Ο Βίκτορ Όρμπαν αξιοποιεί τον θάνατο του Τσακ Νόρις για να ενισχύσει το δικό του αφήγημα ισχύος και αντισυστημικής ταυτότητας. Το αποχαιρετιστήριο μήνυμά του εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική πολιτικής επικοινωνίας.
Ο θάνατος του θρυλικού ηθοποιού και πολεμικών τεχνών Τσακ Νόρις σε ηλικία 86 ετών έγινε αφορμή για μια κίνηση υψηλού πολιτικού συμβολισμού από τον πρωθυπουργό της Ουγγαρίας, Βίκτορ Όρμπαν. Με ανάρτησή του στα κοινωνικά δίκτυα με τη φράση «Farewell, my friend» και τη δημοσίευση παλαιότερου βίντεο από κοινή τους εμφάνιση, ο Ούγγρος ηγέτης δεν περιορίστηκε σε έναν τυπικό αποχαιρετισμό, αλλά επανέφερε στο προσκήνιο την εικόνα του ως «σκληρού» ηγέτη που συγκρούεται με τις ελίτ.
Η συνάντηση του 2018 και το αφήγημα του «street fighter»
Το βίντεο που ανακύκλωσε ο Όρμπαν προέρχεται από την επίσκεψη του Τσακ Νόρις στη Βουδαπέστη τον Νοέμβριο του 2018. Σε αυτό, ο πρωθυπουργός δηλώνει στον Αμερικανό σταρ: «Είμαι βασικά ένας street fighter, δεν προέρχομαι από την ελίτ». Η φράση δεν είναι τυχαία: εντάσσεται στην πάγια ρητορική του Όρμπαν, ο οποίος επιδιώκει να εμφανίζεται ως λαϊκός ηγέτης σε πόλεμο με το κατεστημένο των Βρυξελλών και των φιλελεύθερων κύκλων.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο Όρμπαν συνοδεύει τον Νόρις σε επίσκεψη στην ουγγρική αντιτρομοκρατική μονάδα, την οποία παρουσιάζει ως «τους πιο σκληρούς τύπους». Ο Νόρις, με τη σειρά του, σχολιάζει ότι έχει δει εκπαιδεύσεις σε όλο τον κόσμο, αλλά αυτή είναι «η καλύτερη επίδειξη» που έχει παρακολουθήσει. Η σκηνοθεσία της συνάντησης, με τον σταρ των ταινιών δράσης να επικυρώνει τη σκληρότητα και την αποτελεσματικότητα των ουγγρικών δυνάμεων ασφαλείας, λειτουργεί ως πολιτικό κεφάλαιο για τον Όρμπαν.
Παράλληλοι με Τραμπ και η σύγκρουση με τις «φιλελεύθερες ελίτ»
Στην ίδια επίσκεψη, ο Όρμπαν εκμυστηρεύεται στον Νόρις ότι «το 90% των σχολίων για μένα είναι αρνητικά… οι φιλελεύθεροι με μισούν». Η απάντηση του Νόρις, «είσαι σαν τον Τραμπ», και η άμεση ανταπάντηση του Όρμπαν «λίγο περισσότερο από αυτό!» αποτυπώνουν μια συνειδητή ταύτιση με το αμερικανικό δεξιό, αντισυστημικό ρεύμα. Ο Νόρις, άλλωστε, υπήρξε προβεβλημένος Ρεπουμπλικανός και είχε καλέσει το 2016 τους «πολίτες που αγαπούν την ελευθερία» να συσπειρωθούν πίσω από τον Ντόναλντ Τραμπ.
Η επιλογή του Όρμπαν να επαναφέρει σήμερα αυτό το βίντεο δεν είναι άσχετη με τη συγκυρία. Μόλις μία ημέρα πριν, στις Βρυξέλλες, είχε έρθει σε σφοδρή αντιπαράθεση με τους Ευρωπαίους ηγέτες, αρνούμενος να μεταβάλει τη στάση του για δάνειο ύψους 90 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία. Η στάση της Βουδαπέστης χαρακτηρίστηκε «εντελώς απαράδεκτη» από τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, ωστόσο στο εσωτερικό της Ουγγαρίας ο Όρμπαν καλλιεργεί την εικόνα του ηγέτη που αντιστέκεται στις πιέσεις των Βρυξελλών.
Εκλογική συγκυρία και πολιτική αξιοποίηση της ποπ κουλτούρας
Η Ουγγαρία οδεύει σε εθνικές εκλογές στις 12 Απριλίου, γεγονός που προσδίδει πρόσθετη σημασία σε κάθε επικοινωνιακή κίνηση του πρωθυπουργού. Η επίκληση μιας εμβληματικής φιγούρας της αμερικανικής ποπ κουλτούρας, όπως ο Τσακ Νόρις, μιλά στο συναισθηματικό επίπεδο ενός συντηρητικού, φιλοαμερικανικού ακροατηρίου και συνδέει τον Όρμπαν με ένα αφήγημα «τάξης, νόμου και δύναμης».
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η αντίδραση του γερμανικού Φιλελεύθερου Κόμματος (FDP), το οποίο, επίσης μέσω κοινωνικών δικτύων, σχολίασε με χιούμορ ότι «ο Τσακ Νόρις δεν πεθαίνει, η ανάσταση απλώς θέλει να είναι σχολαστική», υπαινισσόμενο τις δικές του πολιτικές περιπέτειες μετά την απώλεια της κοινοβουλευτικής του παρουσίας. Το γεγονός αναδεικνύει πώς η φιγούρα του Νόρις, πέρα από κινηματογραφικό είδωλο, έχει μετατραπεί σε πολιτικό και πολιτισμικό σύμβολο που αξιοποιείται από κόμματα και ηγέτες σε όλη την Ευρώπη.
Σχόλιο 
: Ο Όρμπαν μετατρέπει ακόμη και έναν αποχαιρετισμό σε εργαλείο πολιτικής ταυτότητας: επενδύει στη σύζευξη λαϊκισμού, αντιαμερικανικού αντι-ελιτισμού και αμερικανικής ποπ κουλτούρας για να θωρακίσει το προφίλ του ενόψει εκλογών και νέων συγκρούσεων με τις Βρυξέλλες.
#Orban #ChuckNorris #Ουγγαρία #ΕΕ #πολιτική
