Η πολεμική ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή εκτοξεύει τις διυλιστηριακές τιμές, με το πετρέλαιο κίνησης να ξεπερνά για πρώτη φορά την αμόλυβδη. Η εξέλιξη προμηνύει νέο κύμα ακρίβειας σε μεταφορές και καταναλωτικά αγαθά.
Η τέταρτη εβδομάδα του πολέμου με επίκεντρο το Ιράν βρίσκει την παγκόσμια αγορά πετρελαίου σε έντονη αναταραχή, με την τιμή του βαρελιού να κινείται γύρω στα 112 δολάρια και τα διυλιστήρια να περνούν πλέον στις αντλίες το μεγαλύτερο ράλι μετά την εισβολή στην Ουκρανία. Στην Ελλάδα, η αναταραχή μεταφράζεται σε μια ιστορική ανατροπή: η χονδρική τιμή του πετρελαίου κίνησης ξεπερνά για πρώτη φορά την αντίστοιχη της αμόλυβδης βενζίνης.
Η εκτόξευση των διυλιστηριακών τιμών
Σύμφωνα με τα νέα δελτία τιμών των διυλιστηρίων, η διυλιστηριακή τιμή της αμόλυβδης αυξήθηκε κατά περίπου 50%, από 1,09 ευρώ το λίτρο σε 1,53 ευρώ. Ακόμη πιο βίαιη είναι η κίνηση στο πετρέλαιο κίνησης, όπου η τιμή ανέβηκε κατά 75%, από 1,26 ευρώ σε 1,56 ευρώ το λίτρο. Πρόκειται για επιβάρυνση 27 λεπτών το λίτρο για την αμόλυβδη και 47 λεπτών για το πετρέλαιο κίνησης, μόνο σε επίπεδο χονδρικής.
Η ανατροπή αυτή σημαίνει ότι, για πρώτη φορά μετά το 2022, αναμένεται στη λιανική το πετρέλαιο κίνησης να πωλείται ακριβότερα από την αμόλυβδη. Το γεγονός αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς το πετρέλαιο κίνησης αποτελεί κατά βάση επαγγελματικό καύσιμο, τροφοδοτώντας φορτηγά, logistics, λεωφορεία και μεγάλο μέρος της παραγωγικής αλυσίδας.
Αλυσιδωτές επιπτώσεις σε οικονομία και νοικοκυριά
Ήδη στη λιανική αγορά καταγράφονται καθημερινές ανατιμήσεις, με τις προβλέψεις να δείχνουν συνέχιση της ανοδικής πορείας και την επόμενη εβδομάδα. Οι εκτιμήσεις τοποθετούν την αμόλυβδη από τα σημερινά περίπου 1,75 ευρώ το λίτρο στα 2,10 ευρώ, δηλαδή αύξηση 35 λεπτών. Αντίστοιχα, το πετρέλαιο κίνησης αναμένεται να εκτιναχθεί από 1,57 ευρώ σε 2,13 ευρώ το λίτρο.
Με ετήσια κατανάλωση περίπου 3 δισ. λίτρα πετρελαίου κίνησης –περίπου 8 εκατ. λίτρα ημερησίως– η ελληνική οικονομία δέχεται ένα ισχυρό σοκ κόστους. Η πρόσθετη ημερήσια επιβάρυνση εκτιμάται σε 4,5 εκατ. ευρώ, ποσό που τελικά μετακυλίεται στους καταναλωτές μέσω ακριβότερων μεταφορών και αυξημένων τιμών σε εκατοντάδες προϊόντα. Για ένα τυπικό ρεζερβουάρ 50 λίτρων, απαιτούνται πλέον περίπου 28 ευρώ περισσότερα σε σχέση με την περίοδο πριν την έναρξη του πολέμου.
Το ενεργειακό σοκ έρχεται να προστεθεί σε ένα ήδη πιεσμένο περιβάλλον ακρίβειας, ενισχύοντας τον κίνδυνο νέου πληθωριστικού κύματος. Η εξάρτηση της Ελλάδας από τα υγρά καύσιμα στις οδικές μεταφορές καθιστά τη χώρα ιδιαίτερα ευάλωτη σε γεωπολιτικές αναταράξεις στη Μέση Ανατολή, ενώ αναζωπυρώνει τη συζήτηση για στοχευμένα μέτρα στήριξης και επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης.
Σχόλιο 
: Η ανατροπή στη σχέση τιμών αμόλυβδης–πετρελαίου κίνησης είναι καμπανάκι για την πραγματική οικονομία: δεν πρόκειται απλώς για ακριβότερα καύσιμα, αλλά για προαναγγελία γενικευμένων αυξήσεων σε μεταφορές, τρόφιμα και υπηρεσίες. Αν δεν υπάρξει γρήγορη αποκλιμάκωση στις διεθνείς τιμές ή στοχευμένη παρέμβαση στο εσωτερικό, το σοκ κόστους απειλεί να διαβρώσει εκ νέου τα εισοδήματα και να ανατρέψει τις προβλέψεις για την ανάπτυξη.
#kafsima #petrelaioKinisis #amolivdi #akriveia #oikonomia
