Οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης συνεδριάζουν εκτάκτως υπό τη σκιά της σύγκρουσης στον Περσικό Κόλπο και της εκτίναξης του ενεργειακού κόστους. Στόχος, να αποτιμηθούν οι δημοσιονομικές και πληθωριστικές επιπτώσεις και να χαραχθεί κοινή ευρωπαϊκή γραμμή.
Σε κλίμα έντονης ανησυχίας συνεδριάζει τη Δευτέρα στις Βρυξέλλες το Eurogroup, επιχειρώντας να λειτουργήσει ως «πυροσβέστης» απέναντι στο νέο κύμα γεωπολιτικής και οικονομικής αστάθειας που προκαλεί η σύγκρουση στον Περσικό Κόλπο. Αν και η κρίση στη Μέση Ανατολή δεν βρίσκεται τυπικά στην ημερήσια διάταξη, στην πράξη κυριαρχεί σε όλα τα προπαρασκευαστικά κείμενα, καθώς οι δημοσιονομικές ισορροπίες στην ΕΕ απειλούνται εκ νέου.
Ενεργειακό σοκ και προϋπολογισμοί στο «κόκκινο»
Οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης καλούνται να κάνουν την πρώτη συνολική αποτίμηση του «λογαριασμού» του πολέμου, με επίκεντρο το κόστος ενέργειας. Ήδη, πριν κλείσουν οι αγορές την Παρασκευή, οι διεθνείς τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου κατέγραφαν ημερήσια άνοδο άνω του 6%, με το Brent να διαμορφώνεται γύρω στα 90 δολάρια το βαρέλι. Το όριο συναγερμού των 100 δολαρίων πλησιάζει επικίνδυνα, ξεπερνώντας ακόμη και τα πιο δυσμενή σενάρια πολλών κρατικών προϋπολογισμών.
Η εκτόξευση του ενεργειακού κόστους δεν πλήττει μόνο τα δημοσιονομικά περιθώρια, αλλά απειλεί να αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό σε μια στιγμή που οι ευρωπαϊκές οικονομίες επιχειρούσαν να περάσουν σε φάση σταθεροποίησης. Στα non paper που ανταλλάσσουν οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, η λέξη «volatility» δεσπόζει, αποτυπώνοντας τη διαρκή εναλλαγή ανάμεσα σε ελπίδα και φόβο, άνοδο και πτώση στις αγορές.
Παράλληλα, το Eurogroup έχει επισήμως στην ατζέντα του την αντιμετώπιση του κόστους ενέργειας, θέμα που αποκτά πλέον στρατηγική σημασία. Οι υπουργοί θα προετοιμάσουν και τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 19ης Μαρτίου, όπου οι ηγέτες της ΕΕ θα κληθούν να καθορίσουν τη συνολική στάση της Ευρώπης απέναντι στη νέα κρίση.
Κίνδυνος νέου πληθωριστικού κύματος και πίεση στην ΕΚΤ
Πέρα από το άμεσο ενεργειακό σοκ, οι Βρυξέλλες παρακολουθούν με ανησυχία τις δευτερογενείς επιπτώσεις στο διεθνές εμπόριο και στον πρωτογενή τομέα. Η περιοχή των στενών του Ορμούζ αποτελεί κομβικό διάδρομο για τη διακίνηση λιπασμάτων και αγροτικών εφοδίων. Τυχόν παρατεταμένη διαταραχή μπορεί να εκτινάξει το κόστος παραγωγής τροφίμων από την άνοιξη και μετά, επιβαρύνοντας περαιτέρω τους δείκτες τιμών καταναλωτή.
Ήδη, τα στοιχεία της Eurostat δείχνουν ότι στην Ελλάδα οι τιμές των μη επεξεργασμένων τροφίμων αυξήθηκαν τον Φεβρουάριο κατά 11,8% σε ετήσια βάση. Ένα νέο κύμα ανατιμήσεων πάνω σε ήδη υψηλά επίπεδα θα ενίσχυε εκ νέου τις πληθωριστικές πιέσεις, σφίγγοντας τη «θηλιά» για νοικοκυριά και επιχειρήσεις και υπονομεύοντας την αγοραστική δύναμη.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα βρίσκεται μπροστά σε ένα δύσκολο δίλημμα. Τα σχέδια για σταδιακή μείωση των επιτοκίων, που θα έδιναν ανάσα σε δανειολήπτες και επενδύσεις, μπορεί να καθυστερήσουν ή να επανεξεταστούν εάν ο πληθωρισμός επανέλθει σε ανοδική τροχιά λόγω του πολέμου και του ενεργειακού κόστους. Οι αγορές, οι οποίες ήδη αντιδρούν νευρικά από το άνοιγμα των χρηματιστηρίων, θα αποτελέσουν βαρόμετρο για τις συζητήσεις στο Eurogroup και στο επακόλουθο Ecofin.
Σε αυτή τη φάση, η Ευρώπη αναζητά ισορροπία ανάμεσα στη δημοσιονομική πειθαρχία, την ανάγκη στήριξης οικονομιών και κοινωνιών και τον κίνδυνο να παγιωθεί ένας νέος κύκλος ακρίβειας.
Σχόλιο 
: Το Eurogroup μπαίνει ξανά σε λειτουργία διαχείρισης κρίσης, αλλά η πραγματική δοκιμασία θα είναι αν οι αποφάσεις ξεπεράσουν τη λογική των αποσπασματικών μέτρων και οδηγήσουν σε μια πιο συνεκτική, κοινή ενεργειακή και δημοσιονομική στρατηγική, ικανή να απορροφήσει τα γεωπολιτικά σοκ χωρίς να τινάξει στον αέρα τον στόχο της σταθερότητας τιμών.
#Eurogroup #πληθωρισμός #ενέργεια #Ευρωζώνη #ΕΚΤ
