναϊκήΖυθοποιία #ΖυθοποιίαΜακεδονίαςΘράκης #Heineken #Ανταγωνισμός #Αποζημιώσεις
