Το πετρέλαιο καταγράφει ιστορικό ράλι πάνω από τα 100 δολάρια, καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή κρατά κλειστό το στενό του Ορμούζ. Οι G7 εξετάζουν κατεπείγουσα απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων για να ανακόψουν την κλιμάκωση.
Οι διεθνείς αγορές ενέργειας βρίσκονται σε κατάσταση συναγερμού, καθώς η τιμή του πετρελαίου καταγράφει βίαιη εκτίναξη, με τις βασικές ποικιλίες να κινούνται πλέον σταθερά πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι. Το αμερικανικό αργό WTI ενισχύεται γύρω στο 13,8% στα 103,43 δολάρια, ενώ το Brent καταγράφει άνοδο άνω του 15% στα 107,32 δολάρια, με τις νυχτερινές κινήσεις να έχουν φτάσει έως και το 30%.
Πόλεμος, στενό του Ορμούζ και ιστορικές διακυμάνσεις
Η δέκατη ημέρα του πολέμου στη Μέση Ανατολή βρίσκει το στενό του Ορμούζ de facto κλειστό. Από αυτό το κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα διέρχεται, σε κανονικές συνθήκες, περίπου το 20% του πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου που μεταφέρεται δια θαλάσσης διεθνώς. Η διακοπή των ροών έχει αναζωπυρώσει τους φόβους για την επάρκεια προσφοράς και έχει πυροδοτήσει κερδοσκοπικές κινήσεις σε όλα τα ενεργειακά προϊόντα.
Από τη στιγμή που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν επίθεση κατά του Ιράν, η τιμή του WTI έχει αυξηθεί σχεδόν κατά 60% σε ελάχιστο χρονικό διάστημα, ποσοστό που χαρακτηρίζεται άνευ προηγουμένου για τόσο σύντομη περίοδο. Σύμφωνα με στοιχεία της Dow Jones Market Data, το WTI άγγιξε τα 119,48 δολάρια, υψηλό από τον Ιούνιο του 2022, ενώ εφόσον διατηρηθούν τα κέρδη, καταγράφεται η μεγαλύτερη ημερήσια άνοδος από την εποχή των lockdown της πανδημίας.
Η σύγκριση με προηγούμενες κρίσεις, όπως η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022, αναδεικνύει το μέγεθος της σημερινής αναταραχής: τότε το πετρέλαιο είχε ξεπεράσει τα 130 δολάρια, αλλά η ποσοστιαία μεταβολή σε τόσο συμπυκνωμένο χρόνο δεν ήταν τόσο έντονη όσο τώρα.
Έκτακτη παρέμβαση από G7 και επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία
Μέσα σε αυτό το κλίμα, οι υπουργοί Οικονομικών της G7 εξετάζουν μια συντονισμένη απελευθέρωση πετρελαίου από τα στρατηγικά αποθέματα, σε συνεργασία με τη Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας. Τη Δευτέρα έχει προγραμματιστεί τηλεδιάσκεψη στις 15:30 ώρα Ελλάδας, με αντικείμενο την αξιολόγηση μιας συντονισμένης παρέμβασης στις αγορές ενέργειας. Σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής πληροφορίες, τρεις χώρες της G7 –μεταξύ των οποίων και οι ΗΠΑ– έχουν ήδη εκφράσει στήριξη σε αυτή την κίνηση.
Ο στόχος μιας τέτοιας πρωτοβουλίας είναι διττός: αφενός να σταλεί σήμα επάρκειας προσφοράς ώστε να περιοριστεί ο πανικός στις αγορές, αφετέρου να συγκρατηθούν οι πληθωριστικές πιέσεις που απειλούν να μετατραπούν σε νέο παγκόσμιο ενεργειακό σοκ. Η εκρηκτική άνοδος του πετρελαίου, σε συνδυασμό με το άλμα σχεδόν 30% στις τιμές του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου, ενισχύει τους φόβους για αναζωπύρωση του πληθωρισμού και νέα επιβάρυνση νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Για την Ευρώπη, που εξακολουθεί να αναζητά ισορροπία μετά την προηγούμενη ενεργειακή κρίση, η τρέχουσα αναταραχή έρχεται σε μια στιγμή εύθραυστης ανάκαμψης. Οι κινήσεις της G7 θα λειτουργήσουν ως βαρόμετρο για το κατά πόσο η διεθνής κοινότητα μπορεί να απορροφήσει το σοκ χωρίς να οδηγηθεί σε νέα ύφεση ή σε παρατεταμένη περίοδο υψηλών τιμών ενέργειας.
Σχόλιο 
: Η κίνηση της G7 προς συντονισμένη απελευθέρωση αποθεμάτων δείχνει ότι βρισκόμαστε μπροστά σε κρίση που δεν είναι απλώς συγκυριακή, αλλά δοκιμάζει την ανθεκτικότητα του παγκόσμιου ενεργειακού συστήματος. Αν το στενό του Ορμούζ παραμείνει κλειστό, η παρέμβαση μπορεί να μετριάσει, αλλά δύσκολα θα ανατρέψει την τάση· συνεπώς, κυβερνήσεις και κεντρικές τράπεζες θα χρειαστεί να επαναξιολογήσουν γρήγορα τις προβλέψεις τους για ανάπτυξη, πληθωρισμό και ενεργειακή ασφάλεια.
#πετρέλαιο #G7 #ενέργεια #ΜέσηΑνατολή #αγορές
