Η Αθήνα ζητά από τους Ευρωπαίους ηγέτες έτοιμο σχέδιο για νέα ενεργειακή κρίση και ταυτόχρονα αναδεικνύει τη γεωπολιτική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου. Στο τραπέζι η ευρωπαϊκή αμυντική στρατηγική, ο πόλεμος στο Ιράν και το μεταναστευτικό.
Με φόντο την κλιμάκωση της έντασης στο Ιράν και τη Μέση Ανατολή και την αβεβαιότητα στις αγορές ενέργειας, η Σύνοδος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου αποκτά κρίσιμη σημασία για την οικονομική και γεωπολιτική ανθεκτικότητα της Ευρώπης. Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, η ελληνική πλευρά προσέρχεται με σαφές αίτημα: η ΕΕ να διαθέτει έτοιμο, συγκεκριμένο σχέδιο μέτρων σε περίπτωση νέας ενεργειακής κρίσης, ώστε να προστατευθούν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Μάθημα από το 2022 και ανάγκη έτοιμου ευρωπαϊκού σχεδίου
Κεντρική θέση της Αθήνας είναι ότι η Ευρώπη οφείλει να αντλήσει διδάγματα από την ενεργειακή κρίση του 2022, που πυροδοτήθηκε από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, όπως αναμένεται να επισημάνει, θεωρεί ότι η αγοραστική δύναμη των πολιτών πρέπει να αποτελεί «πυξίδα» για όλες τις αποφάσεις, καθώς συνδέεται άμεσα με την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Η ελληνική κυβέρνηση τάσσεται κατ’ αρχήν θετικά απέναντι στις προτάσεις που διατύπωσε στην επιστολή της προς τους ηγέτες η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Ωστόσο, υπογραμμίζεται ότι η σημερινή κρίση ξεκινά από διαφορετική αφετηρία: ήδη υψηλές τιμές φυσικού αερίου και δικαιωμάτων ρύπων. Συνεπώς, οποιαδήποτε ευρωπαϊκή παρέμβαση δεν πρέπει να προσθέτει νέο κόστος σε καταναλωτές και επιχειρήσεις, αλλά να στοχεύει σε προσωρινή και απόλυτα στοχευμένη στήριξη.
Ανατολική Μεσόγειος, Κύπρος και η ευρωπαϊκή άμυνα 360 μοιρών
Στο πεδίο της ασφάλειας, ο πρωθυπουργός αναμένεται να αναδείξει την αμυντική στήριξη που παρείχε η Ελλάδα –και στη συνέχεια άλλα κράτη-μέλη– στην Κυπριακή Δημοκρατία, ως έμπρακτη εφαρμογή της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης. Η στήριξη αυτή δόθηκε χωρίς ενεργοποίηση του άρθρου 42.7 της Συνθήκης της ΕΕ, δημιουργώντας, κατά την ελληνική ανάγνωση, ένα σημαντικό προηγούμενο για τον τρόπο που η Ένωση μπορεί να αντιδρά σε απειλές κατά κράτους-μέλους.
Η Αθήνα υπογραμμίζει ότι το παράδειγμα της Κύπρου αναδεικνύει τη γεωπολιτική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου και ενισχύει το επιχείρημα υπέρ μιας ευρωπαϊκής αμυντικής στρατηγικής «360 μοιρών». Δηλαδή, η ΕΕ οφείλει να είναι προετοιμασμένη να αντιμετωπίζει απειλές όχι μόνο στα ανατολικά, αλλά και στα νότια σύνορά της, καθώς η ασφάλεια της Ευρώπης συνδέεται άμεσα με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
Ιράν, πυρηνικό πρόγραμμα και αποστασιοποίηση από στρατιωτικές επιχειρήσεις
Η θέση της Ελλάδας για τον πόλεμο στο Ιράν είναι ότι στόχος της ΕΕ πρέπει να είναι μια ολοκληρωμένη διπλωματική λύση, με αιχμή το πυρηνικό και βαλλιστικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. Κυβερνητικά στελέχη επαναλαμβάνουν ότι η χώρα δεν εμπλέκεται σε πολεμικές επιχειρήσεις και δεν προτίθεται να συμμετάσχει σε ενδεχόμενη επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ.
Υπενθυμίζεται, μάλιστα, ότι στην επιχείρηση «ΑΣΠΙΔΕΣ» στην Ερυθρά Θάλασσα, τελικά συνέβαλαν με δυνάμεις μόνο η Ελλάδα και η Ιταλία, γεγονός που στην Αθήνα χαρακτηρίζεται απογοητευτικό προηγούμενο και επιχείρημα κατά της υπερεκτίμησης της ευρωπαϊκής επιχειρησιακής ετοιμότητας. Στο πλαίσιο αυτό, η ελληνική διπλωματία επιδιώκει η συζήτηση στις Βρυξέλλες να επικεντρωθεί στις οικονομικές και ενεργειακές επιπτώσεις της κρίσης, παρά σε νέες στρατιωτικές περιπέτειες.
Σχόλιο 
: Η Αθήνα επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει την αυξημένη γεωπολιτική της αξία στην Ανατολική Μεσόγειο, διεκδικώντας ταυτόχρονα μια πιο αποφασιστική, αλλά και κοινωνικά ευαίσθητη ευρωπαϊκή απάντηση στον κίνδυνο νέου ενεργειακού σοκ. Η ισορροπία ανάμεσα σε αλληλεγγύη, δημοσιονομικούς περιορισμούς και αποφυγή στρατιωτικής εμπλοκής θα κρίνει το πραγματικό βάθος των συμπερασμάτων της Συνόδου.
#ΕΕ #ΕνεργειακήΚρίση #Μητσοτάκης #Ιράν #ΕυρωπαϊκήΆμυνα
