Η επίσκεψη Μακρόν στην Κύπρο, μετά τις επιθέσεις με ιρανικά drones, αναδεικνύει την ευρωπαϊκή διάσταση της άμυνας της Ανατολικής Μεσογείου. Η Γαλλία προωθεί αποστολή για την ασφαλή επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ με «καθαρά αμυντικό» χαρακτήρα.
Με ιδιαίτερα βαρύ συμβολισμό πραγματοποιήθηκε η επίσκεψη του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν στην Κύπρο, λίγες ημέρες μετά την επίθεση στο νησί με ιρανικής κατασκευής μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Ο Μακρόν έστειλε σαφές μήνυμα ότι η ασφάλεια της Κύπρου δεν είναι διμερές ζήτημα, αλλά δοκιμασία για ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, υπογραμμίζοντας: «Όταν η Κύπρος δέχεται επίθεση, δέχεται επίθεση η Ευρώπη».
Η Κύπρος ως εμπροσθοφυλακή της ευρωπαϊκής άμυνας
Μιλώντας σε στρατιωτική βάση στην Πάφο, ο Γάλλος πρόεδρος πλαισίωσε την κρίση ως ζήτημα συλλογικής ευρωπαϊκής ασφάλειας. Η Κύπρος, στην πρώτη γραμμή των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή, λειτουργεί ως κρίσιμος κόμβος για επιχειρήσεις επιτήρησης, αποτροπής και ανθρωπιστικής υποστήριξης. Η στοχοποίησή της με ιρανικά drones αναβαθμίζει τον κίνδυνο μεταφοράς της αστάθειας από τη Μέση Ανατολή στο εσωτερικό της ΕΕ.
Η ρητορική Μακρόν εντάσσεται στη διαρκή γαλλική προσπάθεια να ενισχυθεί η «στρατηγική αυτονομία» της Ευρώπης. Η ανάδειξη της Κύπρου σε σύμβολο ευρωπαϊκής αλληλεγγύης αποσκοπεί στο να πιέσει τα κράτη-μέλη για περισσότερη συντονισμένη επένδυση σε άμυνα, αντιαεροπορική προστασία και ναυτική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο. Παράλληλα, λειτουργεί ως μήνυμα αποτροπής προς την Τεχεράνη ότι οι επιθέσεις σε κράτος-μέλος της ΕΕ έχουν συλλογικό κόστος.
Στενά Ορμούζ και ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η αναφορά Μακρόν ότι η Γαλλία και εταίροι της προετοιμάζουν μια «καθαρά αμυντική» αποστολή για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Η συγκεκριμένη φόρμουλα επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη προστασίας της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και την αποφυγή περαιτέρω κλιμάκωσης με το Ιράν.
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους θαλάσσιους διαύλους για το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας. Οποιαδήποτε διατάραξη της λειτουργίας τους μεταφράζεται άμεσα σε αυξημένο γεωπολιτικό ρίσκο, άνοδο των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου και, τελικά, πίεση στον ευρωπαϊκό πληθωρισμό. Η συμμετοχή ευρωπαϊκών δυνάμεων σε αποστολή επιτήρησης ή συνοδείας πλοίων θα έχει άμεσες επιπτώσεις και στη ναυτιλία, όπου η Ελλάδα έχει πρωταγωνιστικό ρόλο.
Για την Αθήνα, η γαλλική πρωτοβουλία έχει διπλή σημασία: αφενός ενισχύει την ευρωπαϊκή παρουσία σε μια ζώνη κρίσιμη για την ενεργειακή ασφάλεια, αφετέρου αναβαθμίζει συνολικά τη στρατηγική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου, όπου Ελλάδα και Κύπρος αποτελούν φυσικούς πυλώνες της ευρωπαϊκής άμυνας.
Η παρέμβαση Μακρόν εντάσσεται σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό προβληματισμό για το πώς η ΕΕ θα αντιμετωπίσει μια εποχή πολλαπλών κρίσεων – από την Ουκρανία μέχρι τη Μέση Ανατολή – με περιορισμένη εξάρτηση από εξωευρωπαϊκές δυνάμεις. Η Κύπρος, ως μικρό κράτος-μέλος στην πρώτη γραμμή, λειτουργεί πλέον ως τεστ αξιοπιστίας για την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη και την επιχειρησιακή ετοιμότητα της κοινής πολιτικής ασφάλειας και άμυνας.
Σχόλιο 
: Η επίσκεψη Μακρόν στην Κύπρο δεν είναι απλώς κίνηση συμπαράστασης, αλλά απόπειρα να αναδιατυπωθεί η ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας με την Ανατολική Μεσόγειο στο επίκεντρο. Για την Ελλάδα και την Κύπρο, ανοίγει ευκαιρία να κατοχυρώσουν ρόλο πυλώνων της ευρωπαϊκής άμυνας, αλλά και υποχρέωση για σοβαρή επένδυση σε κοινές ικανότητες και διαλειτουργικότητα με τους βασικούς ευρωπαίους εταίρους.
#Μακρόν #Κύπρος #Ευρώπη #Ασφάλεια #Ιράν #ΜέσηΑνατολή
